I SA/Wa 1057/06

WyrokWSA w Warszawie2006-10-20

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Elżbieta Lenart, Monika Nowicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość stanowiąca w dniu 31 grudnia 1998 r. własność jednej jednostki samorządu terytorialnego, zajęta pod drogę publiczną i pozostająca we władaniu innej jednostki samorządu terytorialnego, mogła z mocy prawa przejść na własność tej drugiej jednostki samorządu terytorialnego na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. wyklucza możliwość nabycia własności nieruchomości przez jednostkę samorządu terytorialnego, jeśli w dniu 31 grudnia 1998 r. nieruchomość ta stanowiła już własność publiczną (Skarbu Państwa lub innej jednostki samorządu terytorialnego). Przepis ten dotyczy bowiem sytuacji, gdy nieruchomość pozostawała we władaniu podmiotu prawa publicznego, ale nie stanowiła jego własności. W związku z tym, skarga Powiatu została oddalona.
Stan faktyczny
Powiat złożył skargę na decyzję Ministra Budownictwa, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody o odmowie stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Powiat własności nieruchomości zajętej pod drogę powiatową. Powiat twierdził, że mimo iż nieruchomość była własnością Gminy, mógł ją nabyć na własność jako inna jednostka samorządu terytorialnego na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy wprowadzającej reformę administracyjną. Sąd rozpoznał sprawę, badając zgodność z prawem decyzji Ministra.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie WSA Elżbieta Lenart WSA Monika Nowicka (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2006 r. sprawy ze skargi Powiatu [...] na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Powiat [...] własności nieruchomości oddala skargę. I SA/Wa 1057/06 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] Minister Budownictwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Powiat [...] własności nieruchomości stanowiącej działkę o numerze ewidencyjnym [...], o powierzchni [...] ha, położonej w P. i zajętej pod drogę powiatową. Powyższe rozstrzygnięcie zostało oparte o następujące ustalenia faktyczne i oceny prawne: Wojewoda [...], działając na podstawie przepisu art. 73 ust. l ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), decyzją z dnia [...] marca 2006 r. odmówił stwierdzenia, że opisana na wstępie nieruchomość stała się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Powiatu [...]. Rozpatrując sprawę w toku instancji odwoławczej Minister Budownictwa stwierdził, że wspomniany przepis art. 73 ust. l w/w ustawy z dnia 13 października 1998 r. stanowi, że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem l stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem, co oznacza, że aby stwierdzić nabycie własności gruntu na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r. winny być spełnione łącznie trzy przesłanki. Stanowią je: zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną, pozostawanie nieruchomości we władaniu Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego oraz brak posiadania przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego tytułu własności do gruntu. W przedmiotowej sprawie bezspornym było, że działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. stanowiła własność Gminy [...], co wynikało z treści księgi wieczystej KW [...]. Skoro zatem przedmiotowa działka stanowiła własność jednostki samorządu terytorialnego (własność Gminy [...]), zdaniem organu brak było podstaw do stwierdzenia, że Powiat [...] nabył prawo własności tejże nieruchomości w trybie art. 73 w/w ustawy. Przepis ten bowiem, jak wywodził Minister, dotyczy jedynie sytuacji, gdy prawo własności nieruchomości drogowej nie było uregulowane na rzecz podmiotu publicznoprawnego. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi Powiatu [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wnosząc o uchylenie decyzji Ministra, zarzucił organowi naruszenie przepisu art. 73 cytowanej wyżej ustawy twierdząc, że przepis ten winien być rozumiany w ten sposób, iż nieruchomość której dotyczył wniosek nie mogła stanowić jedynie własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, która nią władała. Zdaniem skarżącego natomiast dopuszczalne w tym trybie było nabycie własności nieruchomości będącej własnością jednostki samorządowej przez inną jednostkę samorządu terytorialnego. Skarżący podnosił w szczególności, że skoro jednostka samorządu terytorialnego ma utrzymywać drogę publiczną to nie może tego czynić bez przysługującego mu prawa własności nieruchomości zajętej pod taką drogę. W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Kontrola Sądu sprowadza się przy tym do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym, ponieważ dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że nie narusza ona prawa, skutkowało to oddaleniem skargi. W przedmiotowej sprawie stan faktyczny był rzeczą niesporną natomiast istota zagadnienia sprowadzała się do właściwej interpretacji przepisu art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną. Konkretnie zaś problem polegał na tym, czy na podstawie powyżej regulacji prawnej dopuszczalne było nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostkę samorządu terytorialnego prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną w sytuacji, gdy nieruchomość ta w dacie 31 grudnia 1998 r. stanowiła własność innej jednostki samorządu terytorialnego. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie oraz zgodnie z utrwalonym już w sądownictwie administracyjnym poglądem, stanowisko wnioskodawcy wyrażone zarówno we wniosku jak i w skardze było błędne. Przepis art. 73 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy, zgodnie z którym nieruchomości zajęte pod drogi publiczne a pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego a nie stanowiące ich własności, stają się z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem, wyklucza możliwość nabycia własności takiej nieruchomości przez jednostkę samorządu terytorialnego, jeśli w dacie 31 grudnia 1998 r. nieruchomość taka stanowiła własność publiczną. Użycie bowiem w w/w przepisie sformułowania " nieruchomości pozostające (...) we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego ( liczba mnoga ), nie stanowiące ich własności ( ..)" przesadza w zasadzie o tym, że przepis ten ma zastosowanie do sytuacji, w których nieruchomość choć pozostawała we władaniu podmiotu prawa publicznego, nie stanowiła jednak własności publicznej. W kwestii tej wypowiedział się zresztą Naczelny Sąd Administracyjny, który w uzasadnieniu uchwały z dnia 20 maja 2002 r. sygn. akt OPS 1/2 ( ONSA 2000/1/13 ) - przytoczonej zresztą przez Ministra Budownictwa - a poświęconej problemowi właściwości organu odwoławczego od decyzji wojewody wydanej na podstawie w/w przepisu art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. stwierdził, że przepis omawiany przepis dotyczy mienia nienależącego do Skarbu Państwa, ani do jednostek samorządu terytorialnego a jedynie mienia stającego się z mocy prawa, z powodu zajęcia pod drogi publiczne, odpowiednio mieniem Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Podkreślenia wymaga, że pogląd ten wpłynął z kolei m. in. na stanowisko Sądu odnośnie właściwości organu odwoławczego w tego rodzaju sprawach. Z tych powodów skargę należało uznać za nieuzasadnioną, co prowadziło do jej oddalenia z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło