II OSK 350/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-04-03
Skład orzekający: Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski, Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz, Sędzia NSA Anna Żak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samoistny posiadacz nieruchomości sąsiedniej, który poczynił na nią nakłady i stanowi ona jedną całość gospodarczą z inną nieruchomością, ma interes prawny w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji na sąsiedniej działce?Ratio decidendi
Samoistny posiadacz nieruchomości sąsiedniej, który poczynił na nią nakłady i która stanowi jedną całość gospodarczą z inną nieruchomością, posiada interes prawny w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji na sąsiedniej działce. Interes prawny może być wywodzony nie tylko z przepisów prawa administracyjnego, ale także z przepisów prawa cywilnego, a w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy przymiot strony traktowany jest szeroko.Stan faktyczny
J. S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji budowy trzech budynków mieszkalnych. J. S. jest samoistnym posiadaczem działki sąsiedniej, która stanowi jedną całość gospodarczą z jego własną nieruchomością. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał J. S. za stronę postępowania, uznając jego interes prawny. Od tego wyroku skargę kasacyjną złożyli R. D. i R. Ł., kwestionując uznanie J. S. za stronę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną R. D. i R. Ł. oraz zasądzono od nich solidarnie na rzecz J. S. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski (spr.) Sędziowie NSA Maria Czapska - Górnikiewicz NSA Anna Żak Protokolant Anna Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. D. i R. Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 916/06 w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. oddala skargę kasacyjną , 2. zasądza od R. D. i R. Ł. solidarnie na rzecz J. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 20 października 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 916/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi J. S., uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...], nr [...] umarzającą postępowanie odwoławcze wszczęte w następstwie odwołania J. S. od decyzji Prezydenta miasta [...] W. z dnia [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie trzech budynków mieszkalnych jednorodzinnych przy ul. [...] na działce oznaczonej nr ewid. [...] w obrębie [...] na terenie [...] w W.
Z akt sprawy wynika, że J. S. jest właścicielem działki o numerze [...] położonej w pobliżu terenu inwestycji przy ul. [...], ale nie graniczącej z działką nr [...] objętą wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy. W skardze do sądu administracyjnego J. S. podniósł, że wprawdzie właścicielką działki nr [...] sąsiadującej z terenem inwestycji jest B. L., to jednak działka ta jest od 1958 r. w nieprzerwanym samoistnym posiadaniu jego rodziny (w dobrej wierze). Ponadto działka ta jest ogrodzona jednym murowanym ogrodzeniem razem z działką nr [...] i stanowi faktycznie jedną całość. Obecnie toczy się postępowanie w sprawie z wniosku o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości o nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę J. S., bowiem uznał, że podmiotem mającym interes prawny w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego może być również wieloletni posiadacz samoistny nieruchomości, który poczynił na nią nakłady i która stanowi jedną całość gospodarczą i faktyczną z inną nieruchomością z nią sąsiadującą, a będącą przedmiotem własności posiadacza. W ocenie Sądu pierwszej instancji J. S. jako posiadacz samoistny nieruchomości graniczącej z nieruchomością, na której planowana jest inwestycja budowlana, jest stroną toczącego się postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla tej inwestycji.
W tej sytuacji, zdaniem Sądu, stanowisko organu odwoławczego, że podmiot nie będący właścicielem nieruchomości graniczącej z terenem inwestycji nie ma interesu prawnego w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy, jest zbyt daleko idące, a w okolicznościach rozpoznawanej sprawy – niezasadne i niedopuszczalne.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożyli R. D. i R. Ł., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. W skardze kasacyjnej podniesiono zarzut naruszenia przez Sąd przepisu art. 28 K.p.a., bowiem Sąd pominął dominujący w orzecznictwie pogląd, że wyłącznie przepis prawa materialnego stanowiący podstawę interesu prawnego stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. J. S. przepisu takiego nie wskazał, jak również nie wskazał takich okoliczności faktycznych, które pozwalałyby na ustalenie, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu zagraża jego interesowi osobistemu lub majątkowemu.
W skardze kasacyjnej wskazano, że nietrafnie Sąd pierwszej instancji uznał J. S. za stronę postępowania i niewłaściwie powołał się na okoliczności uznania go za stronę przez organ I instancji oraz uznania go za stronę w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 784/04. Ustalenia poczynione w innym postępowaniu nie powinny bowiem podważać konieczności dokonywania samodzielnych ustaleń w tej kwestii w rozpoznawanej sprawie, tym bardziej, że za odmiennymi ustaleniami przemawia zgromadzony materiał dowodowy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie może odnieść zamierzonego skutku, jako że wbrew jej twierdzeniom Sąd pierwszej instancji zasadnie stanął na stanowisku, że J. S. ma przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Sąd wyprowadził interes prawny J. S. z faktu, iż jest on posiadaczem samoistnym nieruchomości sąsiedniej, na którą poczynił określone nakłady, stanowiącej jedną całość gospodarczą z należącą do niego nieruchomością obok położoną, a nie wyłącznie z subiektywnego przeświadczenia zainteresowanego o tym interesie, jak twierdzi się w skardze kasacyjnej. Ma rację Sąd pierwszej instancji przyjmując, że interes prawny może być wywodzony nie tylko z przepisów prawa administracyjnego, ale także prawa cywilnego. Jeżeli zatem Sąd wywiódł interes prawny J. S. z przepisów prawa cywilnego (samoistne posiadanie, a dziś już prawo własności) i to w sytuacji gdy na gruncie prawa administracyjnego przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania traktowany jest szeroko, obejmując właścicieli działek niekoniecznie bezpośrednio sąsiednich (zob. np. wyrok NSA z 8 września 2004 r., OSK 394/04, niepubl.) to nie można mu skutecznie zarzucić naruszenia art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, co w połączeniu z brakiem innych zarzutów skargi kasacyjnej i związaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, zobowiązywało do oddalenia skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), o kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło