II SA/Gd 876/02
WyrokWSA w Gdańsku2005-04-21
Skład orzekający: Janina Guść, Alina Dominiak, Jolanta Górska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nakaz rozbiórki samowolnie dobudowanego tarasu do domku letniskowego, który nie posiadał pozwolenia na budowę, jest zgodny z prawem, nawet jeśli skarżąca podnosi argumenty o legalizacji obiektu i jego niezgodności z planem zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samowolnie dobudowany taras, który nie posiadał wymaganego pozwolenia na budowę, stanowił naruszenie przepisów Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego, w przypadku samowoli budowlanej, organ nadzoru budowlanego ma bezwzględny obowiązek nakazania rozbiórki obiektu lub jego części. Argumenty skarżącej dotyczące legalizacji, zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego czy niezwiązania z gruntem nie mają znaczenia dla obowiązku rozbiórki w sytuacji stwierdzenia samowoli budowlanej po wejściu w życie ustawy Prawo budowlane z 1994 r.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki samowolnie dobudowanego w 2000 roku drewnianego tarasu o wymiarach 4,98m x 4,10m do domku letniskowego, który znajdował się na działce nr [...] w B. L. N., właścicielka obiektu, nie uzyskała pozwolenia na budowę tarasu. Organ I instancji nakazał rozbiórkę, a decyzję tę utrzymał w mocy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. Skarżąca zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów Prawa budowlanego i Kpa oraz wniosła o legalizację obiektu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść, Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Jolanta Górska, Protokolant Małgorzata Kuba, po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi L. N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 26 lutego 2002 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego oddala skargę
Decyzją z dnia 24 lipca 2001r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał L. N. zam. w G. rozbiórkę (samowolnie dobudowanego do domku letniskowego w 2000r.) tarasu o konstrukcji drewnianej, o wymiarach 4,98mx 4,I0 m, usytuowanego na działce nr [...] w B. i uporządkowanie terenu działki po wykonanej rozbiórce.
Decyzję wydano na podstawie art. 83 ust. I, art. 81 ust. I pkt 2, art. 80 ust. 2 pkt l, art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ) oraz art. 104 Kpa.
W uzasadnieniu wskazano, iż na wniosek A. F. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wszczął postępowanie administracyjnego w sprawie wybudowania obiektu budowlanego na działce nr [...] w B. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że na terenie działki nr [...] w B. został wybudowany samowolnie obiekt budowlany, którego właścicielem jest od 1979r. jest L. N. W 1992r. właścicielka tego obiektu również samowolnie rozbudowała go o pomieszczenia kuchenno-sanitarne, a w 2000r. w/w obiekt został samowolnie rozbudowany o drewniany taras. Wobec tego, że omawiany obiekt budowlany został wybudowany samowolnie na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, PINB w K. wydał w dniu 25.10.2000r. (w oparciu o art. 37 ust. l pkt l Prawa budowlanego z 1974r.) decyzję nr [...] nakazującą L. N. rozbiórkę domku letniskowego. Od decyzji tej strona złożyła odwołanie do organu n instancji. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. po rozpatrzeniu sprawy uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę tę do ponownego rozpatrzenia. Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy stwierdził, że w związku z tym, iż część przedmiotowego obiektu budowlanego została wybudowana przed dniem l stycznia 1995r., a pozostała część po tym dniu - sprawa samowolnego wykonania tego obiektu winna być rozstrzygnięta przez wydanie dwóch decyzji (jednej w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1974r., a drugiej na podstawie Prawa budowlanego z 1994r.).
Przedmiotem niniejszej sprawy jest wybudowany w 2000r. taras o konstrukcji drewnianej. Sprawa dotycząca samowolnie wybudowanego w 1970r, domku letniskowego
oraz jego rozbudowy w 1992r. została rozpatrzona odrębną decyzją, z uwagi na odmienne uregulowanie prawne w zakresie likwidacji samowoli budowlanych wybudowanych przed i po dniu l stycznia 1995r.
W trakcie wizji przeprowadzonej w dniu 4 kwietnia 2001r. ustalono, że taras o konstrukcji drewnianej dobudowany w 2000r. do domu letniskowego usytuowany został na działce nr [...] w B., bez wymaganej decyzji pozwolenie na budowę. Wymiary omawianego tarasu wynoszą 4,98m x 4, 10m. Posadowiony został częściowo na słupach stalowych oraz częściowo na bloczkach betonowych.
Zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego gminy Ż. zatwierdzonym Uchwałą Rady Gminy Ż. Nr [...] z dnia 19 grudnia 1991r. /Dz.Urz. Woj. Gd. Nr 2 poz.6 z 1992r./ oraz zgodnie z Uchwałą nr [...] z dnia 18 października 1999r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, działka nr [...] w Borkowie oznaczona jest symbolem 3.4. MR - stanowi teren zabudowy zagrodowej, istniejący do zachowania. Wzdłuż brzegu jeziora zachować ogólnodostępny pas terenu o szerokości min. 30,00m. Istniejące budynki letniskowe do likwidacji.
Organ uznał, że w związku z tym, że L. N. przedmiotowy taras wybudowała na terenie działki nr [...] w B. samowolnie, uzasadnione jest zastosowanie art. 48 cyt. wyżej ustawy Prawo budowlane, który stanowi, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła L. N. domagając się zawieszenia wykonania decyzji do czasu wydania wyroku przez Sąd Rejonowy w K., w którym to zamierza dochodzić swoich praw.
Decyzją z dnia 26 lutego 2002r. Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. na podstawie art. 138 § 1 pkt l Kpa raz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. Nr 106, poz. 1126) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazano, iż istniejący od roku 1970 domek letniskowy usytuowany na działce nr [...] oraz części działki nr [...] w B. (objęty odrębnym postępowaniem administracyjnym toczącym się przed organem I instancji) został samowolnie rozbudowany w 2000 roku o taras drewniany o wymiarach 4,98x4, 10m. Zgodnie z art.28 Prawa budowlanego budowę przedmiotowego tarasu można było rozpocząć po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Inwestor takiego pozwolenia nie posiada. W przypadku obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę zgodnie z art. 48 ustawy Prawo Budowlane z 1994 r. właściwy organ nadzoru budowlanego nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę tego obiektu lub jego części. Odnosząc się do treści odwołania zawierającej wniosek o zawieszenie wykonania decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że art. 48 prawa budowlanego nie daje możliwości zawieszenia wykonania nakazu rozbiórki. Nakaz rozbiórki należy wykonać niezwłocznie po uprawomocnieniu się decyzji.
Niewykonanie nałożonego obowiązku podlega egzekucji.
Skargę na powyższą decyzję wniosła L. N. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i nakazania organom nadzoru budowlanego podjęcia działań mających na celu legalizację przedmiotowych obiektów budowlanych.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych, którego konsekwencją jest nieuwzględnienie treści art. 29 ust. 1 pkt 1 i art. 48-51 Prawa budowlanego oraz naruszenie art. 7 Kpa poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony.
Skarżąca wskazała, że kwestionowany taras stanowi część dobudowaną do obiektów budowlanych, których legalność wybudowania będzie przedmiotem rozpatrzenia przez Sąd. W tej sytuacji legalność dobudowy tarasu winna być rozpatrywana po zakończeniu postępowania we wskazanej sprawie. Skarżąca podniosła także, iż żaden z organów nadzoru nie kwestionował prawidłowości realizacji przedmiotowego obiektu budowlanego zgodnie ze sztuką budowlaną, jak i nie stwierdził, aby były one jakimkolwiek zagrożeniem dla otoczenia. Bezspornym jest również, że został posadowiony na gruncie rolnym jaki to, że nie jest on trwale związany z gruntem. Ponadto w ocenie skarżącej jedynie niemożliwość doprowadzenia do pełnej zgodności z przepisami prawa powinna wiązać się z nakazem dokonania rozbiórki całości lub części samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego. Skarżąca wskazała, że złożyła wniosek o przekwalifikowanie działki nr [...].
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o odwołanie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 53 poz.127l z późno zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Jak wynika z bezspornych okoliczności sprawy przedmiotowy taras został dobudowany do istniejącego domku letniskowego w 2000r. Stanowi on zatem część obiektu budowlanego - domku letniskowego.
Bezsporne pozostaje również, iż inwestor- L. N. nie ubiegała się o pozwolenie na budowę przedmiotowego tarasu. Zatem dla oceny prawnej zdarzenia zasadnicze znaczenie ma przepis art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr, poz. z późno zm.), który stanowił materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji. W dacie orzekania przez organy administracji przepis ten przewidywał, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Przepis ten w stosunku do obiektów budowlanych lub ich części wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia przewiduje bezwzględny obowiązek nakazania przez organy nadzoru budowlanego rozbiórki.
Zgodnie z zasadą wyrażoną w przepisie art. 28 prawa budowlanego z l994r. roboty budowlane, przez które ustawodawca rozumie budowę, a także prace polegające na remoncie, montażu lub rozbiórce obiektu budowlanego (art. 3 pkt. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.) można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Te zaś przepisy przewidują, że pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie niektórych robót budowlanych, w tym budowa, w zakresie wynikającym z art. 29 ust. I i 2 ustawy, a rozpoczęcie wykonywania części z wymienionych robót budowlanych, w tym budowy, wymaga uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi (art. 30 ust.2 ustawy z 7 lipca I 994r.). Do ich wykonywania można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu (art. 30 ust.2 ustawy z 7 lipca I994r.). Z powyższej regulacji wynika, iż rozpoczęcie robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia stanowiło w dacie orzekania przez organy administracji zdarzenie prawne sprzeczne z obowiązującym porządkiem prawnym, a stwierdzenie tego zdarzenia przez organ nadzoru budowlanego rodziło obowiązek podjęcia środków przeciwdziałających samowoli.
Skarżąca bezspornie nie dopełniła tego obowiązku, dlatego w rozpatrywanym przypadku jest niewątpliwe, że miała miejsce samowola budowlana.
Sposób związania obiektów z gruntem nie ma znaczenia dla oceny obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Przepisy Prawa budowlanego nie wyłączają bowiem takiego obowiązku w przypadku obiektu, który nie jest trwale związany z gruntem.
Od zbudowania przedmiotowego tarasu do daty wydania decyzji o rozbiórce nie upłynął okres 5 lat, przewidziany w art. 49 ust l Prawa budowlanego, uzależniającym nakazanie rozbiórki od sprzeczności obiektu z treścią przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wskazać przy tym należy, że zgodnie z treścią planu zagospodarowania przestrzennego działka, na której jest usytuowany niniejszy taras, stanowi teren zabudowy zagrodowej, istniejącej do zachowania. Wzdłuż brzegu jeziora zachować należy ogólnodostępny pas terenu o szerokości min. 30,00 m. Istniejące budynki letniskowe do likwidacji.
Nie mają również znaczenia argumenty dotyczące wykonania tegoż tarasu w zgodzie ze sztuką budowlaną czy też wystąpienie z wnioskiem o przekwalifikowanie działki. Wolą ustawodawcy leżącą u podstaw unormowania art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane było, by wszelkie przejawy samowoli budowlanej dokonane po wejściu w życie ustawy, to jest po dniu l stycznia 1995r., spotykały się z reakcją organów administracji w postaci nakazu rozbiórki.
Wskazać nadto należy, że ocena legalności budowy tarasu jest niezależna od oceny legalności budowy samego domku letniskowego, mimo że taras ten stanowi część domku letniskowego. Stąd też rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie zależy od wyniku postępowania toczącego się w sprawie ze skargi strony na decyzję w przedmiocie rozbiórki domku letniskowego.
Wydana przez organ administracji decyzja jest zgodna z prawem.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło