I SA/Wa 1407/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech Sędziowie WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Jerzy Siegień Protokolant Monika Chorzewska - Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2006 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w W. z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Ośrodka Pomocy Społecznej [...] W. z dnia [...] października 2005 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2005 r., nr [...] orzekającą o nienależnie pobranym zasiłku rodzinnym oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka przyznanego na Ł. W. przez R. M. w kwocie [...] zł, wypłaconych w okresie od 1 października 2004 r. do 31 sierpnia 2005 r. wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wymagalności do dnia zapłaty. Z ustaleń organu wynika, że R. M. w dniu 4 października 2004 r. zawarła związek małżeński z F. M. O fakcie tym nie poinformowała niezwłocznie organu pierwszej instancji. Zdarzenie to, w ocenie organów obu instancji, miało wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 30 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który to przepis, w jego ocenie, uzasadnia prawidłowość rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego R. M. powołała się na to, że nie wiedziała, iż obowiązana była do powiadomienia organu o zmianie stanu cywilnego. Od początku pobierania zakwestionowanych świadczeń jej sytuacja finansowa nie uległa zmianie. Nie jest w stanie zwrócić kwoty orzeczonej przez organ pierwszej instancji, którą w dodatku uznaje za zawyżoną. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. W sprawie bezsporna jest okoliczność, że w okresie pobierania świadczeń rodzinnych R. M. zawarła związek małżeński. Jest również bezsporne, że o fakcie tym nie powiadomiła niezwłocznie organu pierwszej instancji, a uczyniła to dopiero w sierpniu 2005 r., gdy ubiegała się o przyznanie świadczeń rodzinnych na następny okres zasiłkowy. Stosownie do treści art. 25 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2003 r., Nr 228, poz. 2255 ze zm.) w przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny lub innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych osoba pobierająca świadczenia rodzinne jest obowiązana do niezwłocznego powiadomienia o tym organu wypłacającego te świadczenia. O obowiązku tym skarżącą została pouczona, gdy ubiegała się o przyznanie świadczeń rodzinnych w dniu 13 maja 2004 r. co potwierdza jej podpis pod tym pouczeniem we wniosku o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych, złożonym do Ośrodka Pomocy Społecznej [...] W. w dniu 13 maja 2004 r. Wobec powyższych ustaleń nie jest zasadny zarzut skargi, że skarżąca nie była pouczona o powyższym obowiązku. Jednakże okoliczność, że o zmianie stanu cywilnego skarżąca nie powiadomiła niezwłocznie organu wypłacającego jej świadczenie nie powoduje samo przez się, że świadczenia te stają się nienależnie pobranymi w rozumieniu art. 30 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Chodzi tu o takie zmiany w sytuacji pobierającego świadczenia rodzinne, które mają wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych w takim znaczeniu, że powodują one ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty tych świadczeń w całości lub w części (art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Organy obu instancji uznały, że fakt zawarcia związku małżeńskiego przez skarżącą miał wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych. Nie wynika jednak z tych decyzji w czym organy te upatrują, że zawarcie związku małżeńskiego wpływa na prawo do świadczeń rodzinnych w takim stopniu, że przyznane dotychczas świadczenia stały się nienależnie pobranymi. Nie wynika z materiału dokumentacyjnego, by organy poczyniły w tym zakresie jakiekolwiek ustalenia uprawniające do wydania decyzji o zaskarżonej treści. Wynika natomiast, że dla tych organów samo niepowiadomienie o zawarciu związku małżeńskiego przez skarżącą niezwłocznie organu pierwszej instancji pociąga za sobą uznanie świadczeń rodzinnych za nienależnie pobrane bez ustalenia jaki wpływ na prawo do tych świadczeń miał fakt zawarcia związku małżeńskiego. Tak więc decyzje organów obu instancji zapadły z naruszeniem art. 30 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, a także zasad postępowania administracyjnego określonych w art. 7, 8 i 77 § 1 kpa. Uzasadnia więc to uchylenie tych decyzji. Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.