I SA/Wa 403/06
WyrokWSA w Warszawie2006-04-04
Skład orzekający: Gabriela Nowak, Daniela Kozłowska, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kwota wyegzekwowana przez komornika w roku 2004, stanowiąca należność pracowniczą za lata 2002 i 2003, powinna zostać uwzględniona przy ustalaniu dochodu rodziny na potrzeby przyznania zasiłku rodzinnego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i procedury administracyjnej. Zgodnie z ustawą o świadczeniach rodzinnych, dochód rodziny na potrzeby przyznania zasiłku ustala się na podstawie zaświadczenia właściwego urzędu skarbowego, które obejmuje dochód uzyskany w roku poprzedzającym złożenie wniosku. Okoliczność, że prawo do wyegzekwowanej kwoty powstało przed 2004 rokiem, nie ma znaczenia dla ustalenia dochodu za rok 2004, jeśli została ona wykazana w zaświadczeniu urzędu skarbowego.Stan faktyczny
Skarżący M. W. złożył wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatku do niego. Organ I instancji odmówił przyznania świadczeń z powodu przekroczenia kryterium dochodowego, opierając się na zaświadczeniu Urzędu Skarbowego o dochodach za 2004 rok. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżący zarzucił, że do dochodu za 2004 rok błędnie włączono kwotę wyegzekwowaną przez komornika, która stanowiła należność za lata 2002-2003.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie WSA Daniela Kozłowska asesor WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Piotr Kabała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oddala skargę. .
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2005 roku nr [...], po rozpoznaniu odwołania M. W., od decyzji z dnia [...] października 2005 roku nr [...], wydanej z up. Burmistrza Gminy K. przez Kierownika Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Uzasadniając decyzję organ podał, że decyzją z dnia [...] października 2005 roku znak: [...], wydaną z up. Burmistrza Gminy K. przez Kierownika Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K., odmówiono M. W. przyznania zasiłku rodzinnego na dziecko M. W. i dodatku do tego zasiłku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego. Przyczyną odmowy przyznania świadczeń rodzinnych było przekroczenie kryterium dochodowego określonego w ust. 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych /Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm./.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. w uzasadnieniu decyzji podało, że zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 oraz art. 5 ust. 1 ustawy, zasiłek rodzinny mający na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka, opiekunowi faktycznemu oraz osobie uczącej się, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza 504,00-zł. Zasady ustalania dochodu rodziny określone zostały w ustawie.
Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt a ustawy, dochód oznacza, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niezliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Dochód ten ustala się na podstawie zaświadczenia wydanego przez właściwy urząd skarbowy (art. 23 ust. 4 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Według organu, dochodu ustalanego do celów otrzymania świadczeń rodzinnych, nie można dokumentować w inny sposób, niż za pomocą zaświadczenia właściwego urzędu skarbowego. Oświadczenie strony w tym przedmiocie nie ma waloru dowodowego.
Organy administracyjne orzekające w sprawach świadczeń rodzinnych, mogą na wniosek osoby upoważnionej, pomniejszyć dochód rodziny, jednak tylko przypadku, gdy nastąpiła utrata dochodu w rozumieniu art. 5 ust. 4 ustawy cytowanej wcześniej ustawy o świadczeniach rodzinnych. Ponieważ w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające utratę dochodu, należało przyjąć w całości dochody wskazane w zaświadczeniu Urzędu Skarbowego w K. za 2004 rok.
Organ I instancji prawidłowo zatem ustalił dochód rodziny w 2004 roku na kwotę [...] -zł, (odliczając obciążenia wskazane w art. 3 ust.1 pkt a ustawy o świadczeniach rodzinnych) stosownie do załączonych do wniosku zaświadczeń. Średni miesięczny dochód wyniósł zatem w trzyosobowej rodzinie wnioskodawcy [...] -zł i przekracza ustawowe kryterium dochodowe. Tym samym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. uznało, że decyzja wydana przez organ I instancji w przedmiocie zasiłku rodzinnego jest prawidłowa.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. W., zarzucając jej sprzeczność z zasadami współżycia społecznego i nie uwzględnienie wyjaśnień, zawartych w oświadczeniu z dnia 29 września 2005 roku. Według skarżącego do dochodu uzyskanego w 2004 roku winien być wskazany dochód uzyskany w 2004 roku w kwocie [...] zł miesięcznie, nie powinna zaś być przyjęta kwota [...] zł z pozycji nr [...] zaświadczenia Urzędu Skarbowego w K., bo było to wynagrodzenie z lat 2002 i 2003, które przekazał i wyegzekwował Komornik przy Sądzie Rejonowym w K. tytułem należności pracowniczych zasądzonych wyrokami Sądu Pracy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o oddalenie skargi. W uzasadnieniu podało, że z uwagi na treść art. 23 ust 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych podstawą ustalenia dochodu podlegającego opodatkowaniu jest zaświadczenie właściwego urzędu skarbowego. Oświadczenie zatem skarżącego, że na dochód ten składały się wyegzekwowane należności pieniężne za lata 2002 i 2003 nie uprawniało zatem organu do zmiany dochodu za 2004 rok wykazanego we wskazanych zaświadczeniach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga w przedmiotowej sprawie nie może zostać uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Na wstępie należy podkreślić, że ocena działalności organów administracji publicznej jest dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny przez kontrolę prawidłowości rozstrzygnięcia, będącego przedmiotem tej oceny, pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego.
Sytuację prawną skarżącego należy ustalić na tle dokonanych ustaleń faktycznych. Postępowanie w sprawie zostało wszczęte na skutek wniosku M. W. z 29 września 2005 roku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego świadczenia z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego. Do wniosku załączył m.in. zaświadczenia z Urzędu Skarbowego w K. o wysokości uzyskanych dochodów w 2004 roku przez M. W. i D. W. Z tych dokumentów wynika, że dochód roczny za 2004 rok rodziny W. (liczącej trzy osoby) wyniósł [...] zł. natomiast miesięczny dochód w przeliczeniu na osobę wyniósł [...] zł. Skarżący do wniosku dołączył również oświadczenie o nie uwzględnianiu - przy ustaleniu wysokości dochodu za 2004 rok - wymienionej w zaświadczeniu Urzędu Skarbowego w K. kwoty [...] zł, bo dotyczy ona wynagrodzeń z 2003 roku, wyegzekwowanych i przekazanych przez komornika w 2004 roku.
Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 cytowanej ustawy o świadczeniach rodzinnych , zasiłek rodzinny przyznaje się na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka, warunkiem jego otrzymania jest jednak uzyskanie określonego kryterium dochodowego. W tym miejscu należy przywołać ustawową definicję dochodu, wynikającą z treści art. 3 ust. 1 ppkt a ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228 poz. 2255 z późń. zm.), która określa, że dochód oznacza przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niezliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w tej ustawie wydane zostało Rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne, w dacie złożenia wniosku przez skarżącą obowiązywało rozporządzenie z dnia 2 czerwca 2005 roku (DZ. U. nr 105 poz. 881 ze zm.). §15 ust. 1 tego rozporządzenia określa, że dochód członka rodziny pomniejsza się o: należny podatek, składki na ubezpieczenie zdrowotne i składki na ubezpieczenie społeczne. W rozpoznawanej sprawie koniecznym jest ustalenie prawidłowej wykładni przepisu art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych . Zgodnie z treścią tego artykułu prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął prawidłowy wniosek z dokumentami , do końca okresu zasiłkowego. Ustawodawca szczegółowo określa sposób postępowania w sprawach przyznawania i wypłaty świadczeń rodzinnych . Jednym z niezbędnych zaświadczeń wymienionych w art. 23 ust. 4 jest zaświadczenie o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych każdego członka rodziny , wydane przez właściwy urząd skarbowy. Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych w precyzyjny sposób określają jak ustala się dochód rodziny i o jakie należności winien być pomniejszony. Powyższe przepisy określają, że chodzi o dochód uzyskany w roku poprzedzającym złożenie wniosku o świadczenie rodzinne, nie precyzując jednak w jakim okresie prawo do niego powstało. Okoliczność, że w zaświadczeniu urzędu skarbowego za 2004 rok wykazany jest dochód skarżącego, do którego prawo powstało przed 2004 rokiem, nie ma znaczenia dla sprawy . Ustawodawca bowiem w sposób kategoryczny określił warunki i sposób ustalania prawa do świadczeń rodzinnych i w tym zakresie nie dopuścił żadnych odstępstw.
Analiza akt postępowania administracyjnego i wydana w tej sprawie decyzja wskazują, że organy administracji publicznej prowadząc postępowanie, w sposób właściwy zastosowały przepisy procedury administracyjnej , jak również przepisy prawa materialnego . Mając powyższe na uwadze, sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm. ) orzekł jak w sentencji wyroku .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło