II SAB/Bk 34/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.),, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w dniu 06 czerwca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. M. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lutego 2006 r., Nr [...] w przedmiocie pomocy społecznej p o s t a n a w i a odrzucić skargę Skargą złożoną w dniu [...] marca 2006 roku pan K. M. zarzucił Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Ł. bezczynność związaną z nierozpoznaniem jego "skargi z dnia [...] stycznia 2006 roku na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z.". W odpowiedzi na skargę organ podał, że przedmiotową skargę potraktował jako odwołanie od decyzji z dnia [...] grudnia 2005 roku nr [...] oraz utrzymującej w mocy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lutego 2006 roku nr [...]. Na tej też podstawie organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna z racji braku wyczerpania przez skarżącego służącego mu w postępowaniu administracyjnym środka do zwalczania bezczynności organu na etapie przedsądowym. Wymóg wyczerpania przez stronę skarżącą środków zaskarżenia służących jej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, wynika wprost z treści art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Jak stanowi art. 52 § 2 w/w ustawy przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W wypadku skargi na bezczynność organu administracji, środkiem zaskarżenia na etapie postępowania administracyjnego regulowanego przepisami kodeksu administracyjnego, jest co do zasady zażalenie przewidziane w art. 37 § 1 kpa. Służy ono na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub w ustalonym w myśl art. 36 kpa do organu administracji publicznej wyższego stopnia. W niniejszej sprawie jednak skarżący złożył skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., a zatem na organ II instancji, w stosunku do którego nie ma organu wyższego stopnia. W tej sytuacji, stosując zasadę autokontroli działania organu oraz pierwszeństwa postępowania administracyjnego w stosunku do postępowania sądowego, należy przyjąć, że przed wniesieniem skargi należy wezwać organ do usunięcia naruszenia prawa polegającego na niezałatwieniu sprawy w terminie na podstawie art. 52 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (vide: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, pod. red. Tadeusza Woś, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 88; postanowienie NSA z 21.05.1999 roku, I SAB 118/98, LEX nr 485777 i postanowienie NSA-OZ w Krakowie z 27 marca 2003 roku, II SAB/Kr 109/01 niepubl.; Postępowanie przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym – Agnieszka Korzeniowska, Zakamycze 2002 str. 201). Wprawdzie w literaturze pojawia się również odmienne stanowisko, iż skarga na bezczynność organu II instancji jest niedopuszczalna, bo nie służy na nią zażalenie, a rozstrzygnięcie nadzorcze Samorządowe Kolegium Odwoławczego nie należy do kategorii spraw wskazanych w art. 3 § 2 pkt. 1 - 4 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi 4, niemniej jednak Sąd nie podziela tego stanowiska. W sytuacji bowiem bezczynności organ II instancji nie byłoby żadnej możliwości dyscyplinującej organ do wydania wymaganego rozstrzygnięcia. Przychylając się zatem do pierwszej ze wskazanych koncepcji podnieść należy, iż z akt sprawy nie wynika, by skargę niniejszą poprzedziło opisane w art. 52 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wezwanie skarżącego na piśmie do usunięcia naruszenia prawa przez Samorządowe Kolegium Odwoławczego. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych znajdujących się w sprawie sygn. akt II SA/Bk 180/06, skarżący przed złożeniem skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławcze w Ł., złożył w dniu [...] stycznia 2006 roku, skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z., które należało traktować jako zażalenie, złożone w trybie art. 37 kpa. Skoro zatem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie rozpoznało tego zażalenia, skarżący winien wezwać organ – zgodnie z treścią art. 52 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do usunięcia naruszenia prawa, tj. rozpoznania w ustawowym terminie jego zażalenia. Skarżący tego nie uczynił, od razu składając skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. W tej sytuacji Sąd nie mógł poddać skargi merytorycznej ocenie albowiem w pierwszej kolejności musiał skontrolować jej dopuszczalność. W tym przypadku jeden z formalnych warunków dopuszczalności skargi nie został spełniony. Dostrzeżenie powyższego czyniło koniecznym odrzucenie skargi stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 52 § 3 tejże ustawy.