II SA/Sz 1228/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.),, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2006 r. sprawy ze skargi E. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania budynku. oddala skargę W związku ze stwierdzeniem faktu użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego zezwolenia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] r., znak [...], wydanym na podstawie art. 57 ust. 7 i art. 59g ust. 1 w związku z art. 54 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z nr 207 z 2003 r., poz. 2016 ze zm.), oraz art.123 Kpa, wymierzył E. B karę w wysokości [...] zł, z tytułu nielegalnego użytkowania budynku warsztatu samochodowego z częścią socjalno-biurową, wybudowanego na działce nr [...] w [...] przy ul. [...]. Na powyższe postanowienie E. B. złożył zażalenie wnosząc o odstąpienie od naliczonej kary. W uzasadnieniu wyjaśniał, że obecnie prowadzi działalność autoholowania i nie wykonuje żadnych czynności w hali warsztatu, która jest w stanie surowym. W dniu kontroli Inspektora Nadzoru Budowlanego dokonywał naprawy własnego samochodu, wykorzystując, że hala jest zadaszona. Nie przypuszczał, że w ten sposób narusza przepisy prawa budowlanego. Natomiast część socjalo-biurową użytkuje w chwili obecnej jako mieszkanie, ponieważ mieszkanie sprzedał z przeznaczeniem gotówki na budowę. W związku z tym zlecił projektantowi sporządzenie projektu zamiennego, ale nie zdążył go jeszcze złożyć w Starostwie Powiatowym w celu zmiany pozwolenia na budowę. Po rozpatrzeniu zażalenia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r., Nr [...], utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w sprawie wymierzenia ww. kary. Zdaniem organu odwoławczego podjęte przez organ pierwszej instancji rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem, a wysokość kary ustalona została zgodnie z przepisami. Art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego stanowi, że w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu. Obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu wynikał z warunku zawartego w pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. Przeprowadzona w dniu [...] r. przez organ pierwszej instancji kontrola wykazała przystąpienie do użytkowania obiektu bez uzyskania pozowania na użytkowanie. Powyższe postanowienie E. B. zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zaskarżonym postanowieniom zarzucił: 1. Oparcie o błędne ustalenia faktyczne. 2. Naruszenie norm prawa materialnego. W uzasadnieniu skargi podniósł, że użytkowana jest wyłącznie część socjalna i to z przeznaczeniem na inne aniżeli socjalne cele, to jest cele mieszkaniowe. Pozostała część obiektu nie znajduje się w takim stanie, by mógł zostać przeprowadzony jej odbiór i by można było go przekazać do normalnej eksploatacji i użytkowania, co jest warunkiem zakończenia budowy. Aktualnie z powodu braku środków finansowych nie ma możliwości szybkiego wykończenia hali warsztatowej. W takiej sytuacji, zdaniem skarżącego, wymierzenie kary z użyciem przelicznika jak dla warsztatu samochodowego nie znajduje uzasadnienia. Ustawodawca inaczej traktuje użytkowanie bez pozwolenia domów mieszkalnych jednorodzinnych, dlatego podstawa do wymierzenia kary znalazłaby swoje uzasadnienie w art. 57 ust 7 ustawy - Prawo budowlane z zastosowaniem art. 59f tej ustawy, jednakże z zastosowaniem odmiennych współczynników kategorii obiektu. Odpowiadając na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sad Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga okazała się nieuzasadniona. Dokonana stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), kontrola zaskarżonego postanowienia pod względem zgodności z prawem, nie dała podstaw do uznania, iż wydane ono zostało z naruszeniem prawa. Okoliczności faktyczne, stanowiące podstawę wydania zaskarżonego postanowienie są niesporne; mimo, iż organ wydający pozwolenie na budowę nałożył na skarżącego obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie, skarżący motywując to względami finansowymi, rozpoczął użytkowanie części socjalno-biurowej obiektu przed uzyskaniem pozwolenia. Organ nadzoru budowlanego stwierdził ten fakt w dniu r. W związku z powyższym dnia [...] r. wydane zostało zaskarżone postanowienie, wymierzające skarżącemu karę z tytułu nielegalnego użytkowania budynku warsztatu samochodowego z częścią socjalno-biurową na podstawie art. 57 ust. 7 i art. 59g ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2005 r. Bez znaczenia w przedmiotowej sprawie jest fakt, że obiekt budowlany w dacie kontroli użytkowany był w części. Przepis art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego stanowi, iż w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu. Przy takiej redakcji przepisu jego treść normatywną należy odczytać w ten sposób, że karę, o której mowa w tym przepisie wymierza się także w przypadku stwierdzenia, iż inwestor przystąpił do użytkowania części obiektu budowlanego z naruszeniem art. 54 i 55. Treść tego przepisu nie przewiduje bowiem różnicowania wysokości kary, w zależności od tego, czy stwierdzono użytkowanie całości czy tylko części obiektu budowlanego. W każdym z tych przypadków mamy do czynienia z przystąpieniem do użytkowania obiektu, a zatem wypełnia się hipoteza normy sankcjonującej, zawartej w tym przepisie. Sankcją jest kara wymierzona zgodnie z dyspozycją art. 59f ust. 1, tj. biorąc pod uwagę między innymi współczynnik wielkości obiektu, do którego użytkowania inwestor przystąpił z naruszeniem art. 54 i 55 Prawa budowlanego. Dodanie w art. 57 ust. 7 słów "lub jego części" miało na celu usunięcie wszelkich wątpliwości w zakresie zastosowania sankcji określonej w art. 59f ust. 1, czyli stosuje się ją również w przypadku stwierdzenia nielegalnego użytkowania, części wybudowanego obiektu. Obiekt, na który skarżący uzyskał pozwolenia na budowę i użytkowanie części, którego rozpoczął bez uzyskanie pozwolenia na budowę, organy prawidłowo zaliczyły do obiektów kategorii XVII. Tym samym prawidłowo przyjęły do naliczenia kary, zgodnie z załącznikiem do ustawy Prawo budowlane, współczynnik kategorii obiektu wynoszący 15. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, że skoro przystąpił do samowolnego użytkowania części obiektu, jednocześnie samowolnie zmieniając jego przeznaczenie na mieszkanie, to kara winna być naliczona z uwzględnieniem współczynnika kategorii obiektu według stanu po samowolnej zmianie sposobu użytkowania. Zdaniem Sądu samowolne przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego czy też jego części dotyczyć może tylko obiektu, na który wydane zostało pozwolenie na budowę. Mając na uwadze, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia przedstawia szczegółowe i prawidłowe wyliczenie kary przewidzianej przez art. 59f w związku z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego uznać należało, iż skarga nie znajduje uzasadnionych podstaw, wobec czego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).