II SA/Po 1129/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr.) Protokolant sekr. sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2006r. przy udziale sprawy ze skargi K. N. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia w sprawie wstrzymania użytkowania obiektu I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z dnia [...]. Nr [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 100zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ M.Górecka /-/ A.Łaskarzewska /-/ E.Brychcy Skarżący – K. N. wniósł skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. , którym organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność zażalenia złożonego przez skarżącego na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta K. z dnia [...]. Postanowieniem z dnia [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta K. wstrzymał skarżącemu prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na wynajmie pokoi w budynku mieszkalnym w K. przy ul. [...] i nałożył obowiązek dostarczenia w terminie 30 dni od daty otrzymania niniejszego postanowienia wskazanych w jego treści dokumentów. Postanowienie to zostało wydane z powołaniem się na przepis art. 71a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016, ze zm.). W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ I instancji powołał się na wizję lokalną z dnia [...]05.2005r.i stwierdził, że nie dopatrzono się aby przedmiotowy budynek był zagospodarowany jako hotel, jednak wyposażenie pokoi- zdaniem organu I instancji- może sugerować, że część pokoi przeznaczona jest pod wynajem. Dalej podano, iż powyższa ocena będzie weryfikowana w dalszym postępowaniu prowadzonym w przedmiocie użytkowania obiektu. Zdaniem organu I instancji zaistniały przesłanki prawne w myśl art. 71a ustawy Prawo budowlane uzasadniające wstrzymanie użytkowania części budynku przeznaczonego pod wynajem i w przypadku dalszego użytkowania w tym celu, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji wyda nakaz użytkowania budynku zgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę. W treści powyższego postanowienia zawarto pouczenie o prawie do wniesienia zażalenia. Zażalenie na powyższe postanowienie z dnia [...]. wniósł skarżący żądając stwierdzenia jego nieważności z uwagi na rażące naruszenie prawa ewentualnie jego uchylenie w całości. W uzasadnieniu zażalenia wskazano na to, że ustalenia poczynione przez organ I instancji w przedmiocie wykorzystania części budynku na wynajem są daleko idące i w konsekwencji niezgodne z prawem. Nadto podano, że niezgodne z prawem było działanie organu I instancji, który skarżonym postanowieniem nakazał wstrzymać skarżącemu prowadzenie działalności gospodarczej i doszło tym samym - w ocenie skarżącego - do przekroczenia przez organ kompetencji, bowiem art. 71a , na który to przepis powołuje się organ I instancji stwierdza o wstrzymaniu użytkowania obiektu budowlanego a nadto nie wystąpiła żadna z przesłanek wymienionych w tym przepisie prawnym, która mogłaby uzasadnić wszczęcie przez organ postępowania administracyjnego w zakresie zmiany sposobu użytkowania obiektu. Zdaniem skarżącego zapis w planie zagospodarowania przestrzennego dla przedmiotowego obiektu umożliwia wprowadzenie funkcji usługowych w obiektach wolnostojących lub pomieszczeniach w budynku mieszkalnym. Skarżący podniósł i to, że blednie został pouczony o terminie do wniesienia zażalenia bowiem winien on wynosić 7 dni a nie, jak podano 14 dni. Rozpatrując zażalenie organ odwoławczy stwierdzając niedopuszczalność zażalenia podał, iż na postanowienie wydane w trybie art. 71a Prawa budowlanego nie przysługuje zażalenie, zaś błędne pouczenie o przysługującym stronie środku zaskarżenia nie może dawać stronie specjalnych uprawnień naruszających ustalone prawem zasady postępowania i w tym względzie powołał się na orzeczenie NSA wydane w sprawie o sygn. III S.A. 230/97, nr Lex 38205. Obecnie w skardze wniesionej do tutejszego Sądu, skarżący żąda uchylenia postanowienia z dnia [...]. i zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazuje na to, że organ odwoławczy nie rozpatrzył merytorycznie jego zażalenia bowiem skarżący nie zgadza się z dokonaną przez ten organ kwalifikacją postanowienia wydanego w trybie art. 71a Prawa budowlanego jako rozstrzygnięcia, na które nie służy zażalenie. Nadto skarżący powtórzył argumentację podaną w zażaleniu a dotyczącą braku przesłanek do zastosowania przez organ I instancji w oparciu o przepis art. 71a Prawa budowlanego, sankcji w postaci wstrzymania prowadzenia działalności gospodarczej. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie odwołując się do uzasadnienia skarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, mająca obecnie umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z zasadą oficjalności, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, zawartą w skardze argumentacją – zobowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej natomiast strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego. Otóż skarga zasługuje na uwzględnienie jednakże z zupełnie innych, aniżeli podaje to skarżący, względów. W omawianej sprawie organ I instancji jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia podał przepis art. 71a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016, ze zm.) podczas, gdy artykuł ten został dodany ustawą z dnia 16 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy- Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888), która weszła wżycie w dniu 31 maja 2004r. Zgodnie z art. 2 ust. 3 tej ustawy przepisu tego nie stosuje się do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie tej ustawy. Do takich przypadków stosuje się przepisy dotychczasowe. Tak więc organ nadzoru budowlanego w omawianej sprawie zastosował złe procedury bowiem z akt administracyjnych w sposób niewątpliwy wynika, że postępowanie w omawianej sprawie , które dotyczyło zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego- wszczęto przed dniem 31.05.2004r. – co niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy skoro w oparciu o ten przepis prawny organ odwoławczy uznał za niedopuszczalne wniesienie zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 71a Prawa budowlanego. Ponownie przystępując do sprawy organ nadzoru budowlanego winien mieć na uwadze przepisy przejściowe wskazane w art. 2 ust. 3 powołanej wyżej ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. Doszedłszy do takiej konkluzji, Sąd orzekający nie badał merytorycznie zarzutów skargi, skoro postępowanie administracyjne jako prowadzone według przepisów, które nie mogły mieć w omawianej sprawie zastosowania należy powtórzyć. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 145 & 1 pkt 1a, 135, 200 i 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) należało orzec jak w sentencji. /-/ M.Górecka /-/ A.Łaskarzewska /-/ E.Brychcy MarK