I SA/Wa 868/06
WyrokWSA w Warszawie2006-07-19
Skład orzekający: Gabriela Nowak, Monika Nowicka, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zaświadczenie sądu okręgowego informujące o przekazaniu wniosku o uznanie i wykonanie wyroku alimentacyjnego do zagranicznej instytucji egzekucyjnej, bez bezpośredniej informacji o stanie egzekucji, spełnia wymóg dokumentu potwierdzającego bezskuteczność egzekucji w przypadku ubiegania się o zaliczkę alimentacyjną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaświadczenie sądu okręgowego, nawet jeśli nie zawierało bezpośredniej informacji o bezskuteczności egzekucji, ale wskazywało na podjęte przez wnioskodawczynię czynności zmierzające do wykonania wyroku alimentacyjnego i brak pozytywnego rezultatu, pozwala na wyprowadzenie wniosku o bezskuteczności postępowania egzekucyjnego. W związku z tym organy błędnie odmówiły przyznania zaliczki alimentacyjnej z powodu braku wymaganego dokumentu.Stan faktyczny
I. P., działając w imieniu małoletnich dzieci, złożyła wniosek o przyznanie zaliczki alimentacyjnej. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na brak w przedłożonym zaświadczeniu sądu okręgowego informacji o skuteczności egzekucji alimentów od dłużnika zamieszkałego za granicą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, podnosząc, że mimo podjętych starań, nie może wyegzekwować zasądzonych alimentów.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy K. i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędzia WSA Monika Nowicka (spr.) Asesor WSA Sławomir Antoniuk Protokolant Ewelina Ryszka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2006 r. sprawy ze skargi I. P. działającej w imieniu i na rzecz małoletnich P. i D. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
I SA/Wa 868/06
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję – działającego z upoważnienia Wójta Gminy K. - Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] o odmowie przyznania prawa do zaliczki alimentacyjnej.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w K. odmówił I. P., działającej w imieniu i na rzecz małoletnich P. i D. R., przyznania prawa do zaliczki alimentacyjnej na w/w dzieci, gdyż do wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej wnioskodawczyni dołączyła zaświadczenie Sądu Okręgowego [...] z dnia 31 stycznia 2006 r., z którego jedynie wynikało, że w dniu 26 września 2006 r. zainteresowana wystąpiła z wnioskiem o uznanie i wykonanie na terytorium [...] wyroku alimentacyjnego na rzecz synów. W zaświadczeniu powyższym nie stwierdzono natomiast czy egzekucja alimentów jest skuteczna czy też nie.
Rozpatrując odwołanie I. P. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło, że - zgodnie z przepisem art. 10 ust. la ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej ( Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm. ) - w przypadku, gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, osoba mająca prawo do świadczeń alimentacyjnych składa do organu właściwego wierzyciela wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej łącznie z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy oraz wymaganą dokumentację. Z powyższego zatem wynika, że łącznie z wnioskiem o ustalenie prawa, do zaliczki alimentacyjnej należy przedstawić wraz z wymaganą dokumentacją, informację sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczenie zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy.
Ponieważ – zdaniem Kolegium - przedłożone w sprawie zaświadczenie Sądu Okręgowego [...] nr [...] nie zawierało informacji o stanie egzekucji lecz stanowiło jedynie informację o przekazaniu wniosku w przedmiotowej sprawie do Ministerstwa Sprawiedliwości [...] i braku informacji w przedmiocie uznania i wykonania wyroku Sądu Rejonowego w W. na terenie [...], organ odwoławczy uznał, że zachodziły w niniejszej sprawie przesłanki do wydania decyzji o odmowie przyznania zaliczki alimentacyjnej.
Powyższe rozstrzygnięcie stało się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którą wniosła I. P. jako matka małoletnich.
Skarżąca opisała w skardze stan faktyczny sprawy i podniosła, że czuje się pokrzywdzona, gdyż ma zasądzone na dzieci świadczenia alimentacyjne, a nie może ich bez własnej winy wyegzekwować.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę – pod względem zgodności z prawem – zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej, przy czym kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Ponieważ w rozpatrywanej sprawie Sąd uznał, że miało miejsce tego rodzaju naruszenie prawa, skutkowało to uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.
Zgodnie z przepisem art. 10 ust. 1a cytowanej wyżej ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej jednym z dokumentów, warunkujących przyznanie takiej zaliczki - w przypadku zamieszkiwania dłużnika alimentacyjnego za granicą - jest zaświadczenie z sądu okręgowego dotyczące stanu egzekucji. Należy przy tym zauważyć, że brak jest przepisów szczegółowych, precyzujących w sposób dokładny treść takiego dokumentu.
W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni złożyła tego rodzaju zaświadczenie. Wynikało z niego, że I. P. wystąpiła – za pośrednictwem Ministerstw Spraw Sprawiedliwości Polski i [...] - z wnioskiem zarówno o uznanie przez władze [...] wyroku polskiego sądu zasądzającego świadczenia alimentacyjne na rzecz małoletnich P. i D. R. jak i o wykonanie tegoż wyroku, co należy rozumieć jako wniosek również o wszczęcie egzekucji. Z dokumentu tego wynika również, że Ministerstwo Sprawiedliwości Rzeczypospolitej Polskiej poinformowało, że wniosek powyższy został przekazany władzom [...] ( wspomnianemu Ministerstwu Sprawiedliwości ) celem nadania mu dalszego biegu i do dnia wystawienia zaświadczenia Sąd nie otrzymał żadnych informacji w przedmiocie uwzględnienia przedmiotowego wniosku.
Powyższe zatem wskazuje, że wnioskodawczyni dokonała wszelkich czynności do których była umocowana, aby doprowadzić do wykonania wyroku zasądzającego alimenty a w szczególności wystąpiła o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, które do tej pory nie przyniosło pożądanych efektów. W ocenie zatem składu orzekającego w niniejszej sprawie, choć w zaświadczeniu z Sądu Okręgowego w W. nie zostały użyte wprost takie słowa jak "bezskuteczność postępowania egzekucyjnego" z treści tego dokumentu można łatwo wyprowadzić wniosek, że postępowanie egzekucyjne zainicjowane przez skarżącą w istocie rzeczy do tej pory jest bezskuteczne.
Nadmienić w tym miejscu wypada, że choć roszczenie o przyznanie prawa do zaliczki alimentacyjnej zostało uregulowane w odmiennym akcie prawnym niż świadczenia z zakresu pomocy społecznej i prawo to jest oczywiście odmienną instytucją od w/w świadczeń , to jednak zaliczka ta ma charakter pomocowy, gdyż jej celem jest udzielenie pomocy przez Państwo osobom samotnie wychowującym dzieci, będącym uprawnionym do świadczeń alimentacyjnych na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna. Z tego względu – w ocenie Sądu – w sprawie dotyczącej przyznania prawa do zaliczki alimentacyjnej może mieć zastosowanie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2006 r. sygn. akt I OSK 743/05 dotyczący sprawy z zakresu pomocy społecznej, w którym to orzeczeniu stwierdzono, iż w tego rodzaju sprawach należy kierować się przede wszystkim dobrem osób korzystających z pomocy.
Z tych powodów twierdzenie przez organy, że I. P. nie dołączyła do akt sprawy wymaganego zaświadczenia z sądu, co w konsekwencji skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji odmawiającej z tego powodu prawa do zaliczki, nie było trafne.
Biorąc zatem pod uwagę, że zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 10 ust. 1a ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej i art. 7, 8, 77 i 80 k.p.a. Sąd – z mocy przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) – orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło