I OSK 993/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Izabella Kulig-Maciszewska Sędziowie NSA Leszek Włoskiewicz (spr.) Małgorzata Pocztarek Protokolant Iwona Sadownik po rozpoznaniu w dniu 20 października 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lutego 2005r. sygn. akt II SA/Wa 2294/04 w sprawie ze skargi P. S. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wypłacenia uposażenia 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. zasądza od Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na rzecz P. S. kwotę 180 zł. /sto osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 lutego 2005 r. II SA/Wa 2294/04 oddalił skargę P. S. a decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] [...] utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] [...], którą – z powołaniem na art. 141 ust. 2 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm.) – odmówiono skarżącemu wypłaty uposażenia za okres od dnia 1 września 2002 r. do dnia 11 lipca 2004 r. W tym okresie, skarżący pozostawał poza służbą (a nawet od 18 lipca 2002 r. do 11 lipca 2004 r. był zatrudniony w Najwyższej Izbie Kontroli), gdyż został z niej zwolniony, jednak nieskutecznie, jeżeli następnie – przede wszystkim w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 kwietnia 2004 r. K.45/02 (OTK-A 2004/4/30) – bez ponownego przyjęcia do służby mianowano go na niższe stanowisko od dnia 12 lipca 2004 r., i właśnie dlatego domagał się uposażenia za czas, przez który zachował status funkcjonariusza. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, odmawiając wypłaty uposażenia, powołał się na przepis (art. 141 ust. 2) pozbawiający uposażenia nieobecnego w służbie funkcjonariusza, natomiast sąd uznał, że zastosowanie znajduje art. 114 ust. 1 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu, który "nie może być rozumiany w ten sposób, iż sam fakt mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe powoduje obowiązek wypłaty uposażenia w oderwaniu od wykonywania przez niego powierzonych mu zadań czy obowiązków albo w oderwaniu od gotowości do podejmowania służby" – jak to (wprawdzie w odniesieniu do funkcjonariusza Służby Granicznej) stwierdzono w wyroku z dnia 9 kwietnia 2001 r. II SA 94/01 (LEX nr 53775) – skarżący zaś, ani nie podejmował służby, ani nie pozostawał w gotowości do jej wykonywania. Wnosząc skargę kasacyjną P. S. jako jej podstawę przytoczył "naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie: – art. 114 ust. 1 oraz art. 121 ust. 3 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm.) poprzez uznanie, iż skarżącemu nie przysługuje wynagrodzenie za czas pozostawania w stosunku służbowym przyjmując, iż ww. przepisy wymagają dla ustalenia prawa do wynagrodzenia istnienia stanu gotowości do służby i stan ten nie zaistniał w przypadku skarżącego". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzucono przede wszystkim, że – jeżeli skarżący pozostawał w stosunku służbowym, jak wprost przyjął sąd – jego prawo do uposażenia nie wygasło (art. 121 ust. 3), i "z literalnego brzmienia przepisu art. 114 ust. 1 oraz art. 121 ust. 3 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego ... nie wynika uzależnienie prawa do wynagrodzenia od pozostawania w gotowości do pełnienia służby" a rozstrzygające znaczenie przy ocenie prawa do wynagrodzenia ma istnienie stosunku służbowego. W toku postępowania kasacyjnego skarżący przedstawił, wydane na podstawie art. 217 § 1 k.p.a., zaświadczenie z dnia 27 kwietnia 2006 r. o następującej treści: " ... stwierdza się, że z posiadanej przez Biuro Kadr Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego dokumentacji nie wynika, aby okres od dnia 01 września 2002 roku do dnia 11 lipca 2004 roku ewidencjonowany był jako nieusprawiedliwiona nieobecność Pana P. S. w służbie. Z posiadanej dokumentacji nie wynika również, aby w przedmiotowym okresie wszczęto wobec Pana P. S. postępowanie dyscyplinarne, czy też podjęto decyzję o zawieszeniu wypłaty uposażenia. Jak wynika ze zgromadzonej dokumentacji, Pan P. S. zobowiązał się podjąć służbę w dniu 12 lipca 2004 roku. Termin podjęcia służby nie był wyznaczony przez organ. W okresie od dnia 01 września 2002 roku do dnia 11 lipca 2004 roku Pan P. S. nabył prawo do urlopu wypoczynkowego oraz prawo do świadczeń pieniężnych i równoważników pieniężnych wypłacanych w zamian za świadczenia rzeczowe określone w ustawie o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu. Stwierdza się ponadto, że we wskazanym wyżej okresie Pan P. S. nie był obowiązany realizować zakres obowiązków służbowych wyznaczonych w marcu 2002 roku". W piśmie procesowym z dnia 20 października 2006 r., będącym spóźnioną odpowiedzią na skargę kasacyjną, Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego – powołując się na zaspokojenie roszczeń innych funkcjonariuszy ABW, pozostających w podobnej sytuacji, oraz deklarując możliwość częściowego zaspokojenia roszczeń skarżącego – wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wprawdzie zgodne stanowisko skarżącego oraz orzekającego w sprawie organu nie wystarcza do uwzględnienia skargi kasacyjnej, jednak za uchyleniem zaskarżonego wyroku przemawia zaświadczenie z dnia 27 kwietnia 2006 r., które wprost potwierdza, że w okresie od 1 września 2002 r. do 11 lipca 2004 r. skarżący nie był obowiązany realizować obowiązków służbowych, sama zaś skarga kasacyjna znajduje usprawiedliwioną podstawę, kiedy zarzuca błędną wykładnię art. 114 ust. 1 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu. Sąd bowiem – uznając, że art. 114 ma zastosowanie w sprawie i na uzasadnienie swego poglądu powołując orzeczenie dotyczące szczególnej sytuacji funkcjonariusza, który nie zgłosił gotowości do podjęcia służby, chociaż decyzje o zwolnieniu zostały uchylone – dokonał wykładni nieznajdującej odniesienia w treści tego przepisu stanowiącego tylko, że prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na mocy art. 185 § 1 oraz art. 203 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.