I OZ 242/08

Dnia 10 kwietnia 2008 r.. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 września 2007 r., sygn. akt IV SAB/GL 12/05 o odrzuceniu zażalenia M. B. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 maja 2007 r., sygn. akt IV SAB/GL 12/05 w sprawie ze skargi M. B. na bezczynność Wojewody Ś. w przedmiocie rozpatrzenia skargi na uchwałę Rady Powiatu M. z dnia [...], Nr [...] postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 13 listopada 2006r., sygn. akt IV SAB/GL 12/05 oddalił wniosek M. B. o wyłączenie sędziego. Na skutek wniesionego przez M. B. zażalenia na to postanowienie, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 grudnia 2006r., skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Na to zarządzenie M. B. złożył zażalenie, które zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2007r., sygn. akt I OZ 124/07. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 maja 2007r., skarżący został poinformowany o obowiązku, wynikającym z zarządzenia z dnia 19 grudnia 2006r., to jest o obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł, od zażalenia na postanowienie z dnia 13 listopada 2006r., w terminie 7 dni od otrzymania pisma, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Skarżący został także poinformowany, iż od pisma wzywającego do uiszczenia wpisu, nie przysługują środki zaskarżenia. W wyznaczonym terminie M. B. nie uiścił wpisu, do którego uzupełnienia był wezwany, lecz złożył zażalenie z dnia 16 maja 2007 r. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 3 września 2007r., sygn. akt IV SAB/Gl 12/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił zażalenie M. B. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 maja 2007 r., podnosząc, że na to zarządzenie nie przysługiwało zażalenie. Sąd wskazał na art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), który określa przypadki, na jakie przysługuje zażalenie. Katalog ten nie przewiduje jednak wniesienia zażalenia na kolejne zarządzenie do uiszczenia wpisu sądowego i to już po związaniu treścią wydanego w tym zakresie prawomocnego postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2007r., sygn. akt I OZ 124/07. Sąd podkreślił, że zaskarżona czynność dokonana została w drodze pisma, na podstawie art. 6 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, M. B. złożył zażalenie, z którego wynika, że nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 214 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Stosownie natomiast do art. 220 § 1 wskazanej ustawy, sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd, o czym stanowi art. 220 § 3 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sad Administracyjny pragnie wskazać, że w myśl art. 230 § 1 powołanej ustawy, od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami zaś, o których mowa w art. 230 § 1, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Natomiast art. 231 tej ustawy stanowi, ze wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, w innych sprawach pobiera się wpis stały. W związku z tym można stwierdzić, że art. 230 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawia ogólną zasadę, że zażalenia podlegają opłacie. Od tej zasady ustawa przewiduje wyjątki: nie pobiera się opłat sądowych od zażaleń, o których mowa w art. 259 i art. 260, to jest wnoszonych w przedmiocie prawa pomocy (art. 261 ustawy), a także od zażaleń na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy ( art. 227 § 2 ustawy). Ponadto z mocy art. 220 § 4 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wolne od wpisu jest zażalenie wniesione na zarządzenie przewodniczącego o pozostawieniu pisma bez rozpoznania lub na postanowienie sądu o odrzuceniu środków prawnych wymienionych w § 3 tegoż przepisu, to jest o odrzuceniu skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia oraz skargi o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. W niniejszej sprawie skarżący wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 listopada 2006r. o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego, a więc zażalenie takie nie należy do kategorii zażaleń wolnych od wpisu, w związku z czym uznać należy, że stronę obciążał obowiązek uiszczenia wpisu od tego zażalenia. Przyjąć zatem należy, iż termin, w jakim strona winna zastosować się do zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, w sytuacji, gdy wniesione na zarządzenie zażalenie zostało oddalone, wynosi 7 dni od daty doręczenia jej postanowienia o oddaleniu zażalenia. Jednak realizując zasadę wyrażoną w art. 6 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd winien pouczyć stronę działającą bez profesjonalnego pełnomocnika o obowiązku uiszczenia opłaty od zażalenia oraz o skutkach zaniedbania w tym zakresie. Ponadto winien określić termin, w którym nie będzie stosować sankcji, w postaci odrzucenia zażalenia. W związku z tym uznać należy, że pismo Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 maja 2007 r. (dokonane w oparciu o art. 6 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), nie stanowi zarządzenia określonego w art. 220 § 1 tej ustawy, zaskarżalnego na podstawie art. 227 § 1 ustawy. W tym stanie rzeczy zasadnym będzie stwierdzenie, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 września 2007r.,sygn. akt IV SAB/GL 12/05, nie narusza obowiązującego prawa. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji.