I SA/Rz 480/05

WyrokWSA w Rzeszowie2006-05-04

Skład orzekający: Jacek Surmacz, Kazimierz Włoch, Barbara Stukan-Pytlowany

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny, ustalając wartość celną używanego pojazdu metodą ostatniej szansy, powinien uwzględnić ponadnormatywne zużycie pojazdu wskazane przez rzeczoznawcę, a także prawidłowo zastosować stawki podatku akcyzowego i cła?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ celny prawidłowo ustalił wartość celną używanego pojazdu metodą ostatniej szansy, uwzględniając ponadnormatywne zużycie pojazdu zgodnie z opinią rzeczoznawcy oraz stosując właściwe stawki podatku akcyzowego i cła. Sąd podkreślił, że kolejność odliczeń (najpierw podatki i cło, następnie korekty za zużycie) jest logiczna i zgodna z wyjaśnieniami technicznymi.
Stan faktyczny
Spółka cywilna importowała używany samochód, deklarując zerową stawkę celną i niską wartość celną. Organy celne zakwestionowały klasyfikację taryfową, wartość celną i stawkę celną, określając wyższą wartość i stawkę. Po postępowaniu odwoławczym i skardze do WSA, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił częściowo wyrok WSA i decyzję organu odwoławczego, wskazując na konieczność uwzględnienia ponadnormatywnego zużycia pojazdu przy ustalaniu wartości celnej. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Dyrektor Izby Celnej ustalił wartość celną, uwzględniając korekty wskazane przez rzeczoznawcę i stosując właściwe stawki podatkowe. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując sposób ustalenia wartości celnej i zastosowane stawki. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Kazimierz Włoch WSA Barbara Stukan-Pytlowany (spr.) Protokolant sekr. sądowy Beata Janczewska po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2006 r. na rozprawie - sprawy ze skargi A. M.-S., B. S., R. R. wspólników s.c. "A" w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] września 2005 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wartości celnej oddala skargę. W dniu 20.09.2002r. K.B. reprezentujący firmę "A" spółka cywilna ( wspólnicy: A.M., B.S., K.B.) z siedzibą w K., złożył zgłoszenie celne SAD poz. ew. [...] - wnioskując o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu używanego samochodu marki Mercedes - Benz E 280. Zgłaszający zadeklarował kod PCN 870431 99 9 oraz zerową stawkę celną. Decyzją z dnia [...].10.2002r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał to zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie określenia elementów kalkulacyjnych tj. klasyfikacji taryfowej, wartości celnej, stawki celnej stanowiących podstawę obliczenia kwoty wynikającej z długu celnego i określił kwotę długu celnego. Organ celny orzekł, że kodem właściwym jest kod 8703 23 90 9, wartość celną ustalił na 37.644,00 zł i stawkę celną w wysokości 35%. Wspólnicy spółki cywilnej złożyli odwołanie od tej decyzji. W odwołaniu wspólnicy s.c. "A" podnieśli zarzut naruszenia prawa materialnego : poprzez błędną klasyfikację taryfową poprzez nie przyjęcie wartości transakcyjnej za wartość celną choć odpowiadała ona rzeczywistej wartości rynkowej pojazdu przy uwzględnieniu jego znacznej eksploatacji, poprzez przyjęcie wartości celnej pojazdu w sposób niezgodny z opiniami biegłych oraz z pominięciem jego indywidualnych cech tj. szczególnie złego stanu technicznego i wyeksploatowania. Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...].01.2003r. zn. [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej stawki celnej oraz określenia kwoty długu celnego, uwzględniając przedłożone przez zgłaszającego, w postępowaniu odwoławczym świadectwo EUR1 uzasadniające zastosowanie stawki "0" celnej. W pozostałej części, organ celny II instancji podzielił stanowisko organu I instancji, odnośnie wartości celnej i klasyfikacji taryfowej utrzymując ją w mocy. Wspólnicy spółki cywilnej zaskarżyli tą decyzję w przedmiocie rozstrzygnięcia o wartości celnej pojazdu i klasyfikacji taryfowej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, zarzucając jej naruszenie art.23 §1, art.29 i art.85 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. kodeks celny (tekst jednolity Dz.U. z 2001r. nr 75, poz.802 z zm.) zwanej dalej jako kodeks celny i wnieśli o jej uchylenie. Już po wniesieniu skargi pismem z dnia 14.01.2004r Dyrektor Izby Celnej poinformował Sąd, że samochód objęty zgłoszeniem nie spełnia wymogów dotyczących preferencyjnego pochodzenia towaru, gdyż wynika to, z odpowiedzi uzyskanej przez organ, od szwedzkich władz celnych, na wniosek organu celnego o przeprowadzenie weryfikacji tegoż świadectwa EUR1. Jego zdaniem, zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania. Wyrokiem z dnia 18.11.2004r. sygn. akt ISA/Rz [...] Wojewódzki Sad Administracyjny w Rzeszowie skargę oddalił. Odnosząc się do kwestii związanej z negatywnym wynikiem weryfikacji świadectwa pochodzenia pojazdu Sąd stwierdził, że w postępowaniu sądowym samo zaistnienie przesłanki do wznowienia postępowania nie jest wystarczające do uchylenia zaskarżonej decyzji, gdy ta podstawa wznowienia nie była skutkiem naruszenia prawa przez organ wydający decyzję. Sąd odnosząc się do zarzutu błędnej klasyfikacji taryfowej stanął na stanowisku, iż decyzja organów celnych w kwestii przyjęcia dla przedmiotowego samochodu kodu 8703 23 90 9 była prawidłowa, gdyż określenia identyfikacyjne służące do innych celów np. rejestracji nie mają decydującego znaczenia, a materiał dowodowy nie dawał podstaw do przyjęcia, iż importowany pojazd był fabrycznie przystosowany - przebudowany do przewozów ładunków. Zdaniem Sądu ocena organów celnych, że przedmiotowy pojazd był w dacie zgłoszenia celnego konstrukcyjnie ambulansem była uzasadniona. Odnosząc się do przyjętej wartości celnej importowanego samochodu Sąd podkreślił, iż organy celne zasadnie ją zakwestionowały, skoro w zgłoszeniu celnym i w deklaracji wartości celnej podana została wartość wynikająca z faktury tj. 8822 zł , a w dołączonej do tego zgłoszenia ocenie technicznej wartość rynkową określono na kwotę 47100 zł jako wartość bazową. Nie budziło też zastrzeżeń Sadu zastosowanie metody ostatniej szansy z uwagi na specyfikę przedmiotu importu. Zasadne też było przyjęcie przez organy celne za punkt wyjścia dla ustalenia wartości celnej oceny technicznej przedłożonej przez importera z uwagi na brak notowań pojazdów tego typu. Dopuszczalne było oparcie się na katalogach lub wyspecjalizowanych czasopismach podających bieżące ceny na rynku importu dla używanych samochodów. Zdaniem Sądu brak było podstaw do dodatkowego uwzględnienia stopnia zużycia, skoro wartość była już wartością uśrednioną dla pojazdów używanych. Także zarzuty dotyczące wielkości stawki podatku akcyzowego według której obniżono wartość bazową pojazdu były nie zasadne, gdyż podatek należny dotyczył samochodu używanego i równocześnie w tej samej wielkości nie mógł być czynnikiem obniżającym wartość celną tego pojazdu. Od w/w wyroku wspólnicy firmy "A" wniosli skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania celnego. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 01.06.2005r. sygn. akt I GSK [...] uchylił zaskarżony wyrok oraz decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...].01.2003r. w części utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...].10.2002r. co do ustalenia wartości celnej i oddalił skargę w pozostałym zakresie, czyli utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej w zakresie klasyfikacji taryfowej. W uzasadnieniu powyższego wyroku Naczelny Sad Administracyjny stwierdził, iż Sąd prawidłowo ocenił, że organ nie naruszył przepisów, dokonując klasyfikacji taryfowej i przyjmując, ze był to samochód specjalistyczny zgodnie z kodem 8703 23 90 9. Zgodził się też ze stanowiskiem Sądu i organów celnych co do zasadności zakwestionowania zadeklarowanej przez skarżących wartości celnej sprowadzonego samochodu. Natomiast w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego "w niniejszym przypadku doszło do naruszenia przepisów art.29 i 85 kodeksu celnego (...) Nie można bowiem, stosując metodę ostatniej szansy, naruszyć zasady, że podstawą w postępowaniu celnym w zakresie ustalania wartości celnej jest stan towaru i jego wartość w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego. Jeżeli więc z opinii rzeczoznawców wynika, że niezależnie od średniej wartości katalogowej tego rodzaju towarów, określony pojazd jest zużyty w sposób ponadnormatywny, to ten szczególnie wysoki rozmiar zużycia pojazdu powinien być dodatkowo uwzględniony (...)" W związku z powyższym, sprawa rozstrzygnięta decyzją ostateczną Dyrektora Izby Celnej z dnia [...].01.2004r. wróciła do etapu postępowania odwoławczego wyłącznie w zakresie wartości celnej towaru. Po ponownym przeanalizowaniu zgromadzonego materiału dowodowego Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...].09.2005r. zn. [...]po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...].10.2002r. nr [...] uchylił tą decyzje w części dotyczącej ustalonej wartości i w tym zakresie określił wartość towaru na 31.670,82 SEK, określił wartość celną na 13.970,00zł. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że NSA w wyroku z dnia 01.06.2005r. nie stwierdził naruszenia prawa w tym zakresie, że organ celny ustalił wartość celną tzw. metodą ostatniej szansy. Mając to na względzie i uwzględniając stanowisko Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej, organ celny dokonując ustalenia wartości celnej metodą, o której mowa w art.29 kodeksu celnego mógł wykorzystać którąkolwiek z metod ustalania wartości celnej przewidzianą w kodeksie celnym z jednoczesną rezygnacją z niektórych wymogów określonych w ustawie dla tej metody, jeżeli jest to uzasadnione okolicznościami sprawy. Mógł przy stosowaniu tej metody oprzeć na katalogach lub wyspecjalizowanych czasopismach podających bieżące ceny na rynku kraju importu dla używanych pojazdów samochodowych. Następnie biorąc za punkt wyjścia podaną w katalogu ceną samochodu tej samej marki osiągającego te same parametry techniczne oraz wyprodukowanego w tym samym roku co pojazdy będące przedmiotem importu, dokonać szczegółowej kalkulacji polegającej na odliczeniu procentowego udziału od "wartości czystej" (ustalonej w oparciu o w/w źródła) kwot odpowiadających należnościom celno — podatkowym przy imporcie tego rodzaju towarów). Przy ustalaniu ceny wyjściowej mógł oprzeć się na obiektywnych źródłach, jak np. katalogi lub wyspecjalizowane czasopisma podające bieżące ceny na rynku kraju importu dla używanych pojazdów samochodowych. Zdaniem organu odwoławczego, z uwagi na brak notowań w dostępnych katalogach, cen pojazdu będącego przedmiotem zgłoszenia oraz jego specyfikę, organ celny I instancji w prawidłowy sposób przyjął do obliczeń jako wartość bazową do ustalenia wartości celnej kwotę (47.350,00 zł), posiłkując się wyceną rzeczoznawcy wg oceny technicznej nr [...] z dnia 17.09.2002r., którą Strona skarżąca dołączyła do zgłoszenia celnego. Wartość bazowa została ustalona z wykorzystaniem notowań zawartych w wydawnictwie "Pojazdy samochodowe - Wartości Rynkowe VIII/2002\ W niniejszej sprawie organ celny I instancji wykorzystał tę ocenę techniczną w celu przeprowadzenia kalkulacji zgodnie z art. 29 kodeksu celnego. Kwotę bazową pomniejszono o 22% podatku od towarów i usług oraz 3,1% podatku akcyzowego. Wartość celną ustalono na kwotę 37.644,00zł i ta kwota stanowiła podstawę do naliczenia należności celno -podatkowych. Organ celny I instancji dokonując kalkulacji cenowej odliczył jedynie podatki (VAT, akcyza), natomiast nie uwzględnił korekt z tytułu ponadnormatywnego zużycia przedmiotowego pojazdu, które zostały wykazane przez rzeczoznawcę w w/w ocenie technicznej. W wyroku sygn. akt I GSK [...]z dnia 1 czerwca 2005r. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska organów celnych co do wykładni art. 29 kodeksu celnego, że w przypadku ustalania wartości celnej towaru metodą ostatniej szansy należy uwzględnić jedynie średnią wartość katalogową i odliczyć podatek VAT i akcyzowy, natomiast nie może być uwzględnione rzeczywiste ponadnormatywne zużycie danego towaru. Zdaniem Sądu stanowisko to jest nieuzasadnione i stanowi naruszenie tego przepisu, co z kolei prowadzi do wniosku, że wartość celna przedmiotowego samochodu została określona z naruszeniem przepisów art. 29 i 85 § 1 kodeksu celnego. W związku z powyższym Dyrektor tut. Izby Celnej zauważył, iż z treści przedłożonej przez Stronę oceny technicznej nr [...] z dnia 17.09.2002r. wynika, iż rzeczoznawca po dokonaniu oględzin przedmiotowego samochodu określił wartość rynkową pojazdu w oparciu o specjalistyczny katalog "Wartości rynkowe - Pojazdy Samochodowe VIII/2002" w wysokości 47.100 zł, uwzględniając korekty za dodatkowe wyposażenie w wysokości 250 zł. Jednocześnie wykazał korekty o które należało by pomniejszyć kwotę bazową tj. korektę za przebieg (20%) - 9470 zł, korektę za ogumienie w kwocie 474 zł, korekty różne na kwotę 14.394 zł, w tym za stan utrzymania i dbałość o pojazd-5%, za wcześniejsze naprawy-5%, za liczbę właścicieli-1 %, za aktualność badań technicznych-4%, za szczególny charakter eksploatacji- 5 %, za import prywatny-8%, za renowację powłoki lakierowej i uzupełnienie wyposażenia pojazdu -10%. Organ odwoławczy zauważył, iż przy ustalaniu wartości celnej używanych pojazdów samochodowych, ewentualne korekty z uwagi na stan towaru powinny być dokonywane w oparciu o instrukcje zawarte w specjalistycznych katalogach samochodowych lub na podstawie oceny technicznej, określającej procentowo stopień korekty, sporządzonej przez rzeczoznawcę samochodowego. Jednakże opinia biegłego zawiera przeważnie jedynie wskazówki co do konieczności zastosowania pewnych korekt w stosunku do średniej ceny rynkowej pojazdu danego rocznika i modelu, publikowanej w stosownych katalogach i stanowiącej tzw. wartość bazową dla wyceny celnej. Nawet wówczas, gdy opinia taka zawiera pełną wyceną to jest ona tylko jednym z dowodów zgromadzonych w postępowaniu i na równi z nimi podlega ocenie organu celnego. Tym samym, zdaniem organu, ostatecznego ustalenia wartości celnej towaru dokonuje organ celny. Mając na uwadze stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie co do wykładni art. 29 Kodeksu celnego, Dyrektor Izby Celnej dokonał ponownego obliczenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu, uwzględniając korekty związane z ponadnormatywnym zużyciem pojazdu tj. za przebieg (20%) oraz za ogumienie (1%), stan utrzymania i dbałość o pojazd (5%), wcześniejsze naprawy ( 5%), liczba właścicieli ( 1%), aktualność badań technicznych 4%), szczególny charakter eksploatacji (5%), renowacja powłoki lakierowej i uzupełnienie wyposażenia pojazdu (10%). Prawidłowe obliczenie wartości celnej przedstawiało się w ten sposób, że wartość rynkowa, a następnie bazowa, na podstawie oceny rzeczoznawcy - 47.350,00 zł, pomniejszona o przebieg 20% (47.350 PLN - 20%), po odliczeniu 22% VAT, po odliczeniu akcyzy 13,6%, po odliczeniu cła 35%, następnie pomniejszona o inne korekty pozostałe związane z ponadnormatywnym zużyciem 31% (20.245,94 PLN -31%), dała wartość celna w kwocie 13.970,00 zł. Ponadto Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, iż prawidłowe odliczenie od średniej wartości rynkowej pojazdu, przebiegu, podatku VAT, podatku akcyzowego oraz cła następuje "z dołu", natomiast uwzględnienie pozostałych korekt związanych z ponadnormatywnym zużyciem samochodu (np. uszkodzeń, braków itp.) następuje "z góry" tj. poprzez odjęcie ich procentowego udziału od czystej wartości (bez przebiegu, podatków i cła). Ten sposób odejmowania wypływa z faktu, że wyspecjalizowane katalogi podają średnie wartości pojazdów ze średnim w swojej klasie przebiegiem, natomiast w wartości pojazdu nie są zawarte m.in. uszkodzenia i braki, a jedynie upoważniony do tego podmiot (rzeczoznawca) określa ich wysokość w procentach wartości pojazdu bez uszkodzeń i braków. Dokonując kalkulacji cenowej uwzględniono stawkę podatku akcyzowego w wysokości 13,6% właściwą dla pojazdów samochodowych o pojemności silnika powyżej 2.000 cm3, obowiązująca w dacie przyjęcia zgłoszenia celnego, na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.03.2002 r. w sprawie podatku akcyzowego /Dz.U. Nr 27, poz. 269 ze zm./. oraz stawkę celną autonomiczną w wysokości 35%, na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11.12.2001r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej /Dz.U. Nr 146, poz.1639 z 2001 r., ze zm./ Fakt, iż ustalona w oparciu o art. 29 § 1 Kodeksu celnego wartość celna towaru (13.970 zł) jest znacznie wyższa od wartości zadeklarowanej przez zgłaszającego (10.322 zł), potwierdza zasadność zakwestionowania zadeklarowanej przez Stroną wartości celnej (zgodnie z treścią art. 23 § 7 Kodeksu celnego), co potwierdził również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt. I GSK [...]z dnia 1 czerwca 2005 r. jaki zapadł w niniejszej sprawie. Zdaniem organu II instancji ustalenie wartości celnej towaru w opisany powyżej sposób jest prawidłowe i zgodne z powołanymi regulacjami prawnymi oraz cyt. wyrokiem Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 01.06.2005r. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wnieśli wspólnicy spółki cywilnej "A", w której zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię, tj. przepisu art.29 kodeksu celnego oraz naruszenie przepisów postępowania celnego, które miało wpływ na wynik tj. art. 120 oraz art. 197 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U z 2005r. nr 8, poz. 60 z zm.) zwanej dalej jako o.p. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podnieśli, że organ celny dokonując ustalenia wartości celnej samochodu sięgając do danych zawartych w ocenie technicznej posłużył się nimi w sposób dowolny, nie uwzględniając całości opinii i wniosków biegłego, w szczególności dotyczy to kolejności odliczenia od wartości katalogowej importowanego pojazdu korekt z tytułu zużycia, podatków i cła. Podnieśli zarzut pominięcia przy odliczaniu indywidualnych korekt, obniżki wartości z tytułu indywidualnego importu wskazanej przez biegłego. Nadto podnieśli, że organ celny dokonując odliczenia należności celno- podatkowych w celu ustalenia wartości celnej pojazdu bezzasadnie przyjął stawkę podatku akcyzowego 13,6 % oraz stawkę celną 35%. Postępowanie to narusza przepisy postępowania w szczególności art.197 o.p. i art.120 o.p. oraz przepisy prawa materialnego tj. art.29 § 2 pkt.2 kodeksu celnego. Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę wniósł ojej oddalenie i potrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do treści art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270) określanej dalej P.p.s.a, kontrola zaskarżonych rozstrzygnięć dokonywana jest pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym Sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami i podstawami wskazanymi w skardze. Skarga jest nieuzasadniona bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego i procesowego. Przedmiotem sporu jest wartość celna towaru. Biorąc pod uwagę powołane wyżej ustalenia orzekających w sprawie organów celnych oraz uwzględniając przytoczone wyżej stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 1 czerwca 2005r. stwierdzić należy, że zasadnie organy celne przyjęły, iż wartość celna pojazdu, którego zgłoszenia dokonano w dniu 20.09.2002r., winna być ustalona metodą ostatniej szansy określoną w przepisie art. 29 kodeksu celnego tj. metodą ustalania wartości celnej w oparciu o wartości szacunkowe, przybliżone. Ustalenie wartości celnej tą metodą w przypadku gdy przedmiotem importu był samochód używany, nie budziło więc zastrzeżeń Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę. Art.29 kodeksu celnego dopuszcza ustalenie wartości celnej, na podstawie danych dostępnych na polskim obszarze celnym, z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami art.VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994r, porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994r. i przepisów działu III kodeksu celnego. Art. 7 Porozumienia w sprawie zastosowania art.VII Układu Ogólnego postanawia, że jeżeli wartość celna nie może zostać ustalona na podstawie pozostałych metod ustalania wartości celnej, wartość ta będzie ustalana w inny rozsądny sposób zgodny z zasadami i ogólnymi postanowieniami Porozumienia i Art.VII GATT z 1994r. W wyjaśnieniach Technicznych Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (załącznik do Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15.09.1999r. Dz.U. nr 80 poz.908 z zm.) wskazano na obiektywne trudności odnośnie ustalania wartości celnej pojazdów używanych i dopuszczono możliwość oparcia się na katalogach lub wyspecjalizowanych czasopismach podających bieżące ceny na rynku krajowym importera dla używanych samochodów jeśli takie istnieją. Organy celne z uwagi na brak notowań tego typu pojazdów w katalogach, za punkt wyjścia dla ustalenia wartości przyjęły wycenę przedłożoną przez importera, to jest wycenę z dnia 17.09.2002r. i stanowisko to nie nasuwa zastrzeżeń Sądu. Będąc związanym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 01.06.2005r. sygn. akt I GSK [...]w niniejszej sprawie, który stwierdził, iż w przypadku ustalania wartości celnej towaru wymienioną metodą należy uwzględnić nie tylko średnią cenę katalogową i odliczyć VAT i akcyzę ale i uwzględnić rzeczywiste ponadnormatywne zużycie pojazdu, Dyrektor Izby Celnej dokonał ostatecznego ustalenia wartości celnej pojazdu. Uczynił to w oparciu o zgromadzone dowody tj. opinię rzeczoznawcy, który dokonał wyceny wartości rynkowej pojazdu i wykazał korekty, o które należało w ocenie rzeczoznawcy pomniejszyć kwotę bazową oraz w oparciu o instrukcje zawarte w specjalistycznych katalogach samochodowych dotyczące korekt z uwagi na stan samochodów używanych. Organ II instancji dokonał ponownego obliczenia wartości celnej z uwzględnieniem korekt na ponadnormatywne zużycie pojazdu. W obliczeniu tym uwzględnił wszystkie korekty przyjęte przez rzeczoznawcę z wyjątkiem korekty na import prywatny. Organ II instancji wyjaśnił zastosowaną metodę co do kolejności odliczeń. W ocenie Sądu, organ odwoławczy był uprawniony i naruszył w tym przepisów postępowania, opierać swoje ustalenia w zakresie wartości celnej pojazdu nie tylko na opinii rzeczoznawcy, ale także na specjalistycznych katalogach. Zdaniem Sądu organ odwoławczy nie naruszył przepisów prawa stwierdzając w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że opinia rzeczoznawcy nie wiąże organu celnego i że jest jednym z dowodów w sprawie. Organ celny w postępowaniu, kierując się zasadą swobodnej oceny dowodów, a nie dowolnej oceny dowodów mógł poczynić ustalenia co do wartości celnej pojazdu tylko częściowo na opinii rzeczoznawcy a częściowo na instrukcjach zawartych w specjalistycznych katalogach. (art.180 i art.191 o.p.) Należy też podkreślić w tym miejscu, iż organ II instancji nie powoływał biegłego rozpoznając ponownie sprawę w postępowaniu odwoławczym, a jedynie oparł swe ustalenia także (częściowo) na opinii rzeczoznawcy, dołączonej przez skarżących, jako jeden z dowodów przedstawionych w tej sprawie. Organ odwoławczy wyczerpująco uzasadnił dokonaną ocenę dowodów i ocena ta nie budzi zastrzeżeń Sądu. Tym samym twierdzenie skarżących, że organ odwoławczy, nie uwzględniając w pełnym zakresie oceny technicznej przedstawionej przez skarżącą naruszył art.197 o.p. jest całkowicie nieuzasadnione. W ocenie Sądu niezasadność zarzutów skarżących dotyczy też przyjętej przez organ odwoławczy kolejności odliczania od wartości katalogowej pojazdu korekt z tytułu zużycia, podatków i cła, co miało zdaniem skarżących nastąpić z naruszeniem art.120 o.p. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisu art. 120 o.p. i przepisu art. 29 § 2 pkt 2 kodeksu celnego w przyjętej przez organ celnym II instancji kolejności dokonanych odliczeń. Sąd podzielił w tym zakresie stanowisko tego organu celnego, gdyż niewątpliwie wyspecjalizowane katalogi podają średnie wartości pojazdu ze średnim przebiegiem. Natomiast w tych średnich wartościach pojazdu nie są zawarte między innymi uszkodzenia, braki czy inne korekty. Taką wysokość wartości uszkodzeń określa rzeczoznawca. Logicznym więc jest najpierw ustalenie średniej wartości pojazdu z średnim przebiegiem i odliczenie należności celno- podatkowych, a następnie odliczenie ponadnormatywnego zużycia pojazdu. Prawidłowość takiej metody odliczeń znajduje oparcie w wyjaśnieniach Technicznego Komitetu Ustalenia Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej. To, że przyjęty przez organ II instancji sposób odliczeń jest dla skarżących mniej korzystny, niż sposób odliczeń proponowany przez rzeczoznawcę w opinii sporządzonej na zlecenie skarżących, nie przesądza, że kolejność dokonanych przez organ celny odliczeń jest została przeprowadzona z naruszeniem przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Przepis art. 29 §2 ust.2 kodeksu celnego stanowi, że wartość celna ustalana z zastosowaniem § 1 tego przepisu, nie może być określona na podstawie systemu polegającego na przyjmowaniu do ustalania wartości celnej, wyższej z dwóch alternatywnych wartości. W niniejszej sprawie nie występują dwie alternatywne wartości, tylko jedna wartość celna, którą organ II instancji ustalił w oparciu o zgromadzone dowody, których oceny dokonał zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, nie przekraczając granic zasady swobodnej oceny dowodów i nie naruszając tym samym zasady z art.120 o.p. działania na podstawie przepisów prawa. W ocenie Sądu pominięcie przy odliczaniu indywidualnych korekt obniżki wartości z tytułu indywidualnego importu - 8% nie stanowi uchybienia. Korekta z tytułu importu prywatnego już z samej swej nazwy nie mieści się w pojęciu ponadnormatywnego zużycia. Argumentacja skarżącego w tym zakresie nie jest zasadna. Niewątpliwie średnie ceny samochodów zawarte w katalogach kształtowane są przez ceny giełdowe opierające się głównie o import indywidualny, a nie import handlowy. Tak więc, nie odliczenie od wartości rynkowej tej korekty przez organ II instancji jest uzasadnione. Pozostałe zarzuty skargi też są nie zasadne. Sposób odliczania akcyzy jest prawidłowy i był już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie i Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sprawie, w zakresie prawidłowości ustalenia wartości celnej pojazdu, w tym odliczeń celno- podatkowych i nie został zakwestionowany przez Naczelny Sąd Administracyjny. W ocenie Sądu nie jest zasadny zarzut odnośnie wielkości stawki podatku akcyzowego, według której obniżono wartość bazowa przedmiotowego pojazdu. Obliczony podatek należny aktualnie tj. według obowiązujących zasad i stawek dotyczy samochodu używanego i równocześnie w takiej samej wielkości nie może być czynnikiem obniżającym wartość celną tego pojazdu. Samochód ten, wyprodukowany w innym kraju, został nabyty jako używany na rynku wtórnym i z tego względu w jego cenie mieściły się już obciążenia publiczno- prawne, ale dotyczące samochodu nowego i w związku z tym odnośnie tego podatku niższe. Zastosowanie przez organ odwoławczy stawki celnej w wysokości 35% przy obliczaniu wartości celnej przedmiotowego pojazdu w niniejszej sprawie zostało dokonane z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy i z zastosowaniem się do zaleceń Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej w kwestii ustalania wartości celnej samochodów używanych. Zastosowanie tej stawki celnej nastąpiło na podstawie stanu faktycznego ustalonego przez organ celny II instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy, który uległ zmianie już po wydaniu przez Dyrektora Izby Celnej decyzji ostatecznej z dnia [...].01.2003r. Poczynione przez organ odwoławczy ustalenia nie budziły zastrzeżeń Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, biorąc pod uwagę zebrany przez organ II instancji materiał dowodowy i dokonane w oparciu o ten materiał dowodowy ustalenia faktyczne i następnie dokonaną ocenę prawną tych ustaleń. W dniu 16.10.2003r. do Izby Celnej wpłynęła odpowiedź administracji celnej Szwecji odnośnie wniosku Izby Celnej o przeprowadzenie weryfikacji świadectwa przewozowego EUR.I. przedłożonego przez skarżących, z której to odpowiedzi wynikało, że świadectwo to nie spełnia wymogów preferencyjnego pochodzenia, wynikających z umowy Układ Europejski i tym samym zastosowanie stawki celnej obniżonej w wysokości 0% było nie zasadne. W związku z negatywnym wynikiem weryfikacji dowodu pochodzenia postanowieniem z dnia [...].08.2005r. Dyrektor Izby Celnej wznowił z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia stawki celnej w decyzji z dnia [...].01.2003r. Jednakże rozstrzygnięcie w sprawie stawki celnej i kwoty długu celnego musiało być poprzedzone rozstrzygnięciem w sprawie wartości celnej pojazdu, z uwagi na związanie organu celnego II instancji i Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, ponownie w tym przedmiocie, wykładnią prawną (art. 153 P.p.s.a) dokonaną przez Naczelny Sad Administracyjny wyrokiem z dnia 01.06.2005r. sygn. akt I GSK [...]. Wyrokiem tym Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 18.11.2004r. sygn. akt I SA/Rz [...] i decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...].01.2003 zn.[...] w części utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...].10.2002r. co do ustalenia wartości celnej, a oddalił skargę w pozostałym zakresie. Uwzględniając stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, zasadnie Dyrektor Izby Celnej wydał najpierw ostateczną decyzję z dnia [...].09.2005r. w przedmiocie wartości celnej. W rozstrzygnięciu tym ustalając wartość celną pojazdu musiał dokonać, zgodnie ze stanem prawem w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego i wykładnią Naczelnego Sądu Administracyjnego, właściwego odliczenia podatków i cła, celem określenia prawidłowej wartości celnej pojazdu, by następnie móc określić kwotę długu celnego. Reasumując, uzasadnionym było odliczenie cła z zastosowaniem stawki celnej autonomicznej w wysokości 35% przy ustalaniu wartości celnej pojazdu na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11.12.2001r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. nr 146, poz.1639 z zm.). Biorąc pod uwagę naprowadzone wyżej okoliczności Sąd uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, skargę jako nieuzasadnioną oddalił po myśli art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło