II SA/Łd 50/06
WyrokWSA w Łodzi2006-06-12
Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Renata Kubot-Szustowska, Ewa Cisowska-Sakrajda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. ustalającą warunki zabudowy, w szczególności linię nowej zabudowy, w sytuacji gdy skarżący zarzucał błędną analizę urbanistyczną i niezastosowanie przepisów dotyczących wolności zagospodarowania terenu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu. Wyznaczona linia zabudowy, oparta na analizie urbanistycznej i przedłużeniu linii zabudowy działki sąsiedniej zgodnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia, jest zgodna z prawem. Sąd odrzucił zarzuty dotyczące błędnej wykładni przepisów, niezastosowania art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy oraz naruszenia zasad postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący W. P. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. ustalającą warunki zabudowy dla budowy budynku handlowego. Skarżący kwestionował ustalenie nowej linii zabudowy, zarzucając błędną analizę urbanistyczną i nieuwzględnienie istniejącej infrastruktury oraz cofniętego budynku na działce sąsiedniej. Kolegium odwoławcze utrzymało decyzję organu I instancji, uznając zarzuty za chybione i wskazując na prawidłowe zastosowanie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono na rzecz radcy prawnego koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 czerwca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Asesor Renata Kubot-Szustowska, Asesor Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy 1. oddala skargę; 2. zasądza na rzecz radcy prawnego M. W. z funduszu Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o należny podatek VAT tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Decyzją z dnia [...], Nr [...] wydaną na podstawie art. 60 ust. 1 , art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. 2003r. Nr 80 poz. 717) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) Prezydent Miasta Ł. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowego na działce nr 114, obręb [...], położonej w Ł. przy ul. A 7.
W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta Ł. podniósł, iż w dniu [...] W. P. wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla powyżej wskazanej inwestycji.
Zgodnie z treścią art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zmiana zagospodarowania terenu polegająca na budowie obiektu budowlanego w przypadku braku planu miejscowego wymaga ustalenia warunków zabudowy w drodze decyzji. Natomiast w myśl art. 61 powyżej powołanej ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
Dokonując analizy funkcji i cech zabudowy i zagospodarowania terenu, w oparciu o przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, organ administracji ustalił, iż sąsiednia działka przy ulicy A zabudowana jest obiektem o charakterze stałym pozwalającym określić wymagania dotyczące kształtowania zabudowy. Dostęp do drogi publicznej (ul. A) dla planowanej zabudowy jest zapewniony przez istniejący wjazd, a projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego. Działka na której ma powstać planowana inwestycja składa się w całości z gruntów budowlanych. Ponadto ustalono, iż dominującą funkcją obszaru analizowanego jest funkcja mieszkaniowo – usługowa.
W wyniku przeprowadzonego postępowania Prezydent Miasta Ł. stwierdził, że przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z wymogami wynikającymi z przepisów odrębnych i warunkami wynikającymi z uzyskanych uzgodnień oraz spełnia wymagania inwestora zawarte we wniosku.
W. P. zaskarżył powyższą decyzję w części dotyczącej ustalenia nowej linii zabudowy przez organ I instancji.
Zdaniem odwołującego się autor opracowania (anonimowy) dokonał błędnej analizy architektonicznej. Ponadto nieuwzględnienie istniejącej infrastruktury spowodowało, iż decyzja od strony technicznej stała się zdaniem odwołującego nonsensowna.
Odwołujący się podniósł, iż III kondygnacyjny budynek, usytuowany na działce sąsiedniej (nr 9), w odniesieniu do którego przyjęto nową linię zabudowy, jest w rzeczywistości niesamodzielną przybudówką głównego, IV kondygnacyjnego budynku usytuowanego na sąsiedniej posesji w linii granicznej z ulicą A. Następne posesje oznaczone numeracją rosnącą (11, 13 i następne) również graniczą swą zabudową z ulicą A. Stąd też zdaniem odwołującego się przyjęcie jako punkt odniesienia wyznaczenia nowej linii zabudowy cofniętego w głąb sąsiedniej posesji budynku III kondygnacyjnego należy uznać za błędne.
Za nadużycie należy również uznać, zdaniem odwołującego się oddzielenie linią zabudowy istniejących na posesji nr 7 przyłączy wody, kanalizacji, oraz elektrycznego i pozostawienie ich poza linią zabudowy, całkowicie od strony ulicy.
Budynek gospodarczy (budowla trwała, związana z gruntem) należy według projektanta "przeciąć" w połowie długości, sposobu w jaki to zrobić nie podano.
Odwołujący się wniósł o uchylenie spornej decyzji w części dotyczącej ustalenia nowej linii zabudowy i polecenie opracowania uwzględniającego istniejący stan rzeczy.
Decyzją z dnia [...], Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz.U. 2001r. Nr 79 poz.856 ze zm.), art. 59 ust.1, art. 60 ust. 1, art. 61 ust. 1, art. 64 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. 2003r. Nr 80 poz. 717), § 2, §3, §7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczącej nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. 2003r. Nr 164 poz.1588) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium odwołało się do treści przepisów art. 4 ust. 1 , art. 59 ust. 1, art. 52 ust. 1, art. 64 ust.1, art. 61 ust 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W odniesieniu do zarzutu odwołującego się, iż organ dokonał wkreślenia linii zabudowy w oparciu o błędną analizę urbanistyczną Kolegium podniosło, że zarzut ten jest chybiony.
Wykreślenie linii zabudowy jest zgodne z dokonaną analizą i obowiązującymi normami prawa.
W myśl § 4 ust.1 powołanego powyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczącej nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obowiązującą linię nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich.
Działka odwołującego się sąsiaduje bezpośrednio z działką nr 113 (zabudowaną budynkiem pawilonu handlowego) oraz z działką nr 115 (zabudowaną budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym).
Zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia jeżeli linia istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich przebiega tworząc uskok, wówczas obowiązującą linią nowej zabudowy tego budynku jest linia będąca kontynuacją linii budynku, który znajduje się w większej odległości od pasa drogowego.
Kolegium podniosło, iż linia zabudowy nie została wykreślona dowolnie lecz stosując powołane powyżej normy. Z uwagi na fakt, iż na działce nr 115 znajduje się budynek, którego część znajduje się bliżej pasa drogowego ulicy A, a część dalej w większej odległości, co uzasadniało przyjęcie linii zabudowy według budynku znajdującego się w większej odległości od pasa drogowego ulicy. Zebrany materiał dowodowy, a zwłaszcza załącznik graficzny oraz wyniki dokonanej analizy urbanistycznej nie dają podstaw do przyjęcia wykreślenia linii zabudowy zgodnie z żądaniem odwołującego się.
W odniesieniu do podniesionej przez odwołującego się kwestii "odcięcia" znajdujących się na działce przyłączy, to zarzut ten należy uznać zdaniem Kolegium za bezzasadny.
Linia zabudowy nie powoduje "odcięcia" czy też "przecięcia" znajdujących się na działce przyłączy, a jedynie wykreśla granicę, która nie może być przekroczona przy realizacji planowanej inwestycji. Linia ta nie powoduje również pozbawienia strony prawa własności gruntu znajdującego się poza linią zabudowy.
Wykreślona dla przedmiotowej inwestycji linia zabudowy nie powoduje również "przecięcia" istniejącego budynku gospodarczego, czy też jego rozbiórki w części w której budynek ten wykracza poza ustaloną linię, bowiem odnosi się ona wyłącznie do nowej zabudowy.
Istotą w postępowaniu o wydanie decyzji ustaleniu warunków zabudowy jest wyłącznie ustalenie, czy przesłanki określone w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym są spełnione czy też nie, jak również czy uprzednio uzyskano stosowne uzgodnienia.
Dokonana przez organ I instancji ocena stanu faktycznego, analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu zdaniem Kolegium przeprowadzona została prawidłowo.
W. P. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Zaskarżonej decyzji zarzucił, iż została wydana z naruszeniem przepisów prawa, a więc "w rozumieniu przepisów k.p.c. jako niezgodnej z prawem".
W uzasadnieniu skargi W. P. podniósł, iż zaskarżona decyzja składa się w dużej części ze zbędnych w tym przypadku cytatów ustaw. Służy to, zdaniem skarżącego, powiększeniu materiału dowodowego, w celu zatajenia braków jakie decyzja zawiera, czyli przepisów, które w uzasadnieniu przemawiałyby na jego korzyść. Skarżący powołał się na § 4 ust. 4 zgodnie z którym dopuszcza się inne wyznaczenie linii zabudowy, jeżeli wynika to z § 3 ust. 1. Zdaniem skarżącego powołany przepis jest przepisem szczególnym i winien być powołany razem z przepisem ogólnym, którego integralną część stanowi.
W. P. podniósł, iż niedopuszczalne jest fragmentaryczne i wyrywkowe stosowanie przepisów prawa, zwłaszcza jeśli przepis szczególny mógłby skutkować innym rozpatrzeniem sprawy.
Zdaniem skarżącego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. działało jedynie w celu utwierdzenia skarżącego w przekonaniu, że decyzja Prezydenta Miasta Ł. jest decyzją jedynie słuszną i całkowicie uprawnioną.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o oddalenie skargi.
W uzasadnieniu Kolegium podniosło, iż ani organ I instancji, ani organ odwoławczy nie mogły zastosować przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. Pogląd strony skarżącej o niezgodności decyzji w rozumieniu przepisów k.p.c. z uwagi na wydanie decyzji z naruszeniem prawa należy uznać za błędny.
Ponadto Kolegium wskazało, że żadna z powołanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji norm prawnych nie jest zbędna.
W odniesieniu do kwestii stosowania § 4 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczącej nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego norma ta stanowi wyjątek od zasady wykreślania linii zabudowy określonych w poprzedzających go ustępach i może mieć zastosowanie wyłącznie, gdy wynika taka okoliczność z dokonanej analizy.
Z uwagi na powyższe Kolegium podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
W piśmie z dnia 18 kwietnia 2006r. stanowiącym uzupełnienie skargi, pełnomocnik skarżącego – radca prawny M. W. zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 3 i § 4 ust. 3 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczącej nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez błędną wykładnię § 3 oraz niezastosowanie § 4 ust. 4 powyżej powołanego rozporządzenia. Pełnomocnik skarżącego zarzucił również naruszenie art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu terenu poprzez jego niezastosowanie oraz naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 7 Kpa.
Zdaniem pełnomocnika skarżącego nie można zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym przez Kolegium, że na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego nie można przyjąć, iż organ I instancji stosując § 3 i § 4 ust. 3 powołanego powyżej rozporządzenia miał podstawy do wykreślenia linii zabudowy w sposób uwzględniający żądanie skarżącego. Kolegium bowiem, nie uwzględniło tego, że art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz powołane przepisy rozporządzenia w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczącej nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie można stosować w oderwaniu od art. 6 ust 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Powołany art. 6 ust. 2 pkt 1 zawiera zasadę wolności zagospodarowania terenu. Zgodnie z jego treścią, każdy ma prawo, w granicach ustawowych, do zagospodarowania terenu, do którego posiada tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w planie miejscowym lub decyzji o warunkach zabudowy, jeżeli nie narusza chronionego prawem interesu publicznego lub osób trzecich. Zgodnie z powyższym, zdaniem pełnomocnika skarżącego, dokonując oceny warunków zabudowy należy uwzględnić także i racje skarżącego, tak aby nie zawężać jego uprawnień. Dlatego też, tezę postawioną przez Kolegium, iż § 4 ust. 4 powołanego rozporządzenia może mieć zastosowanie wyłącznie w wyjątkowych wypadkach należy uznać za błędną.
Pełnomocnik skarżącego podniósł, iż Kolegium nie dokonało oceny rozstrzygnięcia pod kątem interesów skarżącego, nie wykazało również jaki interes prawny stanowi przeszkodę do wyznaczenia linii zabudowy zgodnie z § 4 ust. 4 rozporządzenia. Kolegium nie odniosło się w żaden sposób do tego, czy analiza dokonana przez organ I instancji została przeprowadzona pod kątem powyższego przepisu. Z uwagi na uznaniowy charakter § 4 ust. 4 Kolegium zdaniem pełnomocnika skarżącego, winno w sposób wyraźny określić dlaczego tą normę zastosował lub też dlaczego odmówił jej zastosowania.
Powyższe wskazuje, iż organ odwoławczy naruszył art. 210 § 3 Kpa poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego oraz podania podstawy prawnej, co powinno skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Ponadto pełnomocnik skarżącego wniósł o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Rozpatrując skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się uchybień, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji.
Rozważania w niniejszej sprawie należy rozpocząć od analizy przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, które mają zastosowanie w niniejszej sprawie.
Po myśli art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Przepis art. 50 ust. 2 stosuje się odpowiednio.
Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1 – 5 powołanej wyżej ustawy, a mianowicie:
- co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
- teren ma dostęp do drogi publicznej;
- istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
- teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
- decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
Z mocy delegacji ustawowej, zawartej w art. 61 ust. 6 i 7 cytowanej ustawy, Minister Infrastruktury wydał w dniu [...] rozporządzenie w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 r., Nr 164, poz. 1588).
Zgodnie z treścią art. 61 ust. 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym powyżej powołane rozporządzenie określa wymagania dotyczące ustalania:
1) linii zabudowy;
2) wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu;
3) szerokości elewacji frontowej;
4) wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki;
5) geometrii dachu (kąta nachylenia, wysokości kalenicy i układu połaci dachowych).
W myśl § 3 ust. 1 tegoż rozporządzenia w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy. Granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy, w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 metrów – ust. 2.
W niniejszej sprawie spełnione zostały łącznie przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt 1 – 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przedmiotowa działka o nr ewid. 114 – jak wynika z części graficznej analizy i załącznika do decyzji o ustaleniu warunków zabudowy - położona jest w Ł. przy ul. A nr 7. Przeprowadzona analiza wyznaczonego terenu wykazała, iż dominującą funkcją obszaru analizowanego jest funkcja mieszkaniowo – usługowa oraz zabudowa gospodarcza, garażowa usytuowana w granicy działek. Działka inwestora posiada dostęp do drogi publicznej, jest uzbrojona, jest działką budowlaną a więc nie wymaga zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne.
Kwestionowana przez skarżącego, wyznaczona obowiązująca linia nowej zabudowy, ustalona została na podstawie § 4 ust. 1 powołanego rozporządzenia. Zgodnie z treścią tego przepisu obowiązującą linię nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. Jeżeli linia istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich przebiega tworząc uskok, wówczas obowiązującą linię nowej zabudowy ustala się jako kontynuację linii zabudowy tego budynku, który znajduje się w większej odległości od pasa drogowego (§ 4 ust. 3).
W związku z powyższym w ocenie Sądu, organ prawidłowo zastosował § 4 ust. 3 cytowanego rozporządzenia wyznaczając nową linię zabudowy jako kontynuację linii zabudowy działki sąsiedniej o Nr ewid. 115 (A 9). Podnoszone przez skarżącego zarzuty, iż III kondygnacyjny budynek będący odniesieniem do wyznaczenia nowej linii zabudowy nie jest budynkiem samodzielnym, a stanowi jedynie przybudówkę do IV kondygnacyjnego budynku usytuowanego na tej samej działce zdaniem Sądu są nietrafne. Mając bowiem na uwadze, iż decyzje o warunkach zabudowy wydaje się tylko dla inwestycji polegających na wykonaniu robót budowlanych, zasadne jest uznanie, że zabudowa to istnienie (lub wykonywanie) obiektów budowlanych w rozumieniu prawa budowlanego. Działka sąsiednia powinna być zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu /por. Z. Niewiadomski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz. Warszawa 2004 r. s. 498/.
Przyjęty za punkt odniesienia do wyznaczenia linii zabudowy budynek niewątpliwie spełnia powyższe warunki i nie jest istotnym, czy jest budynkiem samodzielnym czy też stanowi przybudówkę do innego obiektu budowlanego.
Trudno też stosować nomenklaturę proponowaną przez skarżącego dla budynku, który stanowi punkt odniesienia dla wyznaczenia linii zabudowy. Nie jest on "przybudówką" jak twierdzi skarżący, a trzykondygnacyjnym budynkiem o znacznych gabarytach, zbliźniaczonym z budynkiem już znajdującym się na działce nr 115.
W odniesieniu do zarzutów pełnomocnika strony skarżącej w kwestii zastosowania art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisów powołanego rozporządzenia w oderwaniu od art. 6 ust. 2 pkt 1 cytowanej ustawy, jak również nie zastosowanie tego przepisu, w ocenie Sądu należy uznać za niezasadne.
Nie ulega wątpliwości, że akty planistyczne w sposób pośredni bądź bezpośredni wpływają na sposób wykonywania prawa własności. Ustawowe granice prawa własności wyznaczają nie poszczególne przepisy lecz całokształt obowiązującego ustawodawstwa, w tym niewątpliwie przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Prawo do zagospodarowania terenu, na które powołuje się pełnomocnik strony skarżącej należy rozumieć jako element prawa własności, ograniczonego ewentualnymi regulacjami planistycznymi oraz innymi regulacjami ustawowymi. Prawo zagospodarowania jest więc przejawem prawa do korzystania z rzeczy w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego. Ograniczenia (wyłączenia) prawa do zagospodarowania terenu mogą być wprowadzone na podstawie rozlicznych ustaw materialnych /por. Z. Niewiadomski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz. Warszawa 2004 r. s. 53, 54, 56/
W ocenie sądu § 4 ust. 3 rozporządzenia w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w sposób przejrzysty określa sposób wyznaczenia nowej obowiązującej linii zabudowy. Stanowi on zasadę ogólną. Powołany przez pełnomocnika skarżącego § 4 ust. 4 powyższego rozporządzenia dopuszczający inne wyznaczenie obowiązującej linii zabudowy, jest przepisem szczególnym i możliwym do zastosowania w sytuacji gdy taka konieczność wynika z przeprowadzonej analizy, o której mowa w § 3 ust. 1. Konieczność taka w ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Ustalony, w sposób prawidłowy obszar analizowany przy zaistnieniu przesłanki podstawowej nie pozwalał na dokonanie odstępstw przez zastosowanie wyjątku z § 4 ust. 4 rozporządzenia.
Przesłanki określone w art. 61 ust. 1 powołanej wyżej ustawy określają wymogi związane z zachowaniem ładu przestrzennego, urbanistyki i architektury. Powstająca w sąsiedztwie zabudowanej działki nowa zabudowa powinna odpowiadać charakterystyce urbanistycznej (kontynuacja funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, linii zabudowy i intensywności wykorzystania terenu) i architektonicznej (gabarytów i formy architektonicznej, obiektów budowlanych) zabudowy już istniejącej /por. Z. Niewiadomski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz. Warszawa 2004 r. s. 500/
Wyznaczenie więc w przedmiotowej sprawie linii zabudowy na podstawie § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia należy uznać za prawidłowe i nie stanowiące zawężenia uprawnień skarżącego w odniesieniu do przysługującego mu prawa własności.
Nadmienić należy, iż wyznaczona linia zabudowy jest niejako zgodna z wnioskiem skarżącego z dnia [...] o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. W wniosku tym, w pkt "b" skarżący podaje, że planowaną inwestycję zamierza zrealizować na miejscu rozebranego budynku mieszkalnego. Jak wynika z załączonych do wniosku przez skarżącego map i załącznika graficznego do decyzji o warunkach zabudowy, linia zabudowy rozebranego budynku mieszkalnego pokrywa się z wyznaczoną linią zabudowy dla planowanej inwestycji, kwestionowaną przez skarżącego.
Nadto zabudowa (pawilony handlowo – usługowe) działki sąsiedniej o Nr ewid. 113 (A 5) jest usytuowana zgodnie z nową obowiązującą linią zabudowy.
Sąd nie stwierdził z uwagi na powyższe, iż w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 7 Kpa, na co wskazywał pełnomocnik strony skarżącej. Natomiast w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 210 § 3 Kpa, Sąd nie mógł zająć stanowiska z uwagi na brak powołanego przepisu w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego, gdyż Dział VI K.p.a. obejmujący art. od 196 do 216b został uchylony z dniem 1 października 1995 r. , a skarga w sprawie niniejszej z całą pewnością nie wpłynęła do Sądu przed tą datą.
Reasumując powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa a przedstawiona przez organ w uzasadnieniu wykładnia przepisów prawa oraz przytoczona argumentacja zasługują na uwzględnienie. Wskazane w skardze uchybienia nie stanowią naruszenia prawa materialnego ani naruszenia przepisów postępowania, a już z pewnością nie miały ani nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy - w rozumieniu art. 145 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. Nie zachodzą, też kodeksowe przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji ( art. 145 § 1 pkt. 2. p.p.s.a.), ani też kodeksowe lub wynikajace z innych przepisów przesłanki do stwierdzenia naruszenia prawa ( art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził więc naruszenie prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też innego naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogłoby ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skargę oddalił.
W przedmiocie wniosku pełnomocnika skarżącego o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Sąd orzekł stosownie do treści art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło