IV SA/Wa 747/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędziowie asesor WSA Marian Wolanin (spr.),, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Katarzyna Tomiło, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi W. K. i W. K. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. nakazuje zwrócić z budżetu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz W. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem nadpłaconego wpisu sądowego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lutego 2006 r. Nr [...] Minister Zdrowia utrzymał w mocy wydane przez siebie postanowienie z dnia [...] stycznia 2006 r. o negatywnym zaopiniowaniu projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego - małej elektrowni wodnej na rzecze P. w M. ze zbiornikiem retencyjnym, jazem piętrzącym i infrastrukturą techniczną, usytuowaną na działkach nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] położonych w strefach "A", "B" i "C" ochrony uzdrowiskowej na terenie obszaru górniczego. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że projektowana inwestycja zlokalizowana została na obszarze uzdrowiska, na styku trzech stref "A", "B" i "C" ochrony uzdrowiskowej. Największe oddziaływanie na środowisko, w tym na wody podziemne, będzie wywierał zbiornik retencyjny o objętości 1,0 mln m3 i wysokości spiętrzenia 5,0 m, wskutek tego naturalny system drenażu wód spływających do rzeki P. zaniknie, a w jego miejsce w strefie przyzbiornikowej wystąpi zjawisko intensywnej infiltracji wód zbiornikowych do wód podziemnych. Skutkować to będzie przenikaniem wód zwykłych ze zbiornika bardzo zanieczyszczonych do głęboko występujących wód leczniczych. Zjawisko to dotyczy warstw geologicznych mocno spękanych i zeszczelinowanych w rejonie uskoku M. - G.. Woda ze zbiornika bardzo szybko dotrze do strefy odwiertów z wodą leczniczą, w tym do ujęcia "[...]". Organ orzekający podał przy tym, iż w celu określenia warunków hydrogeologicznych należy wykonać dokumentację hydrogeologiczną, która rzetelnie sporządzona powinna dać odpowiedź o skali zagrożenia dla złoża wód leczniczych lub go wykluczyć. Wskazano również, iż wnioskowana inwestycja nie jest inwestycją celu publicznego, skoro ma być realizowana przez prywatne osoby. Ponadto podniesiono, iż raport oddziaływania inwestycji na środowisko nie był przedmiotem analizy organu orzekającego, ponieważ nie dołączono go do wniosku przed sporządzeniem postanowienia opiniującego. Nie ma to jednak znaczenia, skoro nie rozstrzyga się w tym raporcie o warunkach hydrogeologicznych. Zastrzeżono przy tym, iż każdy organ działa suwerennie w ramach ustawowo przyznanych mu kompetencji, dlatego też nie są wiążące dla Ministra Zdrowia pozytywne uzgodnienia innych organów w rozpatrywanej sprawie. W skardze na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] lutego 2006 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, złożonej przez W. K. i W. K. - wnioskodawców ustalenia lokalizacji projektowanej inwestycji - zarzucono rażące naruszenie art. 75 w zw. z art. 77 §1 i art. 80 kpa oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez niedopuszczenie dowodu z Raportu Oddziaływania na Środowisko oraz dokumentacji hydrogeologicznej w celu ustalenia oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko naturalne, w tym na podziemne złoża wód leczniczych. Błędnie przyjęto, że inwestycja jest lokalizowana w strefach, w których nie jest dopuszczalna jej realizacja. Błędnie również uznano, że planowana inwestycja nie jest celem publicznym. W konsekwencji wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia lub jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skargi podniesiono ponadto, że w Raporcie Oddziaływania na Środowisko jednoznacznie i przekonywująco uzasadniono brak negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji na wody powierzchniowe, podziemne i mineralne. Wskazano również na pozytywne opinie pozostałych organów opiniujących planowaną inwestycję podnosząc, iż w rozpatrywanej sprawie należało co najwyżej zobowiązać skarżących do przedstawienia opinii hydrogeologicznej, bez której twierdzenia Ministra Środowiska o zagrożeniach wobec wód podziemnych są gołosłowne. Przy piśmie z dnia 4 maja 2006 r. przesłano do Sądu opinię hydrogeologiczną z dnia 7 kwietnia 2006 r., mającą podważać twierdzenia organu orzekającego. W odpowiedzi na skargę Minister Zdrowia wniósł o jej oddalenie, przytaczając motywy uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. W szczególności podniesiono, iż skarżący nie przedłożyli żadnych szczegółowych opracowań z zakresu oddziaływania planowanej inwestycji na złoże wód podziemnych, w tym leczniczych. Nie jest bowiem w tym względzie wystarczający Raport Oddziaływania na Środowisko, jako opracowanie zbyt ogólne przy rozstrzyganiu spraw dotyczących złóż wód leczniczych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, ppoz/ 717, ze zm.), decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego wydaje się po uzgodnieniu z minister właściwym do spraw zdrowia w odniesieniu do inwestycji lokalizowanych w miejscowościach uzdrowiskowych, zgodnie z odrębnymi przepisami. Oznacza to, iż Minister Zdrowia posiada ustawowe uprawnienie do uzgadniania projektu decyzji mającej za przedmiot ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego na obszarze uzdrowiska. Uprawnienie to nie ma jednak charakteru w pełni uznaniowego. Uzgodnienie dokonywane jest bowiem na podstawie przepisów prawa dotyczących w rozpatrywanej sprawie obszarów gmin uzdrowiskowych, jakim jest gmina M.. Uzgodnienie powinno być zatem dokonane z uwzględnieniem regulacji prawnych zawartych w ustawie z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych (Dz.U. Nr 167, poz. 1399). Z akt sprawy wynika, iż planowana inwestycja ma być zlokalizowana w każdej z trzech stref ochrony uzdrowiskowej, tj. w strefie "A", "B" i "C", z czego zasadnicza część obiektów budowlanych planowanej inwestycji lokalizowana jest w strefie "C". Oznacza to konieczność uwzględnienia przez organ uzgadniający planowaną lokalizację inwestycji, regulacji zawartych w ustawie o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, szczególnie w zakresie dotyczącym czynności zabronionych w poszczególnych strefach ochronnych (art. 38 ust. 1 powołanej ustawy). W zaskarżonym postanowieniu Minister Zdrowia wskazał na zagrożenia, jakie może powodować planowana inwestycja wobec podziemnych wód leczniczych. Nie wskazano jednak źródła dokonanych przez organ ustaleń faktycznych dotyczących geologicznej budowy terenu planowanej inwestycji. Nie wskazano także, na jakiej podstawie sformułowano opinię o negatywnym oddziaływaniu planowanej inwestycji na złoża podziemnych wód leczniczych. Organ podkreślił przy tym, iż tylko na podstawie dokumentacji hydrogeologicznej można dokonać oceny wpływu planowanej inwestycji na złoża podziemnych wód leczniczych. Rozstrzygnięcie organu pozostaje zatem w sprzeczności ze wskazanym stwierdzeniem, skoro organ ten nie podjął jakichkolwiek czynności w celu pozyskania takiej opinii, a mimo to sformułował ocenę o oddziaływaniu planowanej inwestycji na złoża wód leczniczych w M.. Wprawdzie opinia hydrogeologiczna została przez skarżących przedłożona, ale dopiero po wydaniu zaskarżonego postanowienia. Nie zmienia to jednak faktu, iż organ uzgadniający nie może podejmować rozstrzygnięcia z powołaniem się na okoliczności, które nie zostały udokumentowane, szczególnie, że w uznaniu organu orzekającego, udokumentowaniem oceny skali zagrożenia dla złoża wód leczniczych lub wykluczenia zagrożenia, może być jedynie dokumentacja hydrogeologiczna, której organ nie pozyskał. Pozbawione jest podstaw prawnych twierdzenie organu orzekającego, zawarte w odpowiedzi na skargę, jakoby na wynik zaskarżonego rozstrzygnięcia miało wpływ nie przedłożenie przez skarżących szczegółowych opracowań z zakresu oddziaływania planowanej inwestycji na złoże wód podziemnych, w tym leczniczych. Z akt nie wynika bowiem, aby organ orzekający występował do skarżących o przedstawienie jakichkolwiek opracowań w tym zakresie. Obowiązki dowodowe spoczywają przede wszystkim na organie administracji prowadzącym postępowanie (art. 7 i art. 77 §1 kpa). Stronę zaś obciążają te obowiązki dowodowe, które wynikają z przepisów prawa (np. art. 63 §2 kpa). W przypadku powzięcia przez organ orzekający wątpliwości dowodowych, organ ten nie może wydawać negatywnego rozstrzygnięcia bez uprzedniej próby wyjaśnienia tych wątpliwości. Niewyjaśnienie powołanych okoliczności w sprawie przez organ orzekający, narusza art. 7 i art. 77 §1 kpa w sposób mający istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Ocena zaś, czy w rozpatrywanej sprawie planowana inwestycja może być uznana za inwestycję celu publicznego, należy do organu wydającego decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji, nie zaś do organu uzgadniającego projekt decyzji. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji. O zwrocie nadpłaconego wpisu sądowego orzeczono z uwzględnieniem art. 214 §2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ orzekający dokona merytorycznej oceny dopuszczalności lokalizacji projektowanej inwestycji w obszarze stref ochronnych uzdrowiska, ze wskazaniem na źródła poczynionych ustaleń faktycznych i prawnych.