VI SA/Wa 799/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska – Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Asesor WSA Andrzej Kuna (spr.) Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi G. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2006r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego z przyrządem kontrolnym nieodpowiadającym przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] grudnia 2005 roku; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz G. P. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] października 2005 roku [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] poddał kontroli drogowej pojazd marki M. o numerze rejestracyjnym [...] należący do G. P. W toku kontroli stwierdzono skrócenie dziennego wypoczynku oraz brak aktualnej legalizacji tachografu, ponieważ ostatni przegląd miał miejsce w dniu [...] lipca 2003 roku. W związku z powyższym decyzją z dnia [...] grudnia 2005 roku [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] nałożył na G. P. karę pieniężną w wysokości 2.100 zł. Na kwotę tę składały się: 1/ kara pieniężna w wysokości 2.000 zł za posiadanie w pojeździe przyrządu kontrolnego, który nie odpowiadał przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 92 ust. 1 p. 2 i p. 6 i art. 92 ust. 4 oraz lp. 1.11.7. ust. 2 załącznika ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz zał. Nr 1 rozdz. III lit. c p. 4, lit. F p. 1-5 Rozporządzenia Rady EWG nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z 31 grudnia 1985r.) i wyjaśnił w uzasadnieniu, że legalizacja przyrządu kontrolnego powinna być przeprowadzana co dwa lata, a bezspornym jest, iż przyrząd kontrolny zamontowany w pojeździe nie miał aktualnego badania kontrolnego (legalizacji); 2/ kara pieniężna w wysokości 50 zł za skrócenie dziennego odpoczynku przy wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne o czas do jednej godziny w oparciu o art. 92 ust. 1 p.2 i p. 6 i art. 92 ust. 4 oraz lp. 1.11.1 lit. a załącznika ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz art. 8 ust. 1, 2 i 7, art. 9 Rozporządzenia Rady EWG nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L 370 z 31 grudnia 1985r.); 3/ kara pieniężna w wysokości 50 zł za skrócenie dziennego odpoczynku przy wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne za każdą rozpoczętą kolejną godzinę w oparciu o art. 92 ust. 1 p. 2 i p. 6 i art. 92 ust. 4 oraz lp. 1.11.1 lit. b załącznika ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz art. 8 ust 1, 2 i 7, art. 9 Rozporządzenia Rady EWG nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L 370 z 31 grudnia 1985r.). Od powyższej decyzji G. P. złożył odwołanie w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł za brak aktualnej legalizacji tachografu. W uzasadnieniu odwołania podniósł, że w kontrolowanym pojeździe był dokonany przegląd i aktualizacja tachografu w styczniu 2005 roku przez firmę W. ale nie sprawdził, czy dokonano wymiany tabliczki legalizacyjnej. Decyzją z dnia [...] lutego 2006 roku Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 3 ust. l rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, art. 92 ust. l pkt 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), lp. 1.11.7 pkt 2 załącznika do ww. ustawy o transporcie drogowym, art. 3 ust. l rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, art. 5 ustawy z dnia z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 180, poz. 1497), utrzymał w mocy decyzję Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] w zaskarżonej części. W uzasadnieniu organ stwierdził, że zainstalowany w pojeździe tachograf nie odpowiadał przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy, ponieważ nie został poddany prawnej kontroli metrologicznej, której celem jest sprawdzenie stanu technicznego i poprawności działania tachografu, wyznaczenie błędów wskazań i rejestracji tachografu w użytkowaniu, sprawdzenie rejestracji okresów czasu oraz wymaganej rejestracji zdarzeń, sprawdzenie prawidłowości zainstalowania tachografu w pojeździe, wyznaczenie obwodu tocznego kół pojazdu oraz wyznaczenie współczynnika charakterystycznego pojazdu. Jedynie zapisy z urządzenia rejestrującego, które posiada ważną legalizację, stanowią dowód wykonywania przez kierowcę poszczególnych czynności - czasu prowadzenia pojazdu, wszystkich innych okresów pracy, okresu dyspozycyjności oraz przerw w pracy i okresów dziennego odpoczynku. Jak wskazano powyżej ostatnie uwierzytelnienie tachografu zainstalowanego w kontrolowanym pojeździe miało miejsce w dniu [...].07.2003 r., zatem dwuletni okres ważności tego uwierzytelnienia skończył się z ostatnim dniem lipca 2005r. Pismem z dnia [...] marca 2006 roku skarżący skierował skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wskazując na argumenty podnoszone już w odwołaniu, a sprowadzające się do twierdzeń, że tachograf był poddany badaniu okresowemu w styczniu 2005 roku w firmie W., która nie dokonała wymiany tabliczki legalizacyjnej. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Kontrolując zaskarżone decyzje z punktu widzenia powyższych zasad Sąd uznał skargę za zasadną. Na podstawie ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym kary pieniężne mogą być nakładane za naruszenia obowiązków lub warunków wynikających z tej ustawy lub z przepisów ustaw i umów międzynarodowych, wymienionych w art.92 ust. 1 p. 1-6. Należy uznać, że Rozporządzenie Rady EWG nr 3821/85, które zostało włączone do polskiego porządku prawnego poprzez art. 2 Traktatu Akcesyjnego (Dz. U. Nr 90 z 2004r. poz. 864) mieści się w kategorii objętej p. 6 tj. umowy międzynarodowej, bowiem właśnie umowa międzynarodowa - Traktat Akcesyjny stanowi podstawę stosowania Rozporządzenia w Polsce. Rozporządzenie nr 3821/85 w rozdziale III reguluje w sposób ogólny wymagania dotyczące instalacji i naprawy tachografów, a kwestie legalizacji oraz badań okresowych reguluje Załącznik I do Rozporządzenia, który w p. VI - badania i kontrole- nakazuje sprawdzanie co dwa lata prawidłowego funkcjonowania i homologacji tachografu, przy okazji okresowego badania technicznego pojazdu. Obowiązek ten w polskim systemie prawnym został doprecyzowany w cytowanym wyżej rozporządzeniu z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie prawnej kontroli metrologicznej urządzeń pomiarowych, które potwierdza konieczność legalizacji przyrządu kontrolnego co 24 miesiące i zgłoszenie do ponownej legalizacji nie później niż w ostatnim miesiącu ważności dowodu legalizacji poprzedniej. Z takiego uregulowania wynika, że w dacie kontroli obowiązek legalizowania tachografu istniał, a skarżący go nie dopełnił w przewidzianym przepisami prawa terminie. Rozważyć jednak należy, czy naruszenie tego obowiązku w dacie kontroli podlegało karze na podstawie załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Art. 92 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym stanowi, że wykaz naruszeń podlegających karze oraz wysokość kar za poszczególne naruszenia zawarte są w załączniku do ustawy. Wskazany załącznik w p.1.11 wymieniał liczne podlegające karze naruszenia przepisów o czasie pracy kierowców. Punkt 1.11.7. wymieniał karalne naruszenia dotyczące przyrządu kontrolnego /tachografu/. Karze podlegały następujące naruszenia: 1/ przyrząd kontrolny nie jest zainstalowany, 2/ przyrząd kontrolny nie odpowiada przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy, 3/ przyrząd kontrolny nie posiada tabliczki znamionowej. Żadna ze wskazanych sytuacji nie zaistniała w sprawie niniejszej, a w szczególności nie zaistniała sytuacja opisana w powołanym przez organ jako podstawa prawna decyzji lp. 1.11.7. p. 2. Nie poczyniono żadnych ustaleń, z których wynikałoby, że zainstalowany w pojeździe przyrząd kontrolny nie odpowiada przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy, ustalono jedynie brak legalizacji. Brak legalizacji jest niespełnieniem wymogu formalnego i nie świadczy, że urządzenie funkcjonuje nieprawidłowo lub, że nie funkcjonuje wcale, ani też nie świadczy o możliwościach technicznych urządzenia (że nie odpowiada ono przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy). Tachograf zamontowany w pojeździe skarżącego nie posiadał wymaganej przepisami prawa legalizacji, ale to naruszenie w dacie kontroli nie podlegało karze na podstawie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Używanie przyrządów pomiarowych wymagających kontroli metrologicznej bez wymaganych dowodów kontroli metrologicznej zgodnie z art. 26 ust. 1 p. 2 i ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. prawo o miarach (Dz. U. Nr 243 z 2004 r. poz. 2441) stanowiło wykroczenie podlegające karze na podstawie przepisów o wykroczeniach. Na marginesie wskazać należy, że w dniu 29 lipca 2005 r. wydana została ustawa o systemie tachografów cyfrowych (Dz. U. Nr 180 p.1494) regulująca precyzyjnie wymogi techniczne tachografów oraz zmieniająca ustawę o miarach m.in. w kwestii legalizacji tachografów, a ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych ustaw (Dz. U. nr 180 z 2005 r. poz. 1497) zmieniono treść załącznika do ustawy o transporcie drogowym i dodano p.11.1.1.d. nakładający karę pieniężną za "wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu". Przepis ten nie obowiązywał w dacie kontroli, a zgodnie z art. 5 cytowanej ustawy nie znajdował zastosowania do postępowań niezakończonych przed jego wejściem w życie tj. do postępowania niniejszego. W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu, organ naruszając art. 7, 77 § 1 i 80 KPA poczynił na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wadliwe ustalenia przyjmując, że przyrząd kontrolny nie odpowiada przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy i z faktu braku legalizacji tachografu wyciągnął nieuprawnione wnioski, co do jego właściwości technicznych, o których nie miał żadnej wiedzy, bowiem w tej kwestii nie prowadził postępowania dowodowego. Poczyniwszy błędne ustalenia organ wadliwie zinterpretował lp. 1.11.7. p. 2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym i uznał, że przepis ten obejmuje swoim zakresem także sytuacje braku legalizacji tachografu, gdy w istocie dotyczy on innych wad technicznych urządzenia rejestrującego. Doszło więc w sprawie niniejszej do uchybień procesowych, które miały istotny wpływ na wynik postępowania oraz do naruszenia prawa materialnego, które również miało wpływ na wynik sprawy, zatem obie decyzje musiały zostać uchylone. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ rozważy, czy urządzenie rejestrujące badane w sprawie niniejszej istotnie nie rejestrowało wymaganych okresów jazdy, czy też jedynie nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej. Po poczynieniu prawidłowych ustaleń organ oceni sprawę ponownie, w świetle przepisów prawa materialnego. Zważywszy powyższe, działając na podstawie art. 145 § 1 p.1. lit. a i c p.p.s.a. Sąd uchylił obie zaskarżone decyzje i orzekł jak w sentencji. O wstrzymaniu wykonania decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. Orzekając zwrot kosztów postępowania w postaci uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 100 złotych, Sąd działał na podstawie art. 200 p.p.s.a.