II SA/Sz 431/06
WyrokWSA w Szczecinie2006-07-26
Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz, Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma uprawnienie do określenia terminu wykonania obowiązku przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej w decyzji wydanej na podstawie art. 5 ust. 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie posiada uprawnienia do określania terminu wykonania obowiązku przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej w decyzji wydanej na podstawie art. 5 ust. 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Brak takiego uprawnienia w ustawie skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji w tej części.Stan faktyczny
Spółka A. została zobowiązana decyzją Burmistrza do przyłączenia budynku do istniejącej kanalizacji sanitarnej w określonym terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka A. wniosła skargę do WSA, kwestionując możliwość przerzucania kosztów przyłączenia na właściciela oraz wskazując na przyczyny ekonomiczne uniemożliwiające wykonanie obowiązku w terminie. Sąd stwierdził nieważność decyzji w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku, uznając, że organ nie miał podstawy prawnej do jego określenia, ale w pozostałej części skargę oddalił.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji Burmistrza w części określającej termin przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, w pozostałej części skargę oddalił, orzekł, że zaskarżona decyzja w części stwierdzonej nieważności nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Spółki A. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder(spr.) Protokolant Agata Banc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca2006 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania przyłączenia budynku do istniejącej kanalizacji sanitarnej I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Burmistrza z dnia [...] Nr [...] w części określającej termin przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, II. w pozostałej części skargę oddala, III. orzeka, że zaskarżona decyzja w części opisanej w pkt I wyroku nie podlega wykonaniu, IV. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Spółki A. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Burmistrz decyzją z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie art. 5 ust. 7 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.z 2005r. Nr 236 poz.2008), nakazał Spółce A. przyłączenie budynku przy ul [...] w [...] do istniejącej kanalizacji sanitarnej w terminie do dnia [...] r.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że w wyniku oględzin nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] przeprowadzonych przez Straż Miejską w [...] ustalono, że nieczystości ciekłe z budynku odprowadzane są do rzeki [...].
Kanalizacja sanitarna położona na ul. [...] w [...] spełnia normy techniczne przewidziane przepisami prawa budowlanego i istnieją warunki techniczne przyłączenia nieruchomości nr [...] do sieci kanalizacyjnej. Właściciel nieruchomości – Spółka A., wbrew obowiązkowi określonemu w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, nie uregulował gospodarki ściekowej poprzez przyłączenie budynku do istniejącej sieci kanalizacyjnej. O potrzebie przyłączenia budynku do sieci kanalizacyjnej przemawiają - zdaniem organu- nie tylko względy natury prawnej, lecz również potrzeba ochrony środowiska.
Burmistrz wobec nie wykonywania przez właściciela budynku obowiązków określonych w art. 5 ust. 1 pkt 2 powołanej wyżej ustawy , działając na podstawie art. 5 ust. 7, wydał decyzję nakazującą wykonanie obowiązku.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że termin wykonania obowiązku, określony w decyzji na dzień [...] r., ustalono w porozumieniu z właścicielem budynku przy ul. [...] w [...].
Spółka A. odwołała się od decyzji Burmistrza do Samorządowego Kolegium Odwoławczego podnosząc, że z przyczyn ekonomicznych nie są w stanie wywiązać się z nałożonego obowiązku. Jako właściciel innych nieruchomości przy ul. [...] w [...], w pierwszej kolejności wykonały przyłącze kanalizacyjne w budynku nr [...] gdzie problemy z odprowadzaniem ścieków były szczególnie dotkliwe. Spółka A. wskazała nadto, że są w stanie wykonać nałożony obowiązek, nie wcześniej jednak niż do dnia [...] r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. Nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Kolegium stwierdziło, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nakłada na właściciela nieruchomości bezwzględny obowiązek jej przyłączenia do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Właściciel nieruchomości może zwolnić się z tego obowiązku poprzez wyposażenie nieruchomości w przydomowa oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych.
Wydanie decyzji przez Burmistrza nakazującej przyłączenie budynku do istniejącej kanalizacji stanowi realizację uprawnienia tego organu wynikającą z art. 5 ust. 7 powołanej ustawy. Kolegium wskazało również, że sytuacja finansowa właściciela nieruchomości nie może stanowić podstaw do zwolnienia go z obowiązku przyłączenia do sieci kanalizacyjnej.
Spółka A. wniosły skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, a w przypadku uznania , że Spółka A. obciąża obowiązek wykonania przyłączenia na własny koszt- ustalenia realnego terminu wykonania nałożonego obowiązku do dnia [...] r.
W uzasadnieniu skargi Spółka A. wywiodła, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, zorganizowanie i wykonywanie zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę oraz odprowadzanie ścieków stanowi zadanie własne gminy. Z tego powodu nie można na właścicieli lub najemców nieruchomości przerzucać kosztów przyłączenia do sieci kanalizacyjnej.
Nadto skarżąca wskazała przyczyny ekonomiczne, które spowodowały brak możliwości wykonania obowiązku przyłączenia budynku do sieci kanalizacyjnej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), Sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że skarga powinna zostać uwzględniona, jeśli tylko Sąd, niezależnie od zarzutów w niej podniesionych i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi istnienie któregoś z naruszeń prawa, powodujących wzruszenie zaskarżonego aktu lub czynności.
W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji stwierdził, że decyzja ta w części dotyczącej nałożenia na właściciela nieruchomości obowiązku przyłączenia do sieci kanalizacyjnej jest zgodna z prawem, natomiast brak jest w ustawie z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008) uprawnienia dla organu orzekającego na podstawie art. 5 ust. 7 tej ustawy do określenia w decyzji terminu wykonania obowiązku.
Organ I instancji ustalił w decyzji z dnia [...] r. termin [...] r., w którym właściciel nieruchomości- Spółka A. zobowiązana jest do wykonania obowiązku polegającego na przyłączeniu budynku przy ul. [...] w [...] do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję w całości nie wyeliminowało z obrotu prawnego części rozstrzygnięcia wydanego bez podstawy prawnej.
Wydanie decyzji bez podstawy prawnej całości lub w części na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa skutkuje stwierdzeniem jej nieważności w takim zakresie, w jakim decyzja dotknięta jest wadą nieważności.
Skoro w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach brak jest unormowań uprawniających organ administracji publicznej do określenia terminu wykonania obowiązku wynikającego z art. 5 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 7 powołanej ustawy, to stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w części ustalającej termin wykonania obowiązku stało się konieczne.
Przechodząc do zarzutów skargi stwierdzić należy, że są to zarzuty nieuzasadnione.
Okolicznością w sprawie bezsporną jest nie wykonanie przez właściciela budynku nr [...] przy ul. [...] w [...] - Spółka A., obowiązku przyłączenia do istniejącej sieci kanalizacyjnej, jak również nie wykazanie zagospodarowania ścieków z tego budynku w inny sposób, określony w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Burmistrz słusznie zatem, działając na podstawie art. 5 ust. 7 powołanej ustawy nałożył na właściciela nieruchomości obowiązek przyłączenia do sieci.
W okolicznościach sprawy będącej przedmiotem rozpoznania, wydanie przez Burmistrza decyzji nakazującej przyłączenie budynku nr [..] przy ul. [...] w [...] nie budzi wątpliwości i ma umocowanie w obowiązującym prawie.
Wbrew zarzutom skargi, obowiązek właściciela budynku wynikający z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy jest ewidentny i żądną miarą nie może w realiach tej sprawy zostać przypisany gminie.
Ustawa ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, zorganizowanie i wykonywanie zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę oraz odprowadzanie ścieków, na którą powołuje się skarżący, dotyczy obowiązku budowy przez gminę sieci wodociągowo – kanalizacyjnej zgodnie z założeniami ekonomicznymi gminy oraz planami zagospodarowania przestrzennego, jak również zapewnienia mieszkańcom gminy warunków niezawodnego dostarczania wody oraz odbioru ścieków. Żaden przepis powołanej ustawy nie zwalnia właściciela nieruchomości na rzecz gminy, z obowiązków określonych w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Względy ekonomiczne, na które powołuje się skarżący, w świetle przepisów ustawy z dnia 13 września 1996 r. nie stanowią podstaw do zwolnienia właściciela nieruchomości z wykonania nałożonego decyzją organu administracji publicznej przyłączenia do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Zwolnienie z tego obowiązku może nastąpić, jak słusznie zauważyło Kolegium, tylko w sytuacji, gdy nieruchomość wyposażona jest w przydomowa oczyszczalnię ścieków spełniającą wymogi określone w przepisach odrębnych.
Z ustaleń dokonanych przez organy orzekające w postępowaniu administracyjnym nie wynika, ażeby nieruchomość przy ul. [...] w [...] była wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków, albowiem gospodarka ściekami pochodzącymi z tego budynku jest nieuregulowana.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 145§ 1 pkt 2 oraz art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) orzekł jak w sentencji.
Zgodnie z art. 152 powołanej ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu od chwili wydania wyroku, aż do jego uprawomocnienia.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 206 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło