IV SA/Wa 1104/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska, asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2006 r. sprawy ze skargi O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym. - skargę oddala - Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2005r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia [...] marca 2005r. o odmowie dopuszczenia stowarzyszenia O. z siedzibą w O. do udziału w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowo-usługowego z parkingami i placem manewrowo-dostawczym na działkach o nr [...] i nr [...] położonych w O. przy ul. [...] oraz na przebudowie ulicy [...] i skrzyżowaniu z ul. [...] na rondo. W uzasadnieniu podano, że stowarzyszenie złożyło odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] lutego 2005r. ustalającej warunki zabudowy na wniosek inwestora M. G. oraz wniosek o dopuszczenie jako organizacji społecznej do udziału w tymże postępowaniu. Organ odwoławczy podkreślił, że dopuszczenie do udziału organizacji społecznej odbywa się w toku postępowania prowadzonego zarówno przez organ pierwszej, jak też drugiej instancji. Wobec tego niezasadne są zarzuty odwołania co do naruszenia przez Kolegium właściwości instancyjnej, jak również nietrafny jest zarzut co do błędnego pouczenia o przysługujących środkach odwoławczych, gdyż od zaskarżonego postanowienia Kolegium wydanego w pierwszej instancji, na podstawie art. 31 § 2 kpa, przysługuje w myśl art. 127 § 3 kpa w związku z art. 144 kpa wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie zażalenie. Zdaniem organu, O. nie mogło być dopuszczone do udziału w postępowaniu, bowiem nie spełniło łącznie dwóch przesłanek, o których mowa w art. 31 § 1 pkt 2 kpa. Zgodnie z tym przepisem organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem dopuszczenia do udziału w postępowaniu, o ile jest to uzasadnione jej celami statutowymi i gdy przemawia za tym interes społeczny. Przedmiotowe postępowanie nie dotyczy sfery prawnej stowarzyszenia, a względy natury gospodarczej, na które powołała się strona skarżąca, nie mieszczą się w celach działania wymienionych w § 6 Statutu. Jedynym celem statutowym, uzasadniającym żądanie dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w tymże postępowaniu są działania na rzecz ochrony środowiska, wymienione w pkt 12 § 6 Statutu, pod warunkiem, że przedmiotowa inwestycja byłaby zamierzeniem wpływającym lub mogącym wpłynąć na pogorszenie środowiska naturalnego. Przedmiotowe przedsięwzięcie do tego rodzaju inwestycji nie należy. Skarżący, tej okoliczności nie wskazywał ani w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] lutego 2005r. ustalającej warunki zabudowy, jak również we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ podniósł, iż skarżące stowarzyszenie przede wszystkim nie wykazało, iż jego udział w tym postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy wymagany jest ze względu na ochronę interesu społecznego. Stowarzyszenie- O.- wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższe postanowienie, podnosząc zarzut rażącego naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 kpa, i z tych względów wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Stowarzyszenie oświadczyło również, iż podtrzymuje odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] lutego 2005r. ustalającej warunki zabudowy i wnosi o jej uchylenie. Wywody obszernego uzasadnieniu skargi sprowadzają się do zarzutu naruszenia art. 7, 8 i 9 kpa, pozbawienia możliwości działu w sprawie, naruszenia art. 31 § 2 kpa oraz zasady instancyjności postępowania. Skarżący podniósł, że Kolegium nie mogło odmówić dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w przedmiotowym postępowaniu, gdyż o jego dopuszczeniu do udziału w postępowaniu zdecydował Prezydent Miasta O. w piśmie z dnia 29 marca 2005r., skoro w piśmie tym m. in. stwierdził " nie ma przeszkód prawnych w zawiadomieniu O. o toczących się w Urzędzie Miejskim postępowaniach w sprawach ustalenia warunków zabudowy". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podnosząc te same argumenty, co w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem Sąd dokonując pod tym względem kontroli zaskarżonego postanowienia uznał, że skarga nie jest zasadna i jako taka podlega oddaleniu. Nie stwierdzono bowiem, aby zaskarżone orzeczenie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, czy też procesowego. Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że skarżące stowarzyszenie w piśmie z dnia 2 marca 2005r. wraz z odwołaniem od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] lutego 2005r. ustalającej warunki zabudowy złożyło wniosek o dopuszczenie do udziału w tymże postępowaniu na zasadach określonych w art. 31 § 1 pkt 2 kpa. Przesłanki dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym określa przepis art. 31 § 1 kpa. Przepis ten wymaga od organizacji społecznej wykazania, że jej żądanie dopuszczenia do udziału w sprawie jest uzasadnione celami statutowymi, a nadto, że za takim udziałem przemawia interes społeczny. Z przepisu art. 31 § 1 pkt 2 kpa wynika, że muszą być spełnione łącznie trzy przesłanki: po pierwsze – postępowanie musi toczyć się przed organem pierwszej lub drugiej instancji, po drugie- musi istnieć merytoryczne powiązanie przedmiotu postępowania administracyjnego z celami i zakresem działania ( przedmiotem działania) organizacji społecznej , po trzecie- uczestnictwo organizacji społecznej na prawach strony musi być uzasadnione interesem społecznym. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, została spełniona tylko pierwsza przesłanka, skoro wniosek z dnia 2 marca 2005r. skarżącego stowarzyszenia do Kolegium wpłynął w dniu 15 marca 2005r., a więc w dniu, w którym doszło do uruchomienia postępowania odwoławczego na skutek odwołania T. T., będącej stroną przedmiotowego postępowania o ustalenie warunków zabudowy. Natomiast pozostałe dwie przesłanki, jak trafnie uznało Kolegium, nie zostały spełnione. Zgodzić się należy z organem, że cele określone w § 6 Statutu O. nie uzasadniają jego udziału w przedmiotowym postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, gdyż zakres przedmiotowy tego postępowania w żadnym razie nie odnosi się do sfery prawnej samego stowarzyszenia, ani też jego członków. Skarżące stowarzyszenie we wniosku o dopuszczenie do udziału, ani we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak też w skardze nie wskazało, w którym z określonych w statucie celów upatruje zasadność swojego wniosku, jak również nie podało okoliczności uzasadniających przyjęcie, iż za jego udziałem w tymże postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy przemawia interes społeczny. Warunku tego nie może spełniać, jak słusznie uznało Kolegium, zawarte we wniosku z dnia 2 marca 2005r. jak też w późniejszym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ogólnikowe stwierdzenie , że za jego udziałem " przemawia interes społeczny odnoszący się do wszystkich mieszkańców miasta O., a członków Stowarzyszenia O. w szczególności". Wprawdzie w skardze jako okoliczność mającą wskazywać na interes społeczny skarżący podał, iż inwestycja polegająca na realizacji supermarketu na terenie miasta O., dla której Prezydent decyzją z dnia [...] luetgo 2005r. ustalił warunki zabudowy, będzie negatywnie oddziaływać na mieszkańców miasta, jak też w sposób bezpośredni na członków stowarzyszenia, będącymi przedsiębiorstwami, gdyż dla mieszkańców oznaczać to będzie znaczną redukcję miejsc prawy, a dla członków bezpośrednią konkurencję w wprowadzeniu lokalnej działalności, to jednak żadna z tych okoliczności, w ocenie Sądu, nie może przemawiać za dopuszczeniem skarżącego do udziału w tymże postępowaniu. Zważyć bowiem należy, że po pierwsze – wbrew stanowisku skarżącego, realizacja przedmiotowej inwestycji – budynku handlowo-usługowego- stworzy nowe miejsca pracy dla mieszkańców O., po drugie – stowarzyszenie odwołując się do ochrony swoich członków wyraźnie wskazało na partykularny interes samego O. i jego członków, którzy prowadzą działalność gospodarczą i są żywotnie zainteresowani ze względów konkurencyjnych na udział w postępowaniu i przeciwstawieniu się wydaniu decyzji o warunkach zabudowy dla tego rodzaju inwestycji. W orzecznictwie, jak też w literaturze przedmiotu podkreśla się, iż udział organizacji społecznej w sprawie innych osób nie może służyć partykularnym interesom same organizacji lub jej członków, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w sprawach indywidualnych i działaniem organów administracji ( por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks Postępowania Administracyjnego Komentarz W-wa 1996r. ,s. 226, postanowienie NSA z dnia 19 sierpnia 2004r. OZ 340/04, ONSAiWSA 3/52/2004). Przechodząc do pozostałych zarzutów skargi, podnieść należy, iż stosownie do art. 31 § 2 kpa, którego naruszenie przez Kolegium zarzuciła strona skarżąca, w sprawie o dopuszczenie do udziału orzeka organ postanowieniem, na które w razie nieuwzględnienia żądania organizacji społecznej, w tym przypadku Stowarzyszenia O., przysługuje zażalenie. Trafnie stwierdziło Kolegium, iż żądanie organizacji społecznej o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu może być zgłoszone na etapie postępowania toczącego się przed organem pierwszej instancji lub też przed organem odwoławczym. O właściwości organu co do rozpatrzenia wniosku o dopuszczenie do udziału decyduje data jego wniesienia. Oznacza to, że jeżeli wniosek wpłynie w toku toczącego się postępowania pierwszoinstancyjnego, a więc przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji, to wniosek podlega rozpatrzeniu przez ten organ. Jeżeli zaś wniosek wpłynie do dacie wydania decyzji w pierwszej instancji , to właściwym do jego rozpatrzenia jest organ odwoławczy. Reasumując należy stwierdzić, że skoro wniosek o dopuszczenie strony skarżącej do udziału w postępowaniu , oznaczony datą 2 marca 2005r,. wpłynął w dniu 15 marca 2005r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego – w dacie wszczęcia postępowania odwoławczego, to wbrew zarzutom skargi, właściwym do jego rozpatrzenia był ten. W świetle tego, za błędne należy uznać stanowisko skarżącego, że pismem Prezydenta Miasta O. z dnia 29 maja 2005r. zostało dopuszczone do udziału w przedmiotowym postępowaniu. Wypada bowiem zauważyć, iż z treści tego pisma można co najwyżej wywodzić, iż Prezydent nie widzi przeszkód prawnych do informowania O. o toczących się przed nim postępowaniach o warunkach zabudowy, stwarzając w ten sposób stowarzyszeniu możliwość zgłoszenia udziału w danym postępowaniu na prawach strony na zasadach przewidzianych w art. 31 § 1 kpa. Nietrafne są również wywody skargi dotyczące pouczenia o przysługujących środkach odwoławczych od postanowienia pierwszoinstancyjnego Kolegium z dnia [...] marca 2005r. Zgodnie z art. 127 § 3 kpa w związku z art. 144 kpa od postanowienia wydanego w pierwszej instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie zażalenie, jak błędnie uważa strona skarżąca. Poza oceną Sądu pozostają te zarzuty skargi, które odnoszą się do decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] lutego 2005r. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, ponieważ przedmiotem kontroli sądowej jest tylko i wyłącznie zaskarżone postanowienie z dnia [...] kwietnia 2005r. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o posterowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.