I OSK 1743/06

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2006-11-24

Skład orzekający: Wojciech Chróścielewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy po wyroku Trybunału Konstytucyjnego adwokat lub radca prawny nie może spełnić wymogu podania sygnatury akt sądowych przy uiszczaniu wpisu stałego od skargi, strona może być obciążona negatywnymi skutkami prawnymi z powodu niedoskonałości prawa?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarzut naruszenia art. 221 PPSA w związku z § 5 rozporządzenia Rady Ministrów dotyczącego opłat sądowych nie jest zasadny. Po wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który uchylił przepis o uiszczaniu wpisu na wezwanie, wpis stały od skargi wnoszonej przez profesjonalnego pełnomocnika winien być uiszczony bez wezwania, z odpowiednim opisem wskazującym skarżącego, organ administracji i zaskarżony akt, nawet jeśli sygnatura akt sądowych nie była jeszcze znana.
Stan faktyczny
Strony wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Łódzkiego o przejęciu nieruchomości na cele reformy rolnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał pełnomocnika skarżących do usunięcia braków formalnych skargi, w tym uiszczenia wpisu stałego. Mimo uiszczenia wpisu i złożenia odpisów skargi, Sąd odrzucił skargę, uznając, że wpis nie został należycie opłacony. Strony wniosły skargę kasacyjną od postanowienia WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. B. i H. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 968/06 o odrzuceniu skargi i zwrocie wpisu w sprawie ze skargi K. B. i H. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2006 r., Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia przejęcia nieruchomości na cele reformy rolnej postanawia oddalić skargę kasacyjną Jak wskazał Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2006 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] marca 2004 r., która stwierdzała, że majątek ziemski "P.", położony na terenie gminy Z., podlegał przejęciu na cele reformy rolnej na podstawie dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. Nr 3 poz. 13). Decyzja ta została doręczona pełnomocnikom skarżących dnia 22 marca 2006 r., co potwierdzają zwrotne poświadczenia odbioru. Na powyższą decyzję strony, reprezentowane przez adwokata P. B., wniosły pismem nadanym w dniu 18 kwietnia 2006 r., za pośrednictwem organu, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Po przekazaniu skargi przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami administracyjnymi, Sąd pismem z dnia 24 maja 2006 r., wezwał pełnomocnika skarżących, w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, do usunięcia braków formalnych skargi przez wykazanie, czy w terminie do wniesienia skargi uiszczono należny w sprawie wpis stały i poprzez nadesłanie 2 odpisów skargi, pod rygorem jej odrzucenia. Pismo to zostało doręczone w dniu 30 maja 2006 r., co potwierdza zwrotne poświadczenie odbioru. Odpisy skargi doręczono w wyznaczonym terminie, a wpis uiszczono dnia 1 czerwca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucając skargę zważył, iż zgodnie z art. 221 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej ppsa, pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania do uiszczenia opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Z kolei § 5 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. nr 221, poz. 2193) przewiduje, że przy uiszczaniu wpisu - zarówno gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego, jak i na rachunek bankowy tego sądu - należy wskazać tytuł wpłaty, rodzaj pisma, od którego wpis jest uiszczany, oraz sygnaturę akt sądowych. Sąd wskazał, iż Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 7 marca 2006 r. sygn. akt SK 11/05 (Dz. U. z 2006 r. Nr 45, poz. 322), uznał za niezgodny z art. 221 ppsa i art. 2 Konstytucji ust. 2 § 5 wymienionego rozporządzenia, który przewidywał, że wpis stały od skargi wnoszonej przez adwokata lub radcę prawnego uiszcza się na wezwanie (...) po przekazaniu skargi sądowi. Powyższe oznacza, że od dnia 17 marca 2006 r. (data publikacji wyroku TK) Sąd zwolniony jest z obowiązku wzywania do uiszczenia opłaty stałej przypadającej od skargi wniesionej przez adwokata lub radcę prawnego. Reasumując należy stwierdzić, że obowiązkiem pełnomocnika będącego radcą prawnym lub adwokatem jest wraz z wniesieniem skargi do Sądu uiszczenie należnego wpisu stałego. Zaskarżoną decyzję doręczono w dniu 22 marca 2006 r., a skargę skarżący wnieśli za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika, więc wpis winien być uiszczony do dnia 21 kwietnia 2006 r., bez wezwania do uiszczenia tej opłaty. Na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2006 r. K. B. i H. Z. złożyły skargę kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie. Pełnomocnik skarżących zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów o postępowaniu mające wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 ust. 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to jest art. 219, 221 w/w ustawy oraz § 5 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zdaniem skarżących, jest rzeczą niewątpliwą, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie podlega opłacie stałej i zgodnie z art. 221 ustawy winna być opłacona przez adwokata lub radcę prawnego przy wniesieniu jej do sądu, jak stanowi art. 219 ustawy. Problem dotyczy tego, czy art. 221 ustawy dotyczy także skargi, która jest wnoszona do sądu, ale za pośrednictwem organu którego decyzja została zaskarżona oraz na tym, czy po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 marca 2006 roku uznającego ust. 2 § 5 Rozporządzenia za niezgodny z art. 221 ustawy oraz art. 2 Konstytucji jest możliwe spełnienie przez adwokata lub radcę prawnego wymogów stawianych przez ust. 1 § 5 Rozporządzenia, gdzie niezbędnym elementem jest podanie sygnatury akt sądowych. Wymóg ten jest oczywiście nie do spełnienia, bowiem tej sygnatury skarżący nie zna. Może ją poznać dopiero po otrzymaniu tej informacji z sądu. Po wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który nie ingerował w treść ust. 1 art. 5 (należy wskazać .... sygnaturę akt sądowych) Rozporządzenia powstała sytuacja, w której adwokat lub radca prawny nie może spełnić wymogów stawianych mu przez normy prawne, ustawę i Rozporządzenie. Obciążanie w tej sytuacji negatywnymi skutkami prawnymi stronę, która z uwagi na niedoskonałość prawa nie może spełnić stawianych tym prawem wymogów, jest sprzeczne z podstawowymi zasadami prawa oraz z treścią art. 45 (prawo do sądu) oraz art. 77 (zakaz zamykania drogi sądowej dochodzenia naruszonych wolności i praw) ustawy zasadniczej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Nie jest trafny postawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 221 p.p.s.a. w zw. z § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Przepis art. 221 p.p.s.a. stanowi, że pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Skarga wniesiona w rozpoznawanej sprawie, podlegająca takiej opłacie, nie została należycie opłacona. W myśl § 5 w/w rozporządzenia Rady Ministrów przy uiszczeniu wpisu należy wskazać tytuł wpłaty, rodzaj pisma, od którego wpis jest uiszczany oraz sygnaturę akt sądowych. Do dnia 17 marca 2006 r. wpis stały od skargi wnoszonej przez adwokata lub radcę prawnego uiszczało się na wezwanie Sądu, po przekazaniu skargi sądowej - § 5 ust. 2 cyt. rozporządzenia Rady Ministrów. Jednakże we wskazanej dacie powołany przepis rozporządzenia utracił swoją moc na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 7 marca 2006 r. sygn. akt SK 11/05, Dz.U. Nr 45, poz., 332, jako niezgodny z art. 221 p.p.s.a. i art. 2 Konstytucji. W tej sytuacji złożona w dniu 18 kwietnia 2006 r. skarga na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi podlegała wpisowi stałemu, który winien być wniesiony do kasy wojewódzkiego sądu administracyjnego w gotówce lub wpłacony na jego rachunek bez stosownego wezwania Sądu. W tym przypadku nie była jeszcze znana sygnatura akt sądowych. Tak więc wnoszony wpis winien zostać stosownie opisany: przez wskazanie skarżącego, organu administracji, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność oraz daty i nazwy owego aktu lub czynności. Z tego względu na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło