VI SA/Wa 110/06

WyrokWSA w Warszawie2006-07-19

Skład orzekający: Dorota Wdowiak, Halina Emilia Święcicka, Andrzej Kuna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo unieważnił patent na wynalazek, opierając się na dowodach w języku obcym bez ich tłumaczenia przez tłumacza przysięgłego i nieprawidłowo interpretując zakres chroniony patentem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP naruszył przepisy prawa procesowego, dopuszczając dowody w języku obcym bez ich tłumaczenia przez tłumacza przysięgłego, co uniemożliwiło kontrolę legalności decyzji. Ponadto, organ nieprawidłowo zinterpretował zakres chroniony patentem, prowadząc postępowanie tak, jakby patent obejmował samo łączenie szkła lub gotowy wyrób, a nie sposób wytwarzania ozdobnych elementów szklanych według określonego ciągu temperaturowo-czasowego. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
M. P. złożył skargę na decyzję Urzędu Patentowego RP o unieważnieniu patentu na wynalazek dotyczący sposobu wytwarzania ozdobnych elementów szklanych. Urząd Patentowy unieważnił patent z powodu braku nieoczywistości, opierając się na zeznaniach świadków i dowodach w języku angielskim. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów procesowych, w tym brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego i błędną ocenę dowodów, a także nieprawidłową interpretację zakresu chronionego patentem.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego RP; stwierdzono, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; zasądzono od Urzędu Patentowego RP na rzecz M. P. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Asesor WSA Andrzej Kuna Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2006 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu 1. uchyla zaskarżaną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego RP na rzecz M. P. kwotę 1 815 (jeden tysiąc osiemset piętnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wobec decyzji Urzędu Patentowego RP Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003r. o udzieleniu na rzecz M. P. z C. patentu na wynalazek pt. "[...]" został złożony sprzeciw. Sprzeciw został złożony przez pełnomocnika "L." spółka jawna L. i J. S. z O.. W sprzeciwie podnosił, iż rozwiązanie objęte patentem nie jest nowe i wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki. Przedłożył dwie opinie: prof. Z. H. i prof. J. C. oraz oświadczenia 7 absolwentów Akademii Sztuk Pięknych w W. na potwierdzenie naruszenia przepisu art. 10 ustawy z dnia 19 października 1972r. o wynalazczości (Dz. U. z 1993r. Nr 26, poz. 117 ze zm.) mającego zastosowanie w związku z art. 315 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.). Urząd Patentowy zawiadomieniem z dnia [...] czerwca 2004r. poinformował pełnomocnika uprawnionego z patentu o złożonym sprzeciwie, przesłał odpis przedmiotowego sprzeciwu i wyznaczył termin dwóch miesięcy od daty doręczenia zawiadomienia na ustosunkowanie się do podniesionych w sprzeciwie zarzutów. Uprawniony z patentu uznał sprzeciw za bezzasadny. Na podstawie art. 247 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.), dalej p.w.p. sprzeciw został przekazany do rozpatrzenia w trybie postępowania spornego. Urząd Patentowy decyzją z dnia [...] października 2005r. Sp. [...] na podstawie art. 10 i art. 11 ustawy o wynalazczości w związku z art. 315 ustawy p.w.p. oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. unieważnił patent nr [...] pt. "[...]" i zasądził koszty postępowania. W uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, iż unieważnienie patentu nastąpiło ze względu na brak nieoczywistości. Na okoliczność braku nieoczywistości organ uznał zeznania dwóch świadków: T. L. i T. T., którzy powołując się na złożone do akt sprawy kserokopie kilku stron w języku angielskim, poświadczone za zgodność, z ksiązki "[...]" z 1993 roku oraz z książki "[...]" z 1983 roku wywodzili, iż książka zawiera znany od 1983 roku, precyzyjny opis stapiania szkła o różnej wielkości i o różnych kolorach oraz wykresy temperatur wg spornego patentu. Ponadto organ uznał, iż o braku nieoczywistości świadczy piec o wskazanych wymiarach, jaki zakupił jeden ze świadków w 1996 roku, tj. przed datą zgłoszenia rozwiązania do Urzędu Patentowego. W uzasadnieniu wskazano również, iż uprawniony z patentu dowodził, iż dowody nie dotyczą jego patentu, nim chronione są konkretne parametry, tj. temperatura i czas. Urząd Patentowy podzielił stanowisko obu świadków i uznał, iż w świetle znanych wcześniej i powołanych publikacji rozwiązanie według patentu wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył, za pośrednictwem pełnomocnika, M. P. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów procesowych: art. 7, oraz art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Podnosił, iż Urząd Patentowy dokonał ustaleń sprzecznie z treścią dowodów zebranych w sprawie, że oparł się na dowodach w języku angielskim, że nie wyjaśnił wszystkich okoliczności w sprawie istotnych dla rozstrzygnięcia w sprawie, że naruszył zasadę swobodnej oceny dowodów poprzez uznanie za wiarygodne zeznań świadków wnioskowanych przez wnioskodawcę. Podkreślał, że rozwiązanie objęte patentem to sposób będący ciągiem temperaturowo-czasowym stanowiący nierozerwalną część. Do skargi załączył tłumaczenie uwierzytelnione z języka angielskiego stron: 51, 80, 81-83 z książki Pt. "[...]", które organ uznał za koronny dowód w sprawie a z którego wynika, że ciągi temperaturowo-czasowe różnią się od tych z patentu. Podnosił, iż w stan techniki, w trakcie postępowania zgłoszeniowego wskazał – powołując się na Czasopismo [...], wydawnictwo [...] 1989r.- na znane i stosowane sposoby spajania elementów szklanych o różnych kształtach i kolorach ale wyroby wg sposobu wskazanego w zastrzeżeniach patentowych posiadają lepsze właściwości. Wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Na rozprawie wnosił o zasądzenie również kosztów tłumaczenia w kwocie 300 zł. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wnosił o jej oddalenie jako bezzasadnej. Wskazał, że podnoszone przez skarżącego różnice w czasie i temperaturach nie mają znaczenia bowiem postawiony był zarzut braku nieoczywistości a nie brak nowości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Analizując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powołanych wyżej kryteriów skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie, organ przy wydawaniu zaskarżonej decyzji naruszył przepisy prawa procesowego w stopniu uzasadniającym jej uwzględnienie. Urząd Patentowy działający w trybie postępowania spornego jest związany rygorami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. Musi m. in. przestrzegać zasady dochodzenia prawdy materialnej (art. 7 k.p.a.), a więc podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Jest zobowiązany do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.). Musi wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 89 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w art. 107 § 3 k.p.a.. Patent, stosownie do art. 89 ustawy Prawo własności przemysłowej może być unieważniony, na wniosek osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione warunki wymagane do uzyskania patentu. Od osoby składającej sprzeciw nie jest wymagane wykazanie przez nią interesu prawnego (art. 246 ust. 1 p.w.p.: "Każdy może wnieść umotywowany sprzeciw ..."). Ustawowe warunki wymagane dla udzielenia patentu zawarte są w art. 10 i 11 ustawy o wynalazczości, wskazanie rozwiązań, na które nie udziela się patentów zamieszczone jest w art. 12 ww. ustawy. Urząd Patentowy rozpatrywał wniosek o unieważnienie patentu po uznaniu złożonego sprzeciwu za bezzasadny. Sprzeciwiający się kwestionował rozwiązanie objęte patentem zarzucając mu brak nowości i nieoczywistości. Organ unieważnił patent z powodu braku nieoczywistości, uznając za wiarygodne zeznania świadków, odwołujących się do złożonych dowodów w języku angielskim. Dopuszczając dowody w języku obcym, bez ich tłumaczenia na język polski przez tłumacza przysięgłego, organ uniemożliwił kontrolę legalności zaskarżonej decyzji. Zasadnie stawia ten zarzut skarżący podnosząc dodatkowo, iż istnieją różnice między stwierdzeniami zawartymi w decyzji a treścią zawartą w dokumentach. Część dowodów znajdujących się w aktach sprawy nie przedstawia żadnej wartości dowodowej (np. karta 75 w załączniku nr 11, karta 73 w załączniku nr 17) jest zupełnie nieczytelna. Przedłożonych materiałów organ nie rozpatrzył w sposób wystarczający, np. z faktu zakupu przed datą zgłoszenia pieca do stapiania dużych elementów wyciągnął wniosek, iż stanowi on dowód braku nieoczywistości rozwiązania objętego spornym patentem. Nie odniósł się do stanowiska skarżącego, który podnosił w całym postępowaniu przed urzędem Patentowym, iż składane dowody nie dotyczą jego patentu np. kserokopie z katalogu z gotowymi wyrobami szklanymi. Ubocznie, zdaniem Sądu organ nie rozpoznał istoty sprawy. Patent został udzielony na rozwiązanie, jakim jest sposób wytwarzania ozdobnych elementów szklanych a nie sposób łączenia (spajania) szkła, czy też wyroby powstałe w wyniku łączenia szkła. Organ prowadził postępowanie, tak jakby patent obejmował samo łączenie szkła czy też gotowy wyrób a przecież łączenie szkła jak podkreślał skarżący w postępowaniu przed Urzędem Patentowym jest znane od lat podczas, gdy patent obejmował sposób wytwarzania ozdobnych elementów wg opisanego w zastrzeżeniach patentowych ciągu temperaturowo-czasowego. W ocenie Sądu, organ prowadził postępowanie o unieważnienie patentu nie odczytując właściwie zakresu spornego patentu określonego w zastrzeżeniach patentowych Mając powyższe na uwadze skargę uznano za zasadną, w rozpatrywanej sprawie Urząd Patentowy dopuścił się naruszenia wskazanych wyżej reguł procesowych, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego też Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję. Na zasadzie art. 152 wyżej powołanej ustawy Sąd orzekł, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 i art. 205 § 2, § 3 i § 4 wyżej powołanej ustawy oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz. U. Nr 212, poz. 212 ze zm.) Sąd zasądzając zwrot kosztów postępowania w części dotyczącej kosztów tłumaczenia wziął pod uwagę stawki zawarte w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2005r. w sprawie wynagrodzenia za czynności tłumacza przysięgłego (Dz. U. Nr 15, poz. 131).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło