II SA/Wa 621/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Asesor WSA Jacek Fronczyk (spr.), Protokolant Anna Siwonia, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2006 r. sprawy ze skargi E. B. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2006r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] października 2005r. nr [...], którą to decyzją – wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 13 ust. 6 i art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t. j.: Dz. U. z 2005r. Nr 41, poz. 398 z późn. zm.) – odmówiono E. B. wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. W motywach decyzji podano, że w obecnym stanie prawnym nie ma możliwości wydania wobec E. B. decyzji o prawie do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, a tylko taką formę przydziału mieszkania przewiduje obecnie ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Decyzja o prawie do zamieszkiwania w lokalu może być wydana wobec żołnierza pełniącego służbę czynną na podstawie kontraktu na pełnienie służby stałej. Skarżący natomiast został zwolniony z zawodowej służby wojskowej w roku 1990. Z kolei mocą decyzji z dnia [...] marca 1989r. nr [...] otrzymał osobną kwaterę stałą w P. [...], a zatem posiada tytuł prawny do lokalu mieszkalnego. Organ zwrócił uwagę, że również przepis art. 23 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 116, poz. 1203 z późn. zm.), dotyczący spraw rozwiedzionych małżonków wszczętych na podstawie przepisu art. 28 ust. 2 lub 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2004r., nie ma zastosowania wobec wnioskodawcy. Przepisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, w brzmieniu obecnie obowiązującym, poza wyjątkami, które jednak nie dotyczą E. B., nie przewidują możliwości rozkwaterowywania rozwiedzionych żołnierzy czy byłych żołnierzy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. B. wyraził swoje niezadowolenie z decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Przedstawił dotychczasowy przebieg sprawy oraz swoją sytuację rodzinną i mieszkaniową. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w uzasadnieniu swego stanowiska procesowego argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, a wydane w sprawie decyzje podlegają uchyleniu, albowiem Sąd stwierdził naruszenie prawa materialnego i procesowego, co nie pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. We wniosku z dnia [...] lipca 2005r. E. B. zwrócił się o rozkwaterowanie mieszkania [...] w P. i o przydzielenie mu mieszkania zgodnie z obowiązującymi normami mieszkaniowymi. Tak sformułowany wniosek może budzić wątpliwości co do tego, czy wnoszącemu chodzi o rozkwaterowanie byłych małżonków i przydzielenie tegoż mieszkania tylko zainteresowanemu, czy też o rozkwaterowanie i przydzielenie mu zupełnie innego lokalu. Wątpliwości te pogłębia nie tylko treść tego wniosku, w którym skarżący domaga się także dodatkowej powierzchni mieszkalnej z tytułu m.in. inwalidztwa, ale także treść wnoszonych później pism, jak i wniosek o rozkwaterowanie mieszkania [...] w P., złożony przez E. B. w dniu [...] sierpnia 1995r. Bez usunięcia tych wątpliwości trudno jest przesądzić o faktycznych intencjach wnoszącego podanie. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. przyjął, że skarżący domaga się wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. Dokonując analizy stanu faktycznego sprawy, organ stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do wydania decyzji pozytywnej, przyznającej lokal, gdyż wnioskodawca nie jest już żołnierzem w służbie stałej, a nadto mocą decyzji z dnia [...] marca 1989r. nr [...] otrzymał osobną kwaterę stałą w P. [...]. Rozpoznający odwołanie E. B., Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej uznał rozstrzygnięcie organu I instancji za prawidłowe, a dodatkowo w uzasadnieniu decyzji omówił kwestię rozkwaterowania. Odmowa wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w swej treści jest tożsama z odmową przyznania osobnej kwatery stałej. Przy takim potraktowaniu wniosku, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, nie może dojść do wydania decyzji odmawiającej wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, albowiem w sytuacji, gdy wnioskodawca nie jest już żołnierzem pełniącym zawodową służbę wojskową, a dodatkowo otrzymał wcześniej osobną kwaterę stałą w P. [...], w ogóle nie może dojść do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W pierwszym przypadku postępowanie jest bowiem bezprzedmiotowe z uwagi na utratę przez wnioskodawcę zdolności do nabycia uprawnień o charakterze osobistym (nie jest już żołnierzem w służbie stałej), co oznacza, że brak jest jednego z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. W drugim natomiast przypadku przesłanka bezprzedmiotowości wynika z faktu, że sprawa uprawnień wnioskodawcy do lokalu została już rozstrzygnięta decyzją, która stała się ostateczna. Wydając decyzję o odmowie wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, organ I instancji rozstrzygał ponownie tę samą sprawę. Wystąpienie choćby jednej z przesłanek bezprzedmiotowości winno prowadzić do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.). Mimo tego, Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej utrzymał w mocy wadliwą decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B., a w motywach, oprócz argumentów wskazujących na słuszność rozstrzygnięcia organu I instancji, odniósł się do poruszanej przez skarżącego w swych wnioskach kwestii rozkwaterowania. Tego rodzaju praktyka jest niedopuszczalna. Decyzja pierwszoinstancyjna w żaden sposób nie poruszała sprawy rozkwaterowania, a zatem bez jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w tym przedmiocie wypowiadanie się przez organ odwoławczy, choćby w uzasadnieniu decyzji wydanej w innym przedmiocie, nie może mieć miejsca. W takim bowiem przypadku strona może czuć się całkowicie zdezorientowana i nieświadoma swej sytuacji prawnej. Fakt, że organ odwoławczy w motywach swej decyzji dotyka także innej kwestii, zawartej we wniosku strony, który uruchomił postępowanie, jednoznacznie wskazuje, że Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej miał wątpliwości, w jaki sposób winien zostać potraktowany i załatwiony wniosek E. B. z dnia [...] lipca 2005r. Z kolei Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. pomimo, że skarżący nie jest już żołnierzem w służbie stałej i ma przydzieloną kwaterę stałą, wydał rozstrzygnięcie co do istoty, a zupełnie pominął wniosek o rozkwaterowanie, który do chwili obecnej nie został rozpatrzony. Organ administracji, mając wątpliwości co do treści podania, powinien wezwać stronę do usunięcia braków, zgodnie z art. 64 § 2 kpa, lub wezwać do złożenia wyjaśnienia na piśmie (art. 50 § 1 kpa). Istotą i celem przewodnim postępowania administracyjnego jest zawsze załatwienie sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 kpa). Rozpoznając ponownie sprawę, organy zobowiązane będą do uwzględnienia poczynionych przez Sąd uwag. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w całości.