II SA/Gd 911/04
WyrokWSA w Gdańsku2006-04-05
Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Jolanta Górska, Jan Jędrkowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości, w sytuacji gdy część nieruchomości przeszła z mocy prawa na własność jednostki samorządu terytorialnego w związku z zajęciem pod drogę publiczną, może zostać wydana bez uprzedniego uregulowania stanu prawnego tej nieruchomości przez wojewodę?Ratio decidendi
Decyzja zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości, która obejmuje część nieruchomości przejętą z mocy prawa na własność jednostki samorządu terytorialnego w związku z zajęciem pod drogę publiczną, została wydana z naruszeniem art. 73 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nabycia własności nieruchomości z mocy prawa przez wojewodę powinno poprzedzać postępowanie o podział nieruchomości, a jego brak czynił niedopuszczalnym wydanie decyzji o podziale.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Burmistrza Miasta zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości, który następnie został utrzymany w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Zarząd Województwa zaskarżył te decyzje, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących przejęcia nieruchomości pod drogi publiczne z mocy prawa oraz brak udziału Województwa w postępowaniu. Skarżący wskazywał, że podział nie uwzględnia faktycznego przebiegu drogi wojewódzkiej i nie uregulowano stanu prawnego nieruchomości, która przeszła na własność Województwa.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta, określając, że decyzje te nie mogą być wykonane.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia NSA Jan Jędrkowiak (spr.) Protokolant Marta Went po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi Zarządu Województwa na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 października 2004 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta z dnia 31 maja 2004 r., nr [...], 2. określa, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym nie mogą być wykonane.
Decyzją z dnia 31 maja 2004r. Burmistrz Miasta na podstawie art. 93, 96 ust. 1, 97 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 45, poz. 546), art. 104, 127 i 129 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lutego 1998r. w sprawie trybu dokonywania podziałów nieruchomości oraz sposobu sporządzania i rodzajów dokumentów wymaganych w tym postępowaniu (Dz. U. Nr 25, poz. 130) zatwierdził projekt podziału nieruchomości położonych we W., obręb [...], oznaczonych w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. 0,0175 ha, karta mapy [...], nr rej. [...], stanowiąca własność J. i M. I., zapisana w księdze wieczystej kw Nr [...] oraz działka nr [...] o pow. 0,5503 ha, karta mapy [...], nr rej. [...], stanowiąca własność Gminy Miasta, zapisana w księdze wieczystej kw Nr [...], księgi wieczyste prowadzone przez Sąd Rejonowy w W. - Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych w P. W wyniku podziału powstały działki:
- [...] o pow. 0,0028 ha
- [...] o pow. 0,0147 ha
- razem 0,0175 ha
- [...] o pow. 0,0109 ha
- [...]o pow. 0,0098 ha
- [...] o pow. 0,5296 ha
- razem 0,5503 ha
przedstawione na projekcie podziału wykonanym przez geodetę J. H. nr upr. [...], stanowiącym integralną część decyzji.
W uzasadnieniu wskazano, iż podziału przedmiotowych działek dokonuje się z urzędu, ponieważ jest on niezbędny do realizacji celu publicznego, jakim jest uregulowanie przebiegu urządzonej drogi wojewódzkiej oraz wydzielenie dodatkowego wjazdu na ulicę [...]. Organ podkreślił także, że działka nr [...] zajęta pod drogę wojewódzką nr [...] przeszła z dniem 01 stycznia 1999r. z mocy prawa na własność Województwa.
Pismem z dnia 17.06.2004r. Zarząd Dróg Wojewódzkich powyższą decyzję przekazał według kompetencji Urzędowi Marszałkowskiemu Województwa.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Zarząd Województwa.
W uzasadnieniu odwołujący się zarzucił, iż zatwierdzony projekt podziału działki nr [...] nie uwzględnia faktycznego przebiegu granic drogi wojewódzkiej nr [...]. Część działki nr [...] zajęta jest pod drogę wojewódzką i w tej części powinna zostać wydzielona w celu uregulowania stanu prawnego tej nieruchomości. Ponadto strona wskazała, że Województwo będące stroną postępowania nie brało udziału w przedmiotowym postępowaniu. Odwołujący się zwrócił również uwagę na stwierdzenie organu I instancji dotyczące przejścia na własność Województwa działki nr [...] zajętej pod drogę wojewódzką, które w jego ocenie jest mylne bowiem organem uprawnionym do wydania decyzji w sprawie przejścia na rzecz Województwa nieruchomości zajętej pod drogi w trybie art. 73 ust. l ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną jest Wojewoda.
W dalszej części uzasadnienia odwołujący się podkreślił, iż w piśmie z dnia 19.07.2004r. organ wyjaśnił, iż po uzgodnieniach z Zarządem Dróg Wojewódzkich, po przeprowadzeniu w obecności przedstawicieli Zarządu Dróg oględzin ustalono wielkość wydzielonej drogi /nowopowstała działka nr [...]/. Natomiast odnośnie działki nr [...], stanowiącej własność Gminy Miasta W. wydzielono jedynie tę część działki, która stanowić będzie przedmiot sprzedaży, co oznacza, iż opracowany i zatwierdzony projekt podziału w części dotyczącej działki nr [...], nie miał na celu uregulowania jej własności w całości.
Decyzją z dnia 19 października 2004r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazano, iż niniejsze postępowanie podziałowe dotyczy podziału przedmiotowych działek wyłącznie w zakresie objętym wnioskiem J. i M. Izba oraz w zakresie realizacji celu publicznego. Jednocześnie Kolegium podkreśliło, iż w czasie toczącego się postępowania podziałowego, zostało wszczęte postępowanie dotyczące lokalizacji zjazdu z drogi wojewódzkiej na teren działki nr [...], w związku z pismem J. i M. I. Zarząd Dróg Wojewódzkich w piśmie z dnia 18.12.2993r. wyjaśnił, iż istnieje możliwość wykonania zjazdu z drogi wojewódzkiej na teren działki nr [...], wskazując wnioskodawcom procedurę uzyskania stosownej decyzji. Jednocześnie poinformował wnioskodawców o tym, że cześć działki nr [...] zajęta pod drogę wojewódzką nr [...] przeszła na własność Województwa, tym samym właściciel nieruchomości może złożyć wniosek o odszkodowanie do Starostwa Powiatowego. Następnie decyzją Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich, działającego z upoważnienia Zarządu Województwa z dnia 05.05.2004r. udzielone zostało zezwolenie na lokalizację zjazdu indywidualnego z drogi wojewódzkiej nr [...] na teren działki nr [...]
W ocenie Kolegium organ I instancji pozytywnie zaopiniował proponowany podział, a następnie po dokonaniu oceny projektu podziału przedmiotowych działek, zaskarżoną decyzją zatwierdził projekt podziału działek nr [...] i [...] wskazany w tej decyzji - art. 96 ust. l ustawy. Zdaniem organu decyzja ta stanowi podstawę do dokonania wpisów w księdze wieczystej oraz w katastrze nieruchomości - art. 96 ust. 4 ustawy. Organ wskazał również, iż zarzuty podniesione w odwołaniu nie mogą mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji. Skoro przedmiotem niniejszego postępowania była wyłącznie wnioskowana przez właścicieli sprawa podziału części działki nr [...] oraz działki nr [...], za bezzasadny należy uznać zarzut, iż niniejszy podział nie uwzględnia faktycznego przebiegu granic drogi wojewódzkiej.
W ocenie organu nie można uwzględnić również zarzutu, iż Województwo nie brało udziału w postępowaniu, bowiem zaskarżoną decyzję otrzymał Zarząd Dróg Wojewódzkich, działający w imieniu Zarządu Województwa, a przedmiotowe postępowanie dotyczyło wyłącznie kwestii podziałowych, a nie własnościowych.
Skargę na powyższą decyzję wniósł Zarząd Województwa, zarzucając jej rażące naruszenie prawa, w szczególności art. 73 ustawy z dnia 13.10.1998r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
W uzasadnieniu skarżący podkreślił, iż w jego ocenie organ I instancji nie miał podstaw prawnych odnośnie działki [...], zajętej pod drogę wojewódzką do wydania decyzji podziałowej - art.73 ust.3a wyżej ; wskazanej ustawy. Ponadto skarżący zarzucił organowi, iż podział działki nr [...] nie uwzględnia faktycznego przebiegu granic drogi wojewódzkiej nr [...]. Część działki nr [...] zajęta jest pod drogę wojewódzką i w tej części powinna zostać wydzielona w celu uregulowania stanu prawnego tej nieruchomości i przekazania prawa własności wydzielonej części na rzecz Województwa.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja narusza prawo.
Trafne jest stanowisko prezentowane w skardze, że decyzja w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości w oparciu o przepisy ustawy z dnia 25 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomości wydana została z naruszeniem art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r. –Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872).
Powołany tu przepis w ust. 1 stanowi, że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.
Wydanie deklaratoryjnej decyzji stwierdzającej nabycie własności nieruchomości z mocy prawa należy do wyłącznej kompetencji Wojewody (art. 73 ust. 3 w/w ustawy.
W sprawie jednym z zarzutów jest brak uregulowania stanu prawnego nieruchomości i występującej konieczności określenia granic nieruchomości, które przeszły na własność Skarbu Państwa co stosownie do art. 73 ust. 3a czyniło niedopuszczalne wydanie decyzji o podziale nieruchomości.
Postępowanie w trybie art. 73 ust. 3 i 3a ustawy powinno poprzedzać postępowanie z wniosku o podział.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji winien dokonać oceny zasadności podnoszonych w odwołaniu i w skardze zarzutów i rozważyć czy nie zachodzą przesłanki zawieszenia postępowania w oparciu o art. 97 § 1 pkt. 4 kpa.
Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło