I SA/Wa 233/06
WyrokWSA w Warszawie2006-06-22
Skład orzekający: Gabriela Nowak, Monika Nowicka, Agnieszka Miernik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy szkoła publiczna, której ustanowiono trwały zarząd nad nieruchomością na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami z 1997 r., jest zwolniona z opłat z tytułu trwałego zarządu na podstawie art. 81 ustawy o systemie oświaty?Ratio decidendi
Sąd uznał, że art. 81 ustawy o systemie oświaty, mimo literalnego brzmienia, które odnosi się do 'zarządu nieruchomością', powinien być interpretowany w sposób uwzględniający intencję ustawodawcy, czyli zwolnienie szkół publicznych z opłat związanych z zarządzaniem nieruchomościami. Pojęcie 'zarządu' w rozumieniu tej ustawy należy utożsamiać z obecnym pojęciem 'trwałego zarządu', zwłaszcza w kontekście przekształcenia zarządu w trwały zarząd na mocy ustawy o gospodarce nieruchomościami z 1997 r. Przyjęcie odmiennej interpretacji prowadziłoby do niejednolitego traktowania szkół.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM o ustanowieniu trwałego zarządu nad nieruchomością na rzecz Szkoły Państwowej oraz ustaleniu opłaty rocznej z tego tytułu. Szkoła Państwowa wniosła skargę do WSA, argumentując, że jako szkoła publiczna jest zwolniona z opłat na podstawie art. 81 ustawy o systemie oświaty. WSA uwzględnił skargę.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji w punkcie dotyczącym opłaty, stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie : Sędzia WSA Monika Nowicka Asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant asystent sędziego Magdalena Zając po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi [...] Szkoły Państwowej [...] w C. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie ustanowienia trwałego zarządu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w K. z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w punkcie [....]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej na rzecz [...] Szkoły Państwowej [...] w C. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
■ '■
ISA/WA 233/06
UZASADNIENIE
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] grudnia 2005 roku nr [...] po rozpatrzeniu odwołania Komendanta [...] Szkoły Państwowej [...] w C. z dnia 19 września 2005r. od decyzji Nr [...]. Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w K. z dnia [...] września 2005r. w sprawie ustanowienia trwałego zarządu - w części uiszczenia opłaty z tytułu trwałego zarządu nieruchomości położonej przy ulicy [...] nr [...] w wysokości 0,1% ceny tj. [...] zł - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że Decyzją nr [...] z dnia [...].09.200 roku Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w K. z po rozpatrzeniu wniosku Komendanta [...] Szkoły Państwowej [...] w C. orzekł:
1. Przekazać w trwały zarząd [...] Szkole Państwowej [...] w C., nieruchomość położoną w C. przy ul. [...] [...], stanowiącą działkę nr [...] o powierzchni [...] ha, obręb [...] C., ujawnioną w księdze wieczystej nr [...], zabudowaną budynkiem [...], murowanym o powierzchni użytkowej [...] m2,
2. Nieruchomość oddana zostaje w trwały zarząd na potrzeby Szkoły.
3. Zarządca ma prawo do prowadzenia działalności na nieruchomości, należącej do zakresu jego działania. Bez zgody Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, zarządca nie może oddać nieruchomości w najem, dzierżawę lub użyczenie; nie dotyczy okazjonalnego wynajmowania lub użyczenia na działalność kulturalną. Przebudowa lub modernizacja budynku wymaga zgody Wojskowej Agencji Mieszkaniowej.
4. Cena nieruchomości wynikająca z jej wartości, ustalona przez rzeczoznawcę majątkowego wynosi [...] zł. (słownie: [...] złotych).
5. Ustala się opłatę roczną z tytułu trwałego zarządu w wysokości 0.1% ceny, wynoszącą [...] zł (słownie: [...] złotych). Opłata może być aktualizowana, na skutek zmiany wartości nieruchomości, w okresach nie krótszych niż jeden rok. Aktualizacja stawki będzie dokonywana decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji i Mieszkaniowej.
6.Zarządca jest zobowiązany do uiszczenia opłaty rocznej w terminie do 31 marca każdego roku, z góry za dany rok, na konto Oddziału Regionalnego WAM w K. W pierwszym roku po ustanowieniu trwałego zarządu, opłata roczna zostanie naliczona proporcjonalnie w stosunku do pozostałego do wykorzystania w danym roku okresu trwałego zarządu i winna być uregulowana, w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji o trwałym zarządzie.
7. Zarząd ustanawia się na czas nieoznaczony.
8.Przejęcie nieruchomości w zarząd, nastąpi w terminie 2 tygodni od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji.
9.Prawomocna decyzja stanowi podstawę ujawnienia trwałego zarządu [...] Szkoły Państwowej [...] w księgach wieczystych.
Odwołanie od powołanej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji i Mieszkaniowej z dnia [...] września 2005 roku wniósł Komendant [...] Szkoły Państwowej [...] w C. - w części uiszczenia opłaty z tytułu trwałego zarządu nieruchomości położonej przy ulicy [...] nr [...] w wysokości 0,1% ceny tj. [...] zł -
W odwołaniu podniósł, że [...] Szkoła Państwowej [...] w C. została utworzona na mocy zarządzenia nr [...] Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] października 1994 roku. Widnieje w wykazie szkół podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1998 roku w sprawie określenia wykazu szkół, które prowadzą ministrowie właściwi do spraw: wewnętrznych, obrony narodowej i sprawiedliwości (Dz. U. Nr 162, poz. 1134 z póź. zmianami). Tym samym będąc szkołą [...] Szkoła [...] podlega przepisom o systemie oświaty.
Zgodnie z art. 81 ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty (Dz. U. z 2004r. Nr 256, poz. 2572 ze zmianami), szkoły i placówki publiczne są zwolnione z obowiązku wnoszenia opłaty z tytułu trwałego zarządu nieruchomości.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że odwołanie nie może być uwzględnione, albowiem przepis art. 81 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity: Dz. U. 2004 r. Nr 256 poz. 2572) traktuje o zwolnieniu z opłat, jednakże m.in. za zarząd nieruchomością. Przepis ten nie przewiduje zwolnienia w przypadku trwałego zarządu, a takie prawo zostało ustanowione decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2005r.
Skarga na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] grudnia 2005 roku nr [...], do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, została wniesiona przez Komendanta [...] Szkoły Państwowej [...] w C.
Skarżący wnosił o uchylenie decyzji w części dotyczącej ustalenia opłat rocznej i sposobu jej uiszczania z tytułu trwałego zarządu.
W uzasadnieniu podnosił, że decyzja Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej narusza art. 81 ustawy o systemie oświaty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Istotną kwestią jest to, że z mocy art. 199 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami zarząd, który był przewidziany przepisami ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami wywłaszczaniu nieruchomości ( Dz. U. z 1991 roku NR 30 poz. 127) w art. 4 ust. 4 przekształcił się w trwały zarząd.
Trwały zarząd w sprawie niniejszej został ustanowiony na wniosek w 2005 roku.
Art. 81 ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty ( Dz. U. 2004 nr 256, poz. 2572) przewiduje zwolnienie z opłat między innymi za zarząd nieruchomością, nie odnosi się natomiast do zwolnienia z opłat za trwały zarząd. Jest to niewątpliwie brakoróbstwo legislacyjne, która powinno zostać usunięte.
Przepisy tej ustawy przewidywały jedynie zarząd jako formę oddawania nieruchomości państwowych, państwowym jednostkom organizacyjnym (art. ust a tej ustawy) Ustawa z 7.09.1991 r. o systemie oświaty wprowadzając zwolnienia z tytułu opłat dla szkół, odnosiła się więc do tych form gospodarowania nieruchomościami, które obowiązywały w dniu jej uchwalenia, a więc do zarządu, a nie trwałego zarządu. Pojęcie trwałego zarządu, jako formy oddawania nieruchomości państwowej do Gospodarowania państwowym jednostkom organizacyjnym wprowadzono w ustawie z 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Stosownie do art. 199 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zarząd nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa oraz własność gminy, sprawowany w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy przez jednostki organizacyjne, Przekształca się z tym dniem w trwały zarząd tych nieruchomości.
Ustawa o gospodarce nieruchomościami nie wprowadziła takiego pojęcia jak
"zarząd". Oznacza to, że przez "zarząd", o którym mowa w art. 81 powołanej ustawy o
systemie oświaty to obecnie "trwały zarząd".
Zdecydowanie nie można interpretować art. 81 powołanej ustawy tylko i wyłącznie zgodnie z jego literalnym brzmieniem, abstrahując od intencji ustawodawcy, którą było zwolnienie z opłat szkół i placówek publicznych oraz organów prowadzących te szkoły
między innymi z tytułu zarządu.
Ustawa z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty ( Dz. U. 2004 nr 256, poz.
2572) powstała pod rządami ustawy z 1985 roku o gospodarce gruntami w miastach i
osiedlach, która nie znała pojęcia trwałego zarządu, stąd w art. 81 ustawy o systemie
oświaty takie pojęcie jak trwały zarząd nie zostało wprowadzone. Jednakże nie ulega wątpliwości, że zarząd, o którym mowa w art. 81 ustawy o systemie oświaty to obecny
trwały zarząd.
Należy mieć na uwadze, że w przypadku, gdy zarząd ustanowiony był pod
rządami ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości z 1985 r., wtedy
Szkoła uzyskiwała zwolnienie z opłat.
Z mocy ustawy zarząd ten ulegał przekształceniu w trwały zarząd a uprawnienie
do zwolnienia z opłat (wynikające z art. 81 ustawy o systemie oświaty), zostawało
utrzymane.
Gdyby natomiast przyjąć, że zwolnienie z opłat ma zastosowanie do trwałego
zarządu, wynikającego z przekształcenia zarządu, a nie ma zastosowania do
ustanowionego trwałego zarządu na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami
z 1997 r. to prowadziłoby to do sytuacji niejednolitego traktowania szkół, jako trwałych zarządców, w zakresie uprawnienia do zwolnienia z opłat., co jest niedopuszczalne i niewątpliwie sprzeczne z intencjami ustawodawcy.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit c oraz art.
152, art. 200 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło