II SA/Sz 466/06

WyrokWSA w Szczecinie2006-08-09

Skład orzekający: Zofia Przegalińska, Barbara Gebel, Joanna Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wydania zezwolenia na usunięcie drzew, jeśli planowana inwestycja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, mimo że wniosek o usunięcie drzew spełnia formalne wymogi ustawy o ochronie przyrody?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wydania zezwolenia na usunięcie drzew, jeśli planowana inwestycja, na którą mają być usunięte drzewa, jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Niezgodność ta stanowi brak rzeczywistej potrzeby usunięcia drzew, co jest warunkiem wydania zezwolenia. Sąd administracyjny nie jest właściwy do merytorycznego orzekania w sprawie, a jedynie do kontroli legalności decyzji organów administracji.
Stan faktyczny
Spółka A. złożyła wniosek o zezwolenie na wycinkę drzew w związku z planowaną budową budynku mieszkalnego z pawilonem handlowym. Organ I instancji odmówił wydania zezwolenia, wskazując na niezgodność planu zagospodarowania terenu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, podkreślając obowiązek ochrony przyrody i brak rzeczywistej potrzeby usunięcia drzew. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się uchylenia decyzji i zobowiązania organu do wydania pozwolenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

1 W Y R O K 2 W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 sierpnia 2006r. 1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: 2 Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska 3 Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Joanna Wojciechowska (spr.) Protokolant Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2006r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew o d d a l a skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego / Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z póź. zm./, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody / Dz. U. Nr 92, poz. 880 z póź. zm./, art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych / Dz. U. z 2001 , Nr 79, poz. 856 z póź. zm./ po rozpatrzeniu odwołania Spółki A. od decyzji z dnia [...] Burmistrza Miasta nr [...], odmawiającej wydania zezwolenia na usuniecie drzew z terenu działek nr [...] i [...] położonych przy ul. [...] w [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Z uzasadnienia decyzji wynika, że spółka w dniu [...]r. złożyła wniosek o zezwolenie na wycinkę drzew rosnących na należących do niej działkach nr [...] i nr [...] w związku z planowaną budową budynku mieszkalnego [...] z pawilonem handlowym w [...] na ul. [...]. Organ I instancji odmówił wydania zgody na usunięcie drzew, uzasadniając to tym, że przedłożony w dniu [...] r. przez spółkę plan zagospodarowania terenu jest niezgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...]. Organ wskazał, że gdyby wnioskodawca uwzględnił zapisy w planie zagospodarowania przestrzennego nie wystąpiłaby potrzeba usuwania przedmiotowych drzew. Podał także, iż ww. działki położone są na terenie oznaczonym w planie symbolem [...], który został podzielony na [...] samodzielne parcele, a dla każdej z nich są inne ustalenia realizacyjne. Przedstawiony projekt zagospodarowania nie uwzględnia obowiązującego podziału, gdyż projektant łączy działki w jedną parcelę, zaś proponowana obsługa komunikacyjna narusza zapisy planu zagospodarowania przestrzennego. Pozostałe naruszenia planu dotyczą powierzchni zabudowy i sposobu zagospodarowania działki, albowiem w zapisach planu funkcję podstawową stanowi zabudowa mieszkaniowa [...] ([...] kondygnacje oraz poddasze użytkowe) z funkcją uzupełniającą polegającą na usługach komercyjnych z wyłączeniem usług handlowych o pow. sprzedaży powyżej [...]m2, wbudowane w funkcję podstawową w parterach projektowanych budynków, mieszkalnych. Tymczasem strona projektuje budowę niedużego budynku mieszkalnego oraz pawilon handlowy o powierzchni ok. [...] m2. Organ I instancji zaznaczył, że przed wydaniem zezwolenia na usunięcie drzew, koniecznym jest doprowadzenie zgodności projektu zagospodarowania działki z obowiązującym planem. Kolegium rozpoznając sprawę podkreśliło, iż zezwolenie na usunięcie drzew jest wyjątkiem od reguły ich zachowania jako elementu przyrody, podlegającego ochronie prawnej. Decyzja organu I instancji była prawidłowa, bowiem postępowanie administracyjne nie wykazało konieczności usunięcia drzew w związku z planowaną inwestycją. Tym bardziej, że strona podała, iż otrzymanie przez nią zgody na usuniecie drzew nie oznacza, że ww. drzewa zostaną usunięte, bowiem zostanie to wyjaśnione na etapie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Zdaniem organu II instancji, Burmistrz podejmując ww. decyzję wyważył słuszny interes strony, która chce wybudować budynek na swojej nieruchomości z interesem społecznym, polegającym na ochronie istniejącego na terenie miasta drzewostanu. Kolegium wskazało, że art. 74 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zawiera generalny obowiązek ochrony środowiska, zaś organy winny zapewnić bezpieczeństwo ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom oraz wspierać działania obywateli na rzecz ochrony środowiska i poprawy stanu środowiska. Służą temu min. przepisy ustawy o ochronie przyrody. Art. 2 ust. 2 pkt 5 ww. ustawy, pośród celów ochrony przyrody wymienia ochronę walorów krajobrazowych, zieleni w miastach i wsiach oraz zadrzewień. Ponadto art. 4 ust. 1 ww. ustawy określa obowiązek dla organów administracji publicznej, osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych w postaci dbania o przyrodę, będącą dziedzictwem i bogactwem narodowym. Postępowanie w sprawie usunięcia drzew jest bardzo sformalizowane. Spełnienie przez wnioskodawcę przesłanek z art. 83 ust. 4 ww. ustawy warunkuje wydanie zezwolenia na usunięcie drzew. Kolegium podało, iż nie zgadza się z poglądem strony, że w sprawie o usunięcie drzew nie ma znaczenia plan miejscowego zagospodarowania przestrzennego. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest podstawowym instrumentem kształtowania przestrzeni, zaś organy gminy posiadają możliwość określania przeznaczenia terenu, na którym planowana jest inwestycja. Organ I instancji ocenił możliwości realizacji inwestycji bez konieczności wycinki drzew. Kolegium oceniając materiał zgromadzony w sprawie uznało, że Burmistrz nie przekroczył granic swobodnego uznania przy wydawaniu ww. decyzji. Kolegium wyjaśniło, iż stanowisko strony, że pomimo wydania zgody na usunięcie drzew może nie dojść do ich faktycznego usunięcia nie ma znaczenia. W sytuacji wydania decyzji zezwalającej na usunięcie drzew, strona i organy są nią związane tj. strona może wyciąć drzewa, a organ egzekwować należną opłatę administracyjną, bez względu na to czy podmiot jest w dalszym ciągu zainteresowany wycięciem drzew, czy odstępuje od tegoż zamiaru. Potrzeba usunięcia drzew musi być rzeczywista, w innym razie ochrona przyrody byłaby fikcją. W przypadku gdyby wnioskodawca uwzględnił przy planowanej inwestycji zapisy w planie zagospodarowania przestrzennego nie wystąpiłaby potrzeba usuwania przedmiotowych [...] drzew i [...] krzewów, co stanowi poważny ubytek obiektów przyrodniczych. Decyzja o usunięciu drzew wywołałaby nieodwracalny skutek w postaci likwidacji drzew i w razie zmiany zamierzeń inwestora, ścięte drzewa nie mogą na powrót zaistnieć i stać się częściami składowymi nieruchomości. Kolegium uznało wniosek strony o uzależnienie zgody organu na usunięcie drzew od dokonania zastępczych nasadzeń kompensacyjnych w miejsce usuniętych drzew za nieuzasadniony, albowiem nielogiczne jest usuwanie drzew i i zastępowanie ich nowymi nasadzeniami w miejscu kolidującym z procesem inwestycyjnym. Spółka A. złożyła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zobowiązanie organu do orzeczenia pozwolenia na usuniecie drzew. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko ujęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga nie jest zasadna. Sąd podzielił argumentację Samorządowego Kolegium Odwoławczego zawartą w zaskarżonej decyzji. Art. 74 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zawiera generalny obowiązek ochrony środowiska, zaś organy winny zapewnić bezpieczeństwo ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom oraz wspierać działania obywateli na rzecz ochrony środowiska i poprawy stanu środowiska. Służą temu min. przepisy ustawy o ochronie przyrody. Art. 2 ust. 2 pkt 5 ww. ustawy, pośród celów ochrony przyrody wymienia ochronę walorów krajobrazowych, zieleni w miastach i wsiach oraz zadrzewień. Ponadto art. 4 ust. 1 ww. ustawy określa obowiązek dla organów administracji publicznej, osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych w postaci dbania o przyrodę, będącą dziedzictwem i bogactwem narodowym. Zezwolenie na usunięcie drzew jest wyjątkiem od reguły ich zachowania jako elementu przyrody, podlegającego ochronie prawnej. Wniosek o usuniecie drzew winien spełniać przesłanki z art. 83 ust. 4 ww. ustawy i zawierać : - nazwę i siedzibę właściciela nieruchomości; - tytuł prawny władania nieruchomością; - nazwę gatunku drzewa; -obwód pnia drzew, mierzonego na wysokości 130 cm; -przeznaczenie terenu, na którym rosną drzewa; - przyczynę i termin usunięcia drzew. Pomimo, iż wiosek strony zawiera ww. elementy nie było możliwe wydanie decyzji pozytywnej na usunięcie drzew z powodu niezgodności zamierzonej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego tegoż terenu. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest podstawowym instrumentem kształtowania przestrzeni, zaś organy gminy posiadają możliwość określania przeznaczenia terenu, na którym planowana jest inwestycja. Prawidłowo organy administracyjne oceniły możliwości realizacji inwestycji bez konieczności wycinki drzew. Potrzeba usunięcia drzew musi być rzeczywista i właściwie umotywowana przez stronę. W przypadku gdyby wnioskodawca uwzględnił przy planowanej inwestycji zapisy w planie zagospodarowania przestrzennego nie wystąpiłaby potrzeba usuwania przedmiotowych [...] drzew i [...] krzewów, co stanowi poważny ubytek obiektów przyrodniczych. Decyzja o usunięciu drzew wywołałaby nieodwracalny skutek w postaci likwidacji drzew i w razie zmiany zamierzeń inwestora, mogłoby się okazać, że wycięcie drzew nie było konieczne. Spółka twierdzi, że pomimo wydania zgody na usunięcie drzew może nie dojść do ich faktycznego usunięcia. Tym samym brak jest uzasadnionej podstawy do usunięcia drzew. W sytuacji wydania decyzji zezwalającej na usunięcie drzew, strona i organy są nią związane tj. strona może wyciąć drzewa, a organ egzekwować należną opłatę administracyjną. Wyrażenie zgody przez spółkę na dokonanie nasadzeń kompensacyjny w ilości i w miejscach wskazanych przez organ administracyjny w zamian za wyrażenie zgody na usunięcie drzew nie ma decydującego znaczenia w sprawie. W związku z zawartym w skardze, wnioskiem strony o "zobowiązanie organu do orzeczenia pozwolenia na usunięcie drzew", wyjaśnić należy, iż sąd administracyjny nie jest właściwy do orzekania merytorycznego w konkretnej sprawie i nie może zastępować organów administracyjnych w ich kompetencjach. Sąd bada legalność zaskarżonych decyzji, czyli ich zgodność z przepisami prawa procesowego i materialnego. Mając na uwadze powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz.1270 z póź. zm./ orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło