VI SA/Wa 1747/05
WyrokWSA w Warszawie2006-03-20
Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Andrzej Czarnecki, Małgorzata Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozstrzygnięcie sądu administracyjnego w sprawie skargi na decyzję Urzędu Patentowego dotyczącą wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy może stanowić zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla postępowania o unieważnienie prawa ochronnego na inny znak towarowy, prowadzonego przez ten sam organ?Ratio decidendi
Rozstrzygnięcie sądu administracyjnego w ramach kontroli działalności administracji publicznej nie może być traktowane jako zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla postępowania prowadzonego przez ten sam organ administracji, ponieważ sąd bada legalność decyzji, a nie rozstrzyga problemu merytorycznego należącego do wyłącznej kompetencji organu. Urząd Patentowy jest wyłącznie właściwy do rozpatrywania spraw dotyczących wygaśnięcia i unieważnienia znaku towarowego, zatem nie może zawiesić postępowania w jednej z tych spraw z powodu oczekiwania na rozstrzygnięcie sądu w drugiej, gdyż nie zachodzi sytuacja, w której rozpatrzenie sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.Stan faktyczny
Spółka I. GmbH wniosła skargę na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej, które zawiesiło postępowanie w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy. Urząd Patentowy zawiesił postępowanie, uznając, że rozstrzygnięcie sprawy o wygaśnięcie prawa ochronnego na inny znak towarowy, toczącej się przed sądem administracyjnym, stanowi zagadnienie wstępne. Skarżąca spółka I. GmbH kwestionowała zasadność zawieszenia, argumentując, że sprawy te są niezależne i rozstrzygnięcie sądu nie może być traktowane jako prejudycjał.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Urzędu Patentowego i zasądził od Urzędu na rzecz I. GmbH zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Asesor WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2006r. sprawy ze skargi I. GmbH z siedzibą T. Niemcy na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy [...] R-[...] 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz I. GmbH z siedzibą T. Niemcy kwotę 355 (trzysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
VI SA/Wa 1747/05
Uzasadnienie
Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej postanowieniem z dnia [...] grudnia 2004 r., na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa w związku z art. 256 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (j. t. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.) – dalej p.w.p., zawiesił postępowanie w sprawie z wniosku I.GmbH z T., Niemcy – dalej I.- przeciwko A. S.A. z R. – dalej A., o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy [...] R-[...]
Spółka A. złożyła wniosek o zawieszenie postępowania z uwagi na zamiar złożenia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Urzędu Patentowego, oddalającą jej wniosek o uznanie za wygasłe prawa ochronnego na znak towarowy [...] udzielonego na rzecz spółki I.
Zdaniem I. wnioskowi o zawieszenie postępowania sprzeciwiała się treść art. 98 kpa, bowiem spółka A. nie była stroną lecz uczestnikiem postępowania w sprawie o unieważnienie znaku towarowego [...]. Nadto powołano się na art. 166 p.w.p. twierdząc, iż zgodnie z tym przepisem, zarzut nieużywania znaku może być podniesiony tylko łącznie z wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego oraz oba zarzuty podlegają łącznemu rozpatrzeniu na jednej rozprawie. Zatem, zdaniem I. zawieszenie postępowania jest niedopuszczalne, bowiem stanowiłoby pozostawienie części sprawy, w zakresie głównego wniosku o unieważnienie, bez rozpoznania.
Organ administracji uznał, iż zachodzi zależność pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy w przedmiocie uznania za wygasłe prawa ochronnego na znak towarowy [...], a postępowaniem o unieważnienie prawa z rejestracji znaku [...]. Uprawomocnienie się decyzji w sprawie wygaśnięcia znaku towarowego [...] będzie miało bezpośredni wpływ na podjęcie decyzji w sprawie unieważnienia rejestracji znaku [...], zarejestrowanego z późniejszym pierwszeństwem. W rozpoznawanej sprawie zachodzi bowiem, zdaniem Urzędu, typowy przykład wystąpienia zagadnienia wstępnego z art. 97 § 1 pkt 4 kpa., gdyż ustawodawca uzależnia wydanie decyzji w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego od rozstrzygnięcia przesłanki używania znaku towarowego zarejestrowanego z wcześniejszym pierwszeństwem. Łączne rozpoznanie spraw w przypadku, o którym mowa w art. 166 ust. 2 p.w.p., nie przekreśla możliwości zawieszenia postępowania, gdy spełnione zostały przesłanki z art. 97 § 1 pkt 4 kpa, bowiem art. 166 ust. 2 p.w.p. określa jedynie technikę załatwiania tego rodzaju spraw, ze względu na ekonomikę postępowania. Zatem prawomocna decyzja w sprawie o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego, będzie warunkowała rozstrzygnięcie w sprawie unieważnienia prawa ochronnego. Nie jest to, zdaniem Urzędu Patentowego, załatwienie części sprawy o unieważnienie prawa ochronnego, gdyż w istocie chodzi o dwie różne sprawy, w których zastosowanie mają odmienne instytucje prawne. Także przedmiot tych spraw jest różny, chodzi bowiem o różne znaki towarowe i zbadanie odmiennych przesłanek w każdej z tych spraw.
Od tego postanowienia I. GmbH złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Skarżąca podniosła, iż rozpatrzenie wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa z rejestracji znaku [...] jest sprawą niezależną od sprawy o unieważnienie znaku towarowego [...]. Dowodzi tego sposób rozpatrzenia przez Urząd Patentowy obu spraw, który ich nie połączył do wspólnego rozpoznania. A. wystąpiła z wnioskiem o wygaśnięcie prawa ochronnego na znak [...] w trybie art. 169 p.w.p., a nie na podstawie art. 166 p.w.p., zatem Urząd w postępowaniu spornym był związany granicami wniosku. W związku z tym, wynik postępowania w sprawie znaku [...] nie może stanowić zagadnienia wstępnego dla rozpoznania sprawy o unieważnienie znaku towarowego [...]. W konsekwencji nie było podstaw do zastosowania art. 97 § 1 pkt 4 kpa. także dlatego, iż rozpatrzenie sprawy o unieważnienie oraz o wygaszenie znaku należy do tego samego organu (Urzędu Patentowego), a nie do różnych organów. Nadto Urząd sam zaprzecza sobie, bowiem dokonał już rozstrzygnięcia w kwestii wygaszenia znaku [...], a więc nie zachodzi przesłanka braku rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. Sprawa dotycząca decyzji Urzędu Patentowego w sprawie wygaszenia znaku [...] znajduje się obecnie w postępowaniu sądowym i w ocenie skarżącej niedopuszczalne jest traktowanie instytucji kontroli sądowej jako postępowania w sprawie rozstrzygnięcia prejudycjalnego.
Urząd Patentowy postanowieniem Nr [...] z dnia [...] maja 2005 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 i art. 144 oraz art. 97 § 1 pkt 4 kpa w związku art. 256 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (j. t. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.), utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Organ administracji podtrzymał swoje stanowisko, iż zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie o wygaszenie znaku [...], jest uzasadnione. Rozstrzygnięcie co do unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy [...] jest ściśle związane i uzależnione od uprawomocnienia się decyzji w sprawie o wygaszenie znaku towarowego [...]. Tylko bowiem oddalenie wniosku o uznanie za wygasłe prawa ochronnego na ten ostatni znak spowoduje, iż I.będzie miała interes prawny w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy [...].
Na powyższe postanowienie I.GmbH złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 166 ust. 2 p.w.p. oraz naruszenie szeregu przepisów postępowania.
Skarżąca ponowiła argumentację o braku podstaw do zastosowania art. 97 § 1 pkt 4 kpa, bowiem to w wyłącznej kompetencji organu leżą sprawy z zakresu wygaszenia i unieważnienia znaku towarowego, natomiast rozstrzygnięcie sądu administracyjnego nie jest postępowaniem w sprawie wypowiedzenia się co do zagadnienia wstępnego lecz weryfikacją rozstrzygnięcia organu administracji.
W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej wnosił o jej oddalenie. Zdaniem Urzędu, zgodnie z art. 256 ust. 1 p.w.p. przepisy kpa do postępowań przed Urzędem Patentowym stosują się odpowiednio, przez co należy rozumieć, iż mają one zastosowanie w interpretacji dostosowanej do sytuacji zachodzących w sprawach rozpoznawanych przez Urząd. Zdaniem organu administracji art. 97 § 1 pkt 4 kpa należy stosować obligatoryjnie wówczas, gdy za zawieszeniem postępowania przemawiają względy celowościowe i gdy konieczność zawieszenia postępowania wynika pośrednio z przepisów ustawy Prawo własności przemysłowej. Koniczność tę organ wyprowadza z treści art. 166 p.w.p. wywodząc, iż do czasu, kiedy nie zostanie prawomocnie rozpatrzony wniosek o wygaszenie prawa ochronnego, nie można rozpatrzyć wniosku o unieważnienie tego prawa i to bez względu na to, który z wniosków został zgłoszony wcześniej. Albowiem tylko prawomocne rozstrzygnięcie oddalające wniosek o wygaszenie prawa będzie dawało podmiotowi, na rzecz którego rozstrzygnięcie to jako pozytywne zapadło, interes prawny do unieważnienia cudzego prawa ochronnego na znak podobny. Ponieważ decyzja w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy [...] została podjęta lecz nie jest prawomocna, gdyż nie zakończyło się postępowanie przed sądem administracyjnym, zawieszenie postępowania jest, zdaniem organu, zasadne i nie narusza praw skarżącej.
Także jako nieuzasadniony zarzut organ uznał opóźnienie w rozpatrzeniu sprawy o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy [...], bowiem istnieje duże prawdopodobieństwo, iż decyzja w tej sprawie także zostanie zaskarżona do sądu administracyjnego, a tym samym nie stanie się prawomocna z chwilą jej wydania, a jest zależna od prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie o wygaszenie znaku [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje;
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 w/w ustawy).
W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona zasadna.
Przedmiotem rozpoznania Sądu jest skarga na postanowienie Urzędu Patentowego RP w przedmiocie zawieszenia postępowania o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy [...] R-[...].
Organ administracji zawiesił to postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, zgodnie z którym organ administracji jest obowiązany zawiesić postępowanie administracyjne gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Zdaniem organu był on obowiązany zawiesić postępowanie w sprawie do czasu rozstrzygnięcia przez sąd administracyjny sprawy ze skargi na odmowę wygaszenia prawa ochronnego na znak towarowy [...], albowiem wyrok tego sądu będzie rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa.
Sąd orzekający w sprawie nie podziela powyższego stanowiska Urzędu Patentowego.
Urząd Patentowy jest organem administracji publicznej, do którego wyłącznej kompetencji należy rozstrzyganie, między innymi, w sprawach stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy i w sprawach unieważnienia tego prawa. Powołany przepis art. 97 § 1 pkt 4 kpa stanowi natomiast o sytuacji, kiedy to do rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji koniecznym jest rozstrzygnięcie pewnego problemu przez inny organ lub sąd. Innymi słowy organ rozpatrujący daną sprawę jest niewłaściwy rzeczowo do rozstrzygnięcia problemu, od rozwiązania którego zależy dokonanie rozstrzygnięcia przez organ rozpatrujący sprawę, nazwijmy ją główną. W takim przypadku organ rozpatrujący sprawę główną musi zwrócić się do innego organu lub sądu, by ten rozwiązał ów problem, który staje się prejudycjałem wymagającym odrębnego rozpoznania i rozstrzygnięcia przez organ lub sąd wyłącznie kompetentny dla rozstrzygnięcia tego zagadnienia wstępnego, albowiem bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Zagadnienie wstępne w rozumieniu przepisu art. 97 § 1 pkt 4 kpa to okoliczność warunkująca (bądź jeden z warunków) rozstrzygnięcie merytoryczne w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, przy czym ocena tego zagadnienia należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie (przykładowo można wskazać na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia: 21 września 2001 r. – I SA 2314/00; 30 sierpnia 2001 r. – II SA 1982/00; 7 marca 2001 r. – III SA 32/00; 29 czerwca 2000 r. – I SA 573/99 oraz z 18 kwietnia 2000 r. – V SA 1701/00).
Jak podniesiono wyżej Urząd Patentowy RP jest wyłącznie właściwym organem do rozpatrywania i rozstrzygania w sprawach wygaszenia i unieważnienia znaku towarowego. Zatem nie może stanowić zagadnienia wstępnego, dającego podstawę do zawieszenia postępowania, rozstrzygnięcie co do jednego z powyższych zagadnień.
Wyrok sądu administracyjnego, mający dokonać kontroli decyzji administracyjne wydanej przez Urząd Patentowy w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy[...], nie może być traktowany jako prejudycjał w postępowaniu o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy [...]. Rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego nie odbywa się bowiem w trybie sądowej kontroli rozstrzygnięcia dokonanego przez organ administracji w postępowaniu głównym dotyczącym innej sprawy. Stąd brak było podstaw do zawieszenia postępowania w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 kpa.
Dodatkowo należy zauważyć, iż zarzut skarżącej, naruszenia przez organ administracji przepisu art. 98 § 1 kpa, nie był trafny, bowiem zawieszenie postępowania nastąpiło na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa z urzędu i wniosek A. S.A. w tym przedmiocie nie stanowił podstawy zawieszenia.
W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 200 w związku z art. 205 § 2 i § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło