I SA/Po 44/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska Sędziowie NSA Gabriela Gorzan (spr.) as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2006 r. sprawy ze skargi R.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od posiadania psów za rok 2004. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2004r Nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego R.S. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. wstrzymuje wykonanie decyzji wymienionych w pkt 1 do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ K. Nikodem /-/ M. Skwierzyńska /-/ G. Gorzan Decyzją z dnia [...] 2004r. Prezydent Miasta na podstawie art. 13 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002r. Nr 9, poz. 84 ze zm.) określił R. S. zobowiązanie podatkowe z tytułu nieuiszczonego podatku od posiadania psa za 2004r. w wysokości [...],-zł. Wymieniając zawarte w art. 13 ust. 2 powyższej ustawy warunki zwolnienia od podatku od posiadania psów organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że podatnik nie spełnia żadnego z warunków uprawniających do zwolnienia od podatku. W odwołaniu od powyższej decyzji R. S. wniósł o jej uchylenie i umorzenie postępowania podatkowego, podnosząc, że spełnia uregulowany w art. 13 ust. 2 pkt 3 ustawy o podatkach opłatach lokalnych warunek uprawniający do zwolnienia od przedmiotowego podatku, tj. że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, ma 75 lat, posiada własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, w którym zamieszkuje wraz z żoną- emerytką w wieku 69 lat. Ponadto odwołujący zarzucił organowi podatkowemu pierwszej instancji naruszenie art. 123 i art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, polegające na tym, że nie sporządzono protokołu z czynności zapoznania się podatnika z aktami sprawy w dniu [...] 2004r. W dniu [...] 2005r. podatnik uiścił przedmiotowy podatek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania R. S. decyzją z dnia [...] 2005r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, uzasadniając, że "samodzielne prowadzenie gospodarstwa domowego", o którym mowa w art. 13 ust. 2 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, uprawniające do skorzystania ze zwolnienia od podatku od posiadania psa, oznacza, że podatnik winien prowadzić to gospodarstwo bez pomocy innych osób. Powołano się przy tym na wyjaśnienia Ministerstwa Finansów zawarte w piśmie z dnia 4 września 2001r., Nr LK-1594/LP/01/KM., w którym stwierdzono, że zwolnienie to odnosi się do osób samotnych oraz do osób mających na utrzymaniu inne niesamodzielne osoby nie posiadające własnych źródeł utrzymania. Tymczasem odwołujący zamieszkuje z żoną i - w ocenie organu odwoławczego - nie prowadzi samodzielnego gospodarstwa domowego, a zatem nie jest objęty zwolnieniem podatkowym z podatku od posiadania psa. Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 123 i art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy stwierdził, że odwołujący - jak sam przyznał - zapoznał się z aktami sprawy, zaś niesporządzenie protokołu z tej czynności nie stanowi ograniczenia praw strony i nie może mieć wpływu na wynik sprawy. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wnosząc o uchylenie decyzji organu pierwszej i drugiej instancji oraz umorzenie postępowania podatkowego, rozstrzygnięciom tym zarzucono naruszenie prawa materialnego, poprzez błędne zastosowanie art. 13 ust. 2 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz złamanie zasad postępowania podatkowego poprzez naruszenie art. 123, art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, a także naruszenie art. 35, art. 75 i art. 77 Kpa. Skarżący podniósł, że prowadzi on samodzielne gospodarstwo domowe i przez ostatnie 5 lat był zwolniony od opłacania podatku od psa, dlatego w sytuacji gdy powyżej wskazany przepis nie uległ zmianie, nadal ulga ta mu przysługuje. Organy podatkowe, które powoływały się na ścisłe interpretowanie przepisów o ulgach i zwolnieniach podatkowych, stwierdzając, że zamieszkiwanie przez podatnika wraz z żoną wyklucza samodzielne prowadzenie gospodarstwa domowego, same dopuściły się - w ocenie skarżącego - nadinterpretacji przepisu prawa ustanawiającego przedmiotowe zwolnienie dla posiadaczy psów. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, przytaczając argumenty zaprezentowane już w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sądy administracyjne dokonują kontroli legalności działań administracji publicznej zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Na podstawie art. 134 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, określonej dalej ustawą P.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które to związane są z materią zaskarżonej decyzji. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy skarżącemu przysługuje zwolnienie podatkowe w podatku od posiadania psa zawarte w art. 13 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Zgodnie z powyższym przepisem, podatku od posiadania psów nie pobiera się od osób w wieku powyżej 65 lat prowadzących samodzielnie gospodarstwo domowe - od jednego psa, natomiast w myśl art.13 ust.1 wyżej powołanej ustawy obowiązek podatkowy ciąży na osobach fizycznych posiadających psy. Organy obu instancji oparły się na wyjaśnieniach Ministerstwa Finansów z dnia 4.09.2001r. nr LK-1594/LP/01/KM, w myśl których "samodzielnie" nie może oznaczać "wraz z kimś", a dla samodzielnego prowadzenia gospodarstwa domowego decydujące znaczenie ma, czy odbywa się to bez pomocy finansowej innych osób, w tym małżonka nawet, gdy on również ukończył wymagany dla zwolnienia wiek. Poza sporem w sprawie pozostaje to, że zarówno skarżący, jak i zamieszkująca razem z nim małżonka w roku 2004 były osobami powyżej 65 roku życia oraz to, że posiadają jednego psa i nie prowadzą z osobami poniżej 65 lat gospodarstwa domowego. Kwestią sporną jest natomiast interpretacja sformułowania ustawowego "prowadzą samodzielne gospodarstwo domowe". W ocenie Sądu samodzielne prowadzenie gospodarstwa domowego nie oznacza, wbrew twierdzeniom organów podatkowych obu instancji, że podatnik ma samotnie, jednoosobowo (bez finansowego wsparcia innych osób) prowadzić to gospodarstwo. Takie rozumienie powyższego przepisu oznaczałoby wnioskowanie w zakresie, w jakim przepis ten nie tworzy regulacji ustawowej. Sens art. 13 ust. 2 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w ocenie Sądu jest bowiem, że z tytułu posiadania jednego psa w samodzielnie prowadzonym gospodarstwie domowym przez osoby lub małżonków w wieku powyżej 65 lat, gdy nie może budzić wątpliwości, że każdy z małżonków, lub każda z tych osób, która powyższy wiek osiągnęła pozostając w tym samodzielnie prowadzonym gospodarstwie domowym jest posiadaczem tego psa, nie pobiera się od tego psa podatku od posiadania psów. Powyższe mając na uwadze należało uznać, że decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji narusza wskazany powyżej przepis prawa materialnego, bowiem nie rozważono, że żona skarżącego w roku 2004 także była osobą, która ukończyła 65 lat. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przez organy podatkowe przepisów postępowania, tj. art. 123, art. 200 Ordynacji podatkowej Sąd stwierdza, że wprawdzie w aktach sprawy brak pochodzących od organów zawiadomień skarżącego w trybie art. 123 i 200 Ordynacji podatkowej, jednak przed wydaniem decyzji przez organ I instancji skarżący zapoznał się dnia [...]2004r. z materiałem zgromadzonym w sprawie i poza odwołaniem, innych wniosków nie złożył. Tym samym podniesione zarzuty co do naruszenia przepisów postępowania w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Niezasadne są natomiast zarzuty naruszenia przepisów art. 35, art. 75, art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż zarówno Prezydent Miasta, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze jako organy podatkowe stosują przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa. Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...]2004r., orzekając jak w sentencji rozstrzygnięcia. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, zaś o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku - na podstawie art. 152 wyżej wymienionej ustawy. /-/ K. Nikodem /-/ M. Skwierzyńska /-/ G. Gorzan