II FZ 495/06

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2006-08-02

Skład orzekający: Grzegorz Krzymień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu, może zostać rozpoznany, jeśli strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do jego uzupełnienia?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu, pozostawia się bez rozpoznania, zgodnie z art. 257 PPSA. Termin na uzupełnienie braków formalnych, wskazany w wezwaniu sądowym, jest terminem ustawowym i nie może być przez sąd modyfikowany ani przedłużany. Strona może jedynie wnosić o jego przywrócenie w przypadku niezawinionego uchybienia.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został sporządzony na urzędowym formularzu. Sąd pierwszej instancji wezwał do uzupełnienia tego braku, jednak pełnomocnik skarżących nie złożył formularza, a jedynie wniósł o przedłużenie terminu. Sąd pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżący wnieśli zażalenie na to zarządzenie, domagając się jego uchylenia i przywrócenia terminu do złożenia formularza.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Grzegorz Krzymień po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. W. i H. W. na zarządzenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 czerwca 2006 r., sygn. akt I SA/Sz 349/04 w zakresie pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi A. W. i H. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia 8 marca 2004 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. postanawia oddalić zażalenie Zarządzeniem z dnia 1 czerwca 2006 r., sygn. akt I SA/Sz 349/04, sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie pozostawił bez rozpoznania wniosek H. W. i A. W. z dnia 27 stycznia 2006 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Jak wskazano w uzasadnieniu, powyższy wniosek został złożony bez zachowania wymogu jego sporządzenia na urzędowym formularzu. Pomimo bowiem skutecznego doręczenia wezwania do uzupełnienia tego braku, pełnomocnik Skarżących formularza nie złożył, a wniósł jedynie o przedłużenie wskazanego w piśmie sądowym terminu. Pozostawiając wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania wskazano, iż 7-dniowy termin do uzupełnienia jego braków, jako termin ustawowy, nie może być przedłużony, a w przypadku jego niezawinionego uchybienia Strona może jedynie wnosić o jego przywrócenie. W piśmie procesowym zatytułowanym "zażalenie na zarządzenie Sądu" Skarżący wnieśli o uchylenie zarządzenia z dnia 1 czerwca 2006 r., przywrócenie terminu "w zakresie dokonania czynności w postępowaniu sądowym, a mianowicie uzupełnienia braków formalnych w postaci możliwości przyznania prawa pomocy" oraz zastosowanie art. 86 i następnych ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie u.p.p.s.a. W uzasadnieniu powyższych żądań doprecyzowano, iż wniosek o przywrócenie terminu dotyczy złożenia urzędowego formularza, a ponadto podniesiono, iż pełnomocnik Strony nie miał możliwości w ustawowym terminie dokonać wymaganej czynności procesowej ze względu na stan zdrowia Skarżących. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie jest drugim, obok skargi kasacyjnej, dopuszczalnym w postępowaniu sądowoadministracyjnym środkiem odwoławczym. Zgodnie z art. 194 § 3 u.p.p.s.a. zażalenie powinno spełniać wymogi pisma procesowego (art. 46 u.p.p.s.a.), zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia bądź zarządzenia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, a także zwięzłe uzasadnienie. W rozpatrywanym w niniejszej sprawie środku odwoławczym zauważyć należy, iż zawiera on wadliwie sformułowany wniosek. W powołanym przepisie mowa jest o "zmianie lub uchyleniu", gdy tymczasem autor zażalenia posłużył się sformułowaniem "cofnięcia zarządzenia". Wada ta nie przesądza jednak o niemożności jego rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, bowiem zażalenie jest środkiem odwoławczym mniej sformalizowanym niż skarga kasacyjna, a w niniejszej sprawie z jego treści można domyślić się intencji autora (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, praca zbiorowa, Zakamycze 2005, str. 494). Zgodnie z art. 257 u.p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu pozostawia się bez rozpoznania. Bezsporny w niniejszej sprawie jest fakt, iż Skarżący wymaganego formularza nie złożyli, a na wezwanie do jego nadesłania pełnomocnik Strony wniósł o przedłużenie terminu do dokonania tej czynności. Wynikający z art. 49 § 1 u.p.p.s.a., a wskazany w wezwaniu sądowym z dnia 28 marca 2006 r., termin 7-dniowy jest terminem ustawowym, a zatem jako taki – jak słusznie wskazano w zaskarżonym zarządzeniu – nie może być przez Sąd modyfikowany. W związku z powyższym stwierdzić należy, iż zarządzenie z dnia 1 czerwca 2006 r. wydane w niniejszej sprawie zgodne jest z powołanymi przepisami (art. 49 § 1 i 2 oraz art. 257 u.p.p.s.a.). Na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, iż podniesiona w rozpatrywanym zażaleniu argumentacja odpowiada de facto uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu. Nie może więc ona stanowić podstawy dla żądania uchylenia zaskarżonego zarządzenia, bowiem to możliwe jest jedynie w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa przy jego wydawaniu, co – jak już podkreślono powyżej – nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Należy jednakże pozostawić pod rozwagę Sądu I instancji kwestię, czy pismo Skarżących z dnia 28 czerwca 2006 r. (data wniesienia - 30 czerwca 2006 r.) nie stanowi, obok rozpatrywanego zażalenia na zarządzenie, jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło