II SA/Sz 641/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.),, Sędzia WSA Maria Mysiak,, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2006 r. sprawy ze skargi L. I. na decyzję Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie decyzją z dnia [...]r., Nr [...], na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U Nr 106 z 2000 r. poz. 1126 z późn. zm.) oraz art. 104 kpa, nakazał L. I. (inwestorowi) rozbiórkę [...] garaży blaszanych, wybudowanych na działce o numerze geodezyjnym [...], położonej przy ul. [...] w [...], bez wymaganego pozwolenia na budowę i na terenie nie przeznaczonym pod tego typu zabudowę. Od powyższej decyzji L. I. złożył odwołanie, w którym wskazał, iż zgodnie z prawem budowlanym nie miał obowiązku uzyskać pozwolenia na budowę garaży, albowiem garaże te nie są obiektami budowlanymi. Nie zgodził się też ze stanowiskiem organu, że garaże wybudowano na terenie nie przeznaczonym pod tego rodzaju zabudowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]., Nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję podzielając w całości stanowisko organu I instancji. Powyższą decyzję ostateczną L. I. złożył skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego , który wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt SA/Sz 1451/02 - uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie . W ocenie Sądu, na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, nie można w sposób jednoznaczny ustalić kiedy inwestor rozpoczął budowę przedmiotowych garaży, co jest istotne dla zastosowania właściwych przepisów prawa budowlanego. Ponadto Sąd wskazał na brak w aktach wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta. Po uzupełnieniu materiału dowodowego, zgodnie z wytycznymi zawartymi w orzeczeniu Sądu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie decyzją z dnia [...] r. znak Nr [...] na podstawie art. 48 ust. 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. -Prawo budowlane oraz art. 104 kpa, ponownie nakazał L. I. rozbiórkę przedmiotowych garaży, ustalając, iż garaże te wybudowano w [...] r. – na dowód czego w aktach sprawy znajduje się oświadczenie inwestora i protokół oględzin. Do garaży tych należy zatem stosować art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zgodnie z którym właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Obligatoryjny nakaz rozbiórki nie ma zastosowania, jeżeli taka budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Lokalizacja tych [...] garaży narusza przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S., gdyż usytuowane są one na terenie ogólnie mieszkaniowym. Zgodnie z zapisami planu, na terenie takim dopuszcza się lokalizacje garaży tylko dla potrzeb własnych, na własnej działce dla samochodów do 3,5 t., pod warunkiem, że nie stoi to w sprzeczności ze sposobem użytkowania terenów ogólnie mieszkaniowych ze względu na ilość, położenie, rozmiary lub powodowana uciążliwość dla funkcji mieszkaniowej. Ilość garaży ([...] szt.) świadczy, że nie służą one wyłącznie zaspokojeniu potrzeb własnych właściciela działki. Od powyższej decyzji L. I. wniósł odwołanie, po rozpatrzeniu którego organ II instancji, decyzją z dnia [...] r., Nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji potwierdził, iż wybudowanie [...] garaży jest samowolą budowlaną, jednakże w przypadku wybudowania obiektu budowlanego bez wymaganego zezwolenia na budowę artykuł 48 i 49 ustawy Prawo budowlane przewidują możliwość zalegalizowania samowoli budowlanej, pod warunkiem, że budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przywołany w zaskarżonej decyzji plan zagospodarowania przestrzennego obowiązywał do dnia 31.12.2002 r. zatem powołanie się przez organ I instancji na plan już nieobowiązujący jest niezgodne z prawem. Decyzją z dnia [...] r., znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, kolejny raz nakazał L. I/ rozbiórkę [...] garaży usytuowanych na działce nr [...] przy ul. [...] w [...] stwierdzając, iż w sytuacji braku planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. nie ma możliwości wydania zaświadczenia o zgodności z planem usytuowania [...] garaży na działce [...] przy ul. [...] w [...], którą to możliwość dla legalizacji samowoli budowlanej przewiduje art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Brak obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki oznaczonej nr [...] przy ul. [...] w [...] uniemożliwia doprowadzenie samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, w związku z tym wydano decyzję o rozbiórce przedmiotowych garaży. L. I. złożył odwołanie od powyższej decyzji, twierdząc iż przedmiotowe garaże nie są obiektami budowlanymi a ich wybudowanie nie wymagało pozwolenia na budowę, zatem nakaz ich rozbiórki jest bezzasadny. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną obecnie decyzją z dnia [...] r. znak [...] utrzymał w mocy w/w decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane garaż blaszany jest tymczasowym obiektem budowlanym, i jego budowa wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Przedmiotowe garaże wybudowane zostały w [...] r. bez wymaganej prawem decyzji o pozwoleniu na budowę. Popełniono więc samowolę budowlaną. Garaże te znajdują się na terenie, dla którego brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nie jest więc możliwe uzyskanie przez inwestora, wymaganego dla legalizacji samowoli, na podstawie art. 48 ust 3 Prawa budowlanego, zaświadczenia o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego planu. Ponadto lokalizacja garaży narusza też przepisy obowiązującego w latach 1994-2002 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego L. I. wniósł o uchylenie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. i poprzedzającej jej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] . Jako podstawę skargi wskazał naruszenie przez organ art. 28,29,30,48 i 49 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i art. 107 kpa. Skarżący podniósł, iż usytuowane na jego działce garaże nie są budynkami ani obiektami budowlanymi. Zarzucił organowi, iż w decyzji nie odniósł się do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniu, nie wskazał naruszenia przez skarżącego Prawa budowlanego oraz nie wykazał kolizji lokalizacji garaży z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego. Według skarżącego zaskarżona decyzja nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. W sprawie bezsporne jest, że skarżący w [...] r. wybudował kompleks [...] garaży bez uzyskania pozwolenia na budowę. Skarżący faktom tym nie przeczy, tyle że - jego zdaniem - przedmiotowe garaże, jako wykonane z blachy i nie posadowione na fundamentach, nie są budynkami ani też obiektami budowlanymi, a zatem na ich wybudowanie nie było wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę. Powyższy zarzut i argument skargi jest całkowicie bezpodstawny, gdyż stoi w sprzeczności z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.). Przepis art. 28 ust. 1 tej ustawy stanowi, iż roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia budowlanego. Przez "roboty budowlane" w rozumieniu art. 3 pkt. 7 Prawa budowlanego rozumie się roboty polegające m.in. na budowie lub montażu obiektu budowlanego. Pod pojęciem "obiekt budowlany" (art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego) należy rozumieć budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami oraz obiekt małej architektury. Ustawodawca, wyjaśniając pojęcie obiektu budowlanego, posługuje się terminami (budynek, budowla, obiekt małej architektury) definiowanymi w dalszej części słowniczka (art. 3 pkt 2, 3 i 4). Spośród tych definicji jedynie definicja budynku ma charakter opisowy. Budowla i obiekt małej architektury są definiowane przede wszystkim przez wyliczenie przykładowe. Szczególne znaczenie ma definicja tymczasowego obiektu budowlanego(art. 3 pkt 5), przez który należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. "Tymczasowość" obiektu budowlanego nie ma znaczenia dla wymagań prawnych związanych z jego budową. Zgodnie z art. 28 ustawy budowa wszystkich obiektów budowlanych wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, a jedyne wyjątki od tej zasady są enumeratywnie wyliczone w art. 29. Nie została w nim wymieniona budowa blaszanych garaży. Skarżący nie wskazuje jak należałoby zakwalifikować przedmiotowe garaże, z czego można wysnuć wniosek, że - jego zdaniem - blaszane garaże, niezwiązane trwale z gruntem, w ogóle nie podlegają przepisom ustawy Prawo budowlane i tym samym kontroli organów administracji publicznej. Jest to stanowisko błędne. Generalną zasadę ustawy Prawo budowlane z 1994 r. wyraża art. 28 tejże ustawy, zgodnie z którym na wykonanie jakichkolwiek robót budowlanych wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Dotyczy to również garażu blaszanego niezwiązanych trwale z gruntem, który jest – w myśl art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego budowlą, stanowiącą całość techniczno – użytkową. Przedmiotowe garaże posadowione zostały na działce, dla której zapis planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego w okresie jego obowiązywania stanowił, iż przeznaczona jest pod zabudowę jednorodzinną z usługami podstawowymi, a więc był to teren przeznaczony pod innego rodzaju zabudowę, niż kompleks garażowy. Zabudowa jednorodzinna mogłaby być uzupełniona jednym garażem lub większą ich ilością, jeżeli przeznaczone byłyby na potrzeby własne inwestora, jako zabudowa uzupełniająca zabudowę jednorodzinną. Nie stanowi natomiast uzupełniania zabudowy jednorodzinnej kompleks garażowy wykorzystywany przez okolicznych mieszkańców. W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego słusznie uznał, że wybudowany kompleks garaży pozostaje w sprzeczności z ustaleniami obowiązującego wówczas planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta S. Okoliczności powyższe, to jest zrealizowana samowolnie budowa na terenie przeznaczonym na inny cel w obowiązującym wówczas planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego, wypełniają dyspozycję art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. Mając na uwadze powyższe, organy nadzoru budowlanego obu instancji słusznie wydały decyzję o nakazie rozbiórki. Nie jest też możliwe – wskutek utraty przez w/w plan mocy obowiązującej – wydanie zaświadczenia o zgodności wybudowanych samowolnie garaży z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co jest warunkiem postępowania legalizacyjnego opartego na art. 48 ust.2 i art. 49 Prawa budowlanego. Organy nadzoru budowlanego obu instancji prawidłowo zatem ustaliły i oceniły stan faktyczny i prawny w tej sprawie, wyjaśniając w uzasadnieniu przesłanki, jakimi się kierowały. Zarzuty skarżącego, iż organy te nie odniosły się do zrzutów podniesionych przez niego w odwołaniu, nie wskazały naruszenia prawa budowlanego przez skarżącego są więc całkowicie bezpodstawne. Uznając zatem, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, skargę należało, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalić.