II SA/Ke 846/05

WyrokWSA w Kielcach2006-10-13

Skład orzekający: Beata Ziomek, Dorota Chobian, Dorota Pędziwilk-Moskal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów, jeśli strony nadal domagają się merytorycznego rozpatrzenia sprawy, a bezprzedmiotowość postępowania została błędnie zinterpretowana jako bezzasadność żądania?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może umorzyć postępowania w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów, jeśli strony nadal domagają się merytorycznego rozpatrzenia wniosku. Bezprzedmiotowość postępowania, która uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., oznacza brak możliwości załatwienia sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Nie należy jej mylić z bezzasadnością żądania strony, która wymaga merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty S. o umorzeniu postępowania w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów dotyczącej granic i powierzchni działek. Skarżący domagali się merytorycznego rozpatrzenia sprawy, kwestionując ustalenia dotyczące granic i powierzchni nieruchomości. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe w związku z podziałem nieruchomości i zbyciem udziałów, podczas gdy skarżący nadal podtrzymywali swoje żądania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz W.D. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Asystent sędziego Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 października 2006 sprawy ze skarg S.G. i W.D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz W.D. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] znak: [...] wydaną na podstawie art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Starosty S. z dnia [...] znak: [...]umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów miasta S. odnośnie przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami oznaczonymi numerami działek 1063/1 i 1063/2 oraz 1064. W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał, że postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte w 1997r. na wniosek S. G. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Starosta S. odmówił wprowadzenia żądanej zmiany. Decyzją z dnia [...] znak: [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił powyższą decyzję. W wyniku zaskarżenia decyzji organu II instancji wyrokiem z dnia 14 września 2004r. sygn. akt II SA/Kr 764/01 Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta S. ustalił, że ostateczną decyzją z dnia [...] znak: [...] Burmistrz Miasta i Gminy S. zatwierdził podział nieruchomości oznaczonej nr 1063, stanowiącej współwłasność S. G., Z.H., W. D. i H.G., zgodnie z mapą projektu podziału przyjętą do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w S. w dniu 1 sierpnia 2003r. pod numerem [...] Z protokołu przyjęcia granic wynika, że zainteresowane strony przyjęły granice nieruchomości podlegającej podziałowi zgodnie ze stanem wykazanym w operacie ewidencji gruntów miasta S. Nadto z dniem 9 marca 2004r. aktem notarialnym Rep.A Nr [...] S.G. zbył swoje udziały we współwłasności działki nr 1063/1 na rzecz M.W. i działki nr 1063/2 na rzecz H.G.. W oparciu o powyższe Starosta uznał, iż postępowanie w sprawie wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów stało się bezprzedmiotowe co uzasadnia jej umorzenie. W odwołaniu od decyzji Starosty S. z dnia [...] znak: [...] S. G. i W.D. nadal podtrzymali swoje stanowisko w sprawie żądając uwzględnienia nowych okoliczności tj. pisma z dnia 10 stycznia 2005r. oraz przedstawionych w nim dowodów, wyrysu działki nr 1063 znajdującego się w księdze wieczystej jak również zarzucili organowi "ukrywanie (tuszowanie) popełnionego przestępstwa dotyczącego działki 1064". Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Starosty S., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że przepisy § 44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38 poz. 454 - cytowanego dalej jako rozporządzenie) zobowiązują Starostę do utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, co oznacza rejestrację stanów podmiotowych i przedmiotowych zmieniających się w czasie w oparciu o stosowne kolejno powstające dokumenty prawne. Kserokopie załączonych do wniosku z dnia 10 stycznia 2005r. dokumentów stanowią materiał archiwalny. Natomiast zmiana wprowadzona do ewidencji gruntów na podstawie decyzji o podziale uwzględniała fakt, iż zainteresowane strony przyjęły zgodnie z protokołem przebieg granic uwidoczniony w ewidencji gruntów. W tej sytuacji wniosek o zmianę przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami 1063/1 i 1063/2 oraz 1064 jest niezasadny, a w razie sporu co do granic należy przeprowadzić postępowanie rozgraniczeniowe, na wniosek zainteresowanych. W skardze na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego W.D. reprezentowana przez S. G. wniosła o jej uchylenie. Strona skarżąca wskazała powody dla których organ powinien wprowadzić żądaną zmianę w ewidencji i stwierdziła: "cały czas nie zgadzamy się z granicą działki 1063 i jej powierzchnią". W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga została uwzględniona z przyczyn, które Sąd, nie będąc związany granicami skargi, wziął pod uwagę z urzędu. Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie kontrola sądowoadministracyjna wykazała naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Postępowanie w niniejszej sprawie toczyło się na wniosek S. G., który w 1997r. jako współwłaściciel działki 1063 położonej w S. żądał wprowadzenia zmian odnośnie jej powierzchni i granic w ewidencji gruntów. S. G. przed wydaniem decyzji Starosty ST. z dnia [...] zbył swoje udziały we współwłasności działki 1063/1 i 1063/2 co mogłoby uzasadniać przyjęcie, iż nie jest uprawniony do merytorycznego rozpatrzenia swojego wniosku z 1997r., jednakże o tym, że pozostali współwłaściciele podtrzymali stanowisko S. G., świadczy choćby fakt, iż S.G., W. D., H.G. i M. W.złożyli od decyzji Starosty S. odwołanie. Wprawdzie to odwołanie zostało podpisane tylko przez S.G. i W..D. nie mniej jednak z jego treści wynikało, że stronom, a w szczególności W. D., zależy na merytorycznym załatwieniu sprawy wszczętej z wniosku S. G. Okoliczność, iż strony w postępowaniu o podział przedmiotowej nieruchomości przyjęły jej granice zgodnie ze stanem ujawnionym w ewidencji gruntów nie uzasadniała zatem zastosowania art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stanie się bezprzedmiotowe, organ administracji państwowej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Decyzja wydana na podstawie art. 105 § 1 kpa ma charakter formalny, kończy postępowanie w sprawie, bez jej merytorycznego rozstrzygnięcia. Z literatury oraz utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, iż bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. W rozpoznawanej sprawie, skoro strony nadal domagają się wprowadzenia określonej zmiany w ewidencji gruntów, to oczywiste jest, że istnieje przedmiot sprawy. Bezprzedmiotowości postępowania nie można więc mylić z bezzasadnością żądania strony. Bezzasadność żądania strony oznacza brak przesłanek do uwzględnienia jej wniosku. W przeciwieństwie do bezprzedmiotowości postępowania, bezzasadność żądania strony musi być wykazana w decyzji załatwiającej sprawę co do jej istoty, a nie prowadzić do umorzenia postępowania. Jest to bowiem niezgodne z prawem uchylenie się organu od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Z podniesionych wyżej względów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło