IV SA/Wa 2288/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska (spr.),, sędzia WSA Marek Wroczyński, Protokolant Katarzyna Tomiło, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. J. K. z Kancelarii Adwokackiej przy Al. [...] w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa 80/100 złote) należnego podatku VAT tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Postanowieniem z dnia [...] października 2005 r. Prezes Agencji Rynku Rolnego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez M. S. od decyzji wydanej przez Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B. z dnia [...] sierpnia 2005 r. w sprawie zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej dostaw. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ przedstawił następujący stan sprawy. Decyzja Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B. z dnia [...] sierpnia 2005 r. w została doręczona M. S. w dniu 16 sierpnia 2005 r. Odwołanie od przedmiotowej decyzji M. S. złożyła osobiście w dniu 1września 2005 r. Jak wskazał organ stosownie do treści art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji stronie. Po dokonaniu weryfikacji przedmiotowego odwołania ustalono, że odwołanie zostało złożone po czternastodniowym terminie. Jednocześnie – jak wskazuje organ - strona nie wnosiła o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Skargę na postanowienie Prezesa Agencji Rynku Rolnego wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. S. W uzasadnieniu skargi wskazała, że odwołanie wniosła w terminie bowiem decyzję odebrała w dniu 18 sierpnia 2005 r., a nie w dniu 16 sierpnia 2005 r. Data 16 sierpnia 2005 r., na którą powołuje się organ, to data – zdaniem skarżącej - kiedy pismo było awizowane. W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Rynku Rolnego wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumenty zawarte w postanowieniu. W piśmie z dnia 24 maja 2006 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik M. S. wniósł o zobowiązanie Prezesa Agencji Rynku Rolnego do złożenia do akt sprawy oryginału zwrotnego poświadczenia doręczenia skarżącej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje. Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art. 13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wojewódzkie sądy administracyjne są powołane do rozpoznawania wszystkich spraw sądowoadministracyjnych z wyjątkiem tych spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego, a właściwym miejscowo do rozpoznania w/w spraw jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. W tym miejscu należy także podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Oczywiście Sąd nie może orzec na niekorzyść skarżącego chyba, że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji art. 134 § 2 ww. ustawy. W pierwszej kolejności wskazać należy, że stosownie do treści art. 15 kpa postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, więc od decyzji nieostatecznych uprawniony podmiot może złożyć odwołanie do organu administracji publicznej wyższego stopnia nad organem, który wydał zaskarżoną decyzję. Zgodnie z treścią art. 129 § 1 i § 2 kpa odwołanie wnosi do się do właściwego organu za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie czternastu dni licząc od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja była ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia stronie. W tym miejscu należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie Prezes Agencji Rynku Rolnego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez M. S. od decyzji wydanej przez Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B. Stosownie do art. 134 kpa organ odwoławczy w drodze postanowienia stwierdza uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy obowiązany jest w postępowaniu wstępnym zbadać czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym terminie tj. w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Rozpatrzenie bowiem odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa. W związku z tym Sąd orzekając o zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia przede wszystkim miał obowiązek zbadać, czy w sprawie doszło do przekroczenia terminu do wniesienia odwołania. Ocena istnienia tego rodzaju negatywnej przesłanki do rozpatrzenia odwołania wymagała ustalenia daty doręczenia decyzji skarżącej. W tym celu należało dokonać szczegółowej analizy zwrotnego poświadczenia odbioru decyzji przez M. S. Na oryginalnym zwrotnym poświadczeniu odbioru data 16 sierpnia 2006 r. (wskazywana przez organ drugiej instancji jako data odebrania decyzji przez M. S.) jest przekreślona innym kolorem atramentu niż data podpisu. Natomiast na górze dokumentu znajduje się adnotacja "awizowano dnia 16 sierpnia 2005 r.", a na odwrocie dokumentu znajduje się data stempla pocztowego 18 sierpnia 2005 r. Zgodnie zaś z art.46 § 1 kpa odbierający pismo potwierdza doręczenie mu pisma swym podpisem, ze wskazaniem daty doręczenia. Obowiązkiem organu przy czynnościach wstępnych jest zbadanie prawidłowości doręczenia stronie orzeczenia pierwszej instancji pod względem wymogu z art.46 § 1 kpa. W razie wątpliwości, co do prawidłowości odbioru decyzji organ obowiązany jest przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w tym zakresie. Stwierdzić należy, że analiza zwrotnego poświadczenia odbioru decyzji nasuwa bowiem wątpliwości, w jakiej dacie decyzja mogła być odebrana. Natomiast jednoznaczne stanowisko organu drugiej instancji uznające kategorycznie dzień 16 sierpnia 2005 r. za tę datę, jest co najmniej przedwczesne. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ orzekający uzyska dostępnymi środkami informację odnośnie daty doręczenia przesyłki skarżącej, a w przypadku dalszych wątpliwości rozstrzygnie je na korzyść skarżącej. Uznając zatem, iż przy wydaniu zaskarżonego postanowienia doszło do naruszenia przepisów postępowania - art. 7 i 77 kpa, a uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 c) ustawy z dn. 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak na wstępie.