II GZ 95/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Zofia Borowicz po rozpoznaniu w dniu 11 września 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 26 czerwca 2006 r. sygn. akt III SA/Kr 416/04 w zakresie zwrotu kosztów postępowania w sprawie ze skargi M. R., W. S. na decyzję Wojewody M. z dnia 7 kwietnia 2004 r. nr ŚR.V.BA.7452-3-1-04 w przedmiocie ustalenia opłaty eksploatacyjnej postanawia: odrzucić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. wyrokiem z dnia 26 czerwca 2006r., sygn. akt III SA/Kr 416/04, w wyniku skargi M. R. i W. S., uchylił decyzję Wojewody M. z dnia [...] kwietnia 2004 r., nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzję Starosty G. z dnia [...] stycznia 2004 r., nr [...], ustalającą opłatę eksploatacyjną. Sąd zasądził również od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. S. kwotę 1.240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżących. Na podstawie art. 227 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej: p.p.s.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. S. wniosło w dniu 3 lipca 2006 r. (dowód: data stempla k. 135 akt sądowych) zażalenie na powyższe orzeczenie WSA w K. w zakresie rozstrzygnięcia o zwrocie kosztów postępowania. Skarżący wnioskował o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia, rozpoznanie sprawy i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania od Wojewody M. W uzasadnieniu zażalenia zarzuca się naruszenie art. 200 p.p.s.a. poprzez zasądzenie zwrotu kosztów postępowania od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. S. pomimo tego, iż organem który wydał zaskarżoną decyzję z dnia [...] kwietnia 2004 r., nr [...] był Wojewoda M. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z obowiązującymi przepisami p.p.s.a. sąd wyrokiem rozstrzyga o istocie sporu a wszystkie inne kwestie o charakterze procesowym rozstrzyga postanowieniem. Od wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego bądź postanowienia tego sądu kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna (art. 173 § 1 p.p.s.a.). Natomiast od postanowień incydentalnych wskazanych w ustawie (i zarządzeń) zasadniczo przysługuje zażalenie (art. 194 p.p.s.a.). Ustawodawca przewidział możliwość zamieszczenia w sentencji wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego rozstrzygnięcia o kosztach sądowych (art. 209 p.p.s.a.). W sytuacji gdy strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy zaskarżenie rozstrzygnięcia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych następuje zażaleniem (art. 227 § 1 p.p.s.a.). Jednocześnie zgodnie z art. 194 § 1 pkt 9 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienie, którego przedmiotem jest zwrot kosztów postępowania, jeżeli strona nie wnosi skargi kasacyjnej. Natomiast z § 2 tego artykułu wynika, że zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia. Z powyższych uregulowań wynika, że możliwość zaskarżenia zażaleniem rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów postępowania występuje, gdy wspomniane rozstrzygnięcie stanowi jeden z punktów wyroku. O postaci (formie) orzeczenia decyduje bowiem treść rozstrzygnięcia. Jeżeli Sąd o kwestii ubocznej rozstrzyga w wyroku, to rozstrzygnięcie w tej części nie traci charakteru postanowienia. Warunkiem wniesienia zażalenia na wspomniane postanowienie jest niewniesienie skargi kasacyjnej. Termin do jego wniesienia wynosi siedem dni od doręczenia postanowienia. Dotyczy to także sytuacji gdy postanowienie będące przedmiotem zaskarżenia zawarte jest w wyroku. Obowiązek doręczenia postanowienia wynika z art. 163 § 1 i 2 p.p.s.a. Z uwagi na fakt, że Sąd pierwszej instancji może w wyroku zasądzić zwrot kosztów postępowania (art. 200 p.p.s.a.) jedynie w razie uwzględnienia skargi, postanowienie w tym przedmiocie zawsze podlega doręczeniu (art. 142 § 1 w zw. z art. 141 § 1 p.p.s.a.). W dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w przypadku wniesienia skargi kasacyjnej przed doręczeniem stronie skarżącej odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem sąd I instancji orzeka o jej odrzuceniu na podstawie art. 178 p.p.s.a. jako niedopuszczalnej z innych przyczyn (por. postanowienie NSA z dnia 11 maja 2005 r., sygn. akt I GSK 776/05). Jednym z podstawowych warunków skutecznego wniesienia skargi kasacyjnej jest złożenie jej w ustawowym terminie po doręczeniu stronie odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem (art. 177 § 1 p.p.s.a.). Rozważenia wymaga kwestia, czy dopuszczalne jest wniesienie zażalenia na orzeczenie o kosztach postępowania zawarte w wyroku jeszcze przed doręczeniem tego wyroku wraz z uzasadnieniem, czy też stosując przepis art. 166 p.p.s.a. stanowiący, iż do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach należy dojść do wniosku, iż zażalenie na orzeczenie o kosztach postępowania zamieszczone w wyroku może być skutecznie wniesione (jest dopuszczalne) wyłącznie po doręczeniu wyroku wraz z uzasadnieniem. Należy opowiedzieć się za tym drugim rozwiązaniem. Za takim stanowiskiem przemawia potrzeba jednolitości, jasności i konsekwencji w stosowaniu prawa. Strona faktycznie dopiero z chwilą otrzymania orzeczenia Sądu z uzasadnieniem ma możność zapoznać się szczegółowo z motywami tego orzeczenia i w pełni korzystać z przysługującego jej prawa do wniesienia środka zaskarżenia (skargi kasacyjnej, zażalenia). Niczym nieuzasadnione byłoby natomiast przyjęcie dopuszczalności wniesienia zażalenia jeszcze przed doręczeniem orzeczenia z uzasadnieniem. Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. S. w dniu 3 lipca 2006 r. wniosło zażalenie na rozstrzygnięcie o zwrocie kosztów postępowania zamieszczone w sentencji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 26 czerwca 2006 r. Natomiast odpis wyroku WSA w K. wraz z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu został doręczony skarżącym w dniu 24 lipca 2006 r. (dowód: potwierdzenie odbioru – k. 160 akt sądowych) czyli już po dacie wniesienia zażalenia. Z akt sprawy wynika, że od powyższego wyroku nie została wniesiona skarga kasacyjna. Z uwagi na fakt, że zażalenie na rozstrzygnięcie o zwrocie kosztów postępowania zamieszczone w wyroku zostało wniesione przed skutecznym doręczeniem skarżącym odpisu wyroku z uzasadnieniem podlegało ono odrzuceniu jako niedopuszczalne. Zażalenie złożone przed doręczeniem stronie postanowienia z uzasadnieniem należy potraktować jako czynność przedwczesną i z tego powodu niedopuszczalną. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji. ----------------------- 4