II SA/Gl 760/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Asesor Barbara Brandys-Kmiecik, Protokolant starszy sekretarz Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatowego w Z. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. wydaną w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Starosta Powiatowy w Z. zatwierdził projekt budowlany garażu przewidzianego do realizacji na działce nr A k.m. [...] obręb Z. oraz udzielił H. T. pozwolenia na budowę tego obiektu w granicy z sąsiednią działką. W podstawie prawnej decyzji organ administracji architektoniczno-budowlanej wskazał art. 104 k.p.a. oraz art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. z 2003 r. nr 206, poz. 2016 ). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, że inwestycja jest zgodna z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta Z. oraz decyzją o warunkach zabudowy z dnia [...] r. Przedłożony projekt budowlany uzyskał wszystkie wymagane prawem uzgodnienia, pozwolenia i opinie. Organ stwierdził też, że strona posiada tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z decyzją tą nie zgodził się G. K. współwłaściciel działki nr B, w granicy której miała zostać zrealizowana przedmiotowa budowa. We wniesionym odwołaniu domagał się uchylenia opisanego rozstrzygnięcia i odsunięcia projektowanej budowy od granicy, a w szczególności od ściany jego budynku posadowionego także przy tej granicy, przebudowywanego w celu przeznaczenia go w przyszłości na aptekę. Budowę tą prowadzi on w oparciu o udzielone pozwolenie, a także pozytywne opinie, co do lokalizacji projektowanej apteki, w szczególności opinię [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w K. oraz opinię sanitarną wydaną przez Powiatowy Inspektorat Sanitarny w Z.. Zdaniem odwołującego się planowana dobudowa garaży do budynku apteki z uwagi na zagrożenie uciążliwościami związanymi z hałasem, drganiami i zanieczyszczeniem powietrza kolidować będzie z przepisami Prawa Farmaceutycznego odnoszącymi się do warunków jakie musza spełniać pomieszczenia przeznaczone na aptekę. Przepisów tych bliżej jednak nie określił wskazując jedynie, że regulacje prawne określone przez Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej odnoszące się do lokalizacji aptek należy traktować jako przepisy odrębne, o jakich jest mowa w § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.). Ponadto zarzucił naruszenie zaskarżoną decyzją przepisów regulujących bezpieczeństwo przeciwpożarowe ( brak w tej kwestii opinii uprawnionego rzeczoznawcy odnoszącej się do zatwierdzonego projektu oraz brak oddzielenia przeciwpożarowego wynikającego z przepisów o warunkach technicznych). Odwołujący się podniósł także kwestię złożenia przez inwestorkę fałszywego oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Podał, że właścicielem działki A jest Gmina Z., a włada nią wspólnota mieszkaniowa. Gmina nie wyraziła też pisemnej zgody na przedmiotową budowę. Zaskarżoną następnie do sądu administracyjnego decyzją z dnia [...] r. Wojewoda [...] działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, że w świetle przepisu § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie możliwe jest sytuowanie ściany budynku bez otworów, która przylega do istniejącej ściany budynku położonego bezpośrednio przy granicy działki. Organ nie znalazł też przepisów, które uniemożliwiałyby lokowanie w bezpośrednim sąsiedztwie aptek garaży. Wojewoda nie dopatrzył się także naruszenia przepisów wymienionego rozporządzenia Ministra Infrastruktury w kwestii zachowania minimalnych odległości oddzielenia przeciwpożarowego między realizowanym budynkiem odwołującego się, a projektowanym garażem. Podał, że jak wynika z pisma inwestorów planowane do realizacji garaże będą miały swoje własne ściany z wszelkimi wymogami bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Odnosząc się do zarzutu związanego z brakiem prawa dysponowania przez inwestorów nieruchomością na cele budowlane organ podał, że w aktach sprawy znajduje się oświadczenie H. T. o posiadaniu takiego prawa. Wskazał też, że nie jest zobowiązany do badania czy oświadczenie, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, jest zgodne z prawdą. W skardze do sądu administracyjnego G. K. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatowego w Z. oraz zasądzenia kosztów postępowania. Decyzji Wojewody [...] zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, a to : - art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego przez uznanie, że H. T. złożyła zgodne z prawem oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane; - § 11 ust. 1 w związku z § 3 pkt 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez uznanie, że w sprawie w pełni ma zastosowanie § 12 ust. 4 pkt 2 tego rozporządzenia, mimo że projektowany garaż będzie bezpośrednio przylegać do budowanej apteki stanowiącej budynek użyteczności publicznej, który winien być wznoszony poza zasięgiem zagrożeń i uciążliwości wskazanych w § 11 ust. 2 rozporządzenia; - § 209 ust. 3 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury w którym jest mowa o wymaganiach dotyczących bezpieczeństwa pożarowego budynków także w odniesieniu do garaży. Ponadto skarżący podniósł także zarzut naruszenia przepisów postępowania, a to art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 w związku z art. 140 k.p.a. poprzez odmowę skontrolowania złożonego przez stronę oświadczenia o jakim jest mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego oraz braku rozważenia charakteru jego budynku jako apteki. Do skargi dołączone zostały pisma Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej w Z. oraz Zastępcy Prezydenta Z. dotyczące kwestii prawa dysponowania przez inwestorów nieruchomością na cele budowlane. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że po ponownym przeanalizowaniu akt sprawy nie stwierdził nowych okoliczności mogących mieć wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu należy jednak wskazać, że w ocenie Sądu tylko jeden zarzut podniesiony przez skarżącego zasługiwał na uwzględnienie. Dotyczy to zarzutu odmowy zbadania przez Wojewodę [...] zgodności z prawdą złożonego przez inwestorkę oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Stosownie do przepisu art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto : 1) złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ; 2) złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jak wynika z akt sprawy H. T., na której wniosek organ administracji architektoniczno-budowlanej wszczął kontrolowane postępowanie, dysponowała w czasie składania wniosku ostateczną decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta Z., którą ustalono warunki zabudowy dla budowy trzech garaży na działce nr A położonej przy ul. [...] w Z.. W świetle ustaleń zawartych w tej decyzji budowa garaży została przewidziana w granicy z działką nr B. Ustalenie to było wiążące dla organu wydającego pozwolenie na budowę z uwagi na brzmienie art. 55 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.) mającym zastosowanie w kontrolowanej sprawie w związku z art. 64 ust. 1 tej ustawy. Na marginesie przyjdzie zauważyć, że organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji błędnie podał, że projektowana inwestycja jest zgodna także z planem miejscowym. Plan miejscowy odnoszący się do terenu inwestycji utracił bowiem swoją ważność, a z akt sprawy nie wynika, że został uchwalony nowy plan dla tego terenu. W opinii Sądu zarzuty skargi podnoszące naruszenie zaskarżoną decyzją przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a w szczególności udzielenie pozwolenia na dobudowanie garażu do obiektu mającego pełnić w przyszłości funkcję budynku użyteczności publicznej ( apteki ) nie zasługują na uwzględnienie. Zauważyć bowiem należy, że nie mógł tutaj znaleźć zastosowania przepis § 12 ust. 7 przywołanego rozporządzenia, gdyż odnosi się on tylko do budynków inwentarskich i gospodarczych. Sąd podzielił także zawarte w zaskarżonej decyzji stanowisko Wojewody [...] odnoszące się do kwestii związanych z usytuowaniem projektowanego garażu z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe. W sprawie nie doszło też do naruszenia § 209 ust. 3 rozporządzenia, bowiem zgodnie z treścią § 213 pkt 3 tego aktu prawnego wymagania dotyczące klasy odporności pożarowej budynków określone w § 212 nie dotyczą garaży o liczbie stanowisk postojowych nie większej niż 2. Wskazać wreszcie należy, że wbrew twierdzeniom skarżącego zawartych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, przedmiotowy projekt budowlany nie musiał być uzgodniony pod względem ochrony przeciwpożarowej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, co wynika z brzmienia § 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej ( Dz. U. nr 121, poz. 1137 ). H. T. do wniosku dołączyła także wymagane przepisem art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W tym czasie była ona właścicielką wydzielonego lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku mieszkalnym położonym przy ul. [...] w Z. oraz współużytkownikiem wieczystym ( w [...]/[...]części ) działki nr A. Do swojego oświadczenia dołączyła uchwałę nr [...] właścicieli lokali opisanego budynku w sprawie wybudowania garaży na działce stanowiącej część wspólną nieruchomości. Z treści tej uchwały wynika, że głosowanie w sprawie udzielenia inwestorom zgody na budowę zostanie przeprowadzone drogą indywidualnego zbierania głosów. Do oświadczenia dołączone zostało także pismo Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej w Z. z dnia [...] 2003 r. adresowane do J. J. informujące, że wspólnota mieszkaniowa budynku przy ul. [...] w Z. wyraziła zgodę na budowę garaży, pod warunkiem pokrycia przez właścicieli kosztów budowy oraz opłat związanych z ich eksploatacją. W tym miejscu należy zauważyć, że prawo dysponowania nieruchomością, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego należy oceniać według prawa cywilnego. Zgodnie z art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego ilekroć w tej ustawie jest mowa o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane – należy przez to rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. W przypadku, gdy prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane dotyczy gruntu znajdującego się w użytkowaniu wieczystym członków wspólnoty mieszkaniowej oceny czy inwestor dysponuje takim prawem należy dokonać w oparciu o przepisy ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali ( Dz. U. Nr 85, poz. 388 ze zm.) Zgodnie z art. 22 ust. 2 tej ustawy do podjęcia przez zarząd czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu potrzebna jest uchwała właścicieli lokali wyrażająca zgodę na dokonanie tej czynności oraz udzielająca zarządowi pełnomocnictwa do zawierania umów stanowiących czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu w formie prawem przewidzianej. Zaś w świetle ust. 3 pkt 4 przywołanego artykułu czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu jest w szczególności zmiana przeznaczenia części nieruchomości wspólnej. Sposoby w jaki mogą być podejmowane uchwały przez właścicieli lokali, a także jak liczona jest większość głosów ustawodawca określił natomiast w art. 23 analizowanej ustawy. W świetle przywołanych przepisów znajdująca się w aktach sprawy uchwała właścicieli lokali w budynku przy ul. [...] w Z. nr [...] nie może stanowić podstawy do uznania, że H. T. posiadała prawo dysponowania częścią działki A w celu wybudowania na niej garażu, prawo takie bowiem powinno wynikać z treści umowy zawartej z zarządem nieruchomości posiadającym stosowne umocowanie do takiej czynności prawnej wynikającej z treści niebudzącej wątpliwości podjętej większością głosów uchwały właścicieli lokali. W ocenie Sądu organ I instancji winien, kierując się przepisami art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. zbadać zgodność z prawdą oświadczenia złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej przez inwestorkę, zwłaszcza jeśli do tego oświadczenia dołączyła ona uchwałę właścicieli lokali o niejednoznacznej treści. Ponownie rozpatrując sprawę Starosta Powiatowy w Z. wyjaśni zatem kwestię posiadania przez inwestorkę prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane i zastosuje się do wyżej zawartych wskazań Sądu. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135 i art. 152 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygał w oparciu o art. 200 i art. 209 tej ustawy.