VI SA/Wa 2328/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Asesor WSA Andrzej Kuna Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2006 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] czerwca 2005 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. W dniu 8 czerwca 2005 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości P. skontrolowany został pojazd drogowy marki [...] nr rej. [...] należący do M. D., prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie usług transportowych. Pojazdem tym przewożone były koncentraty paszowe z miejscowości W. do S. Kierowca C. K. okazał do kontroli siedmiodniową kartę opłaty za przejazd po drogach krajowych nr [...]. Karta nie była wypełniona we wszystkich rubrykach dotyczących dni, roku i godzin. Z przeprowadzonej kontroli został sporządzony protokół, który został podpisany przez kontrolującego i kierowcę pojazdu. W związku ze stwierdzonym uchybieniem w zakresie wypełnienia karty opłaty [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego pismem z dnia [...] czerwca 2005 r. zawiadomił M. D. o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia na niego kary pieniężnej za przejazd po drogach krajowych bez uiszczenia należnej opłaty. W odpowiedzi na to pismo M. D. w piśmie z dnia [...] czerwca 2005 r. poinformował organ, iż karta została mylnie wypełniona przez kierowcę, lecz nie można w tym wypadku mówić o żadnym świadomym naruszeniu, gdyż owa karta z tyłu ma datę zakupu "28.05.05" i jest ważna dwa tygodnie (do 11.05.2005) a więc nie można byłoby jej wykorzystać poprzez dopisanie w pierwszych rubrykach na następny tydzień, poza tym kierowca miał już zakupioną nową kartę (także tygodniową z dniem zakupu "4.06.2005", bo poprzednia kończyła się w środku tygodnia. Owa druga karta została okazana przez kierowcę w trakcie wykonywanej kontroli. Decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na M. D. karę pieniężną w wysokości 3000 zł. za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Jako podstawę prawną wymierzonej kary organ wskazał art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 oraz lp. 1.4.1. załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088). Organ nie uwzględnił wyjaśnień przedsiębiorcy, zawartych w jego piśmie z dnia [...] czerwca 2005 r., albowiem nieuwaga kierowcy nie może być usprawiedliwieniem dla popełnionego naruszenia. Przedsiębiorca wykonujący transport drogowy winien odpowiednio przeszkolić i dopilnować pracowników w celu uniknięcia postępowania niezgodnego z prawem. Zgodnie z art. 42 ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125 z 2001 r. ze zm.) przedsiębiorcy wykonujący transport drogowy są zobowiązani do uiszczania opłat za przejazd po drogach krajowych. Wysokość tych opłat została określona w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150 z 2001 r., poz. 1684). Zgodnie z § 5 ust. 6 w/w Rozporządzenia karta opłaty niewypełniona lub wypełniona w sposób inny niż w Rozporządzeniu, a także zawierająca poprawki nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. Brak wpisu w miejscu wyznaczonym na wpisanie daty i godziny ważności karty opłaty za przejazd po drogach krajowych jest bezspornym złamaniem przepisów prawnych. Od decyzji z dnia [...] czerwca 2005 r. M. D. złożył odwołanie do Głównego Inspektora Transportu Drogowego, powtarzając w nim argumenty z pisma wyjaśniającego z dnia [...] czerwca 2005 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpoznaniu odwołania M. D. decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...] powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1 i 2, art. 92 ust. 1 oraz lp. 1.4.1. załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) § 2 ust. 2, § 4 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości powtarzając ustalenia faktyczne i argumentację prawną w niej zawartą. Od decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2005 r. M. D. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1) naruszenie przepisu art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia prawnego oraz faktycznego zarzucanego czynu oraz brak wskazania przyczyn, z powodu których organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej dokumentom przedstawionym w postępowaniu przez skarżącego, 2) naruszenie przepisu art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie całego materiału dowodowego, 3) naruszenie przepisu art. 76 k.p.a. poprzez nieprzyznanie mocy dowodowej dokumentom urzędowym – karty opłaty za przejazd po drogach krajowych tygodniowej serii [...], 4) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną interpretację i zastosowanie art. 42 ust. 1 i art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto organ podniósł, że w niniejszej sprawie karta nie zawierała wszystkich wymaganych wpisów i na jej podstawie nie można ustalić, czy została ona wypełniona celem użycia wyłącznie dla potrzeb przewozów realizowanych ściśle określonym pojazdem w ściśle określonym przedziale czasowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta w świetle § 2 tego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, Sąd oceniając zaskarżoną decyzję, akt lub czynność z zakresu administracji publicznej kieruje się kryterium prawnym a nie słusznościowym. Ponadto w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) dalej zwanej p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając powyższe na względzie Sąd uznał skargę M. D. za zasadną. Przede wszystkim należy podnieść, że organy obu instancji nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego w sprawie tj. naruszyły swym działaniem art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia prawa materialnego przez przyjęcie, że skarżący nie uiścił opłaty za przejazd po drogach krajowych tj. naruszył obowiązek przewidziany w art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088). Przepisy prawne, obowiązujące w dacie wydawania zaskarżonej decyzji przewidywały m.in. dwie sytuacje, kiedy na przedsiębiorcę nakładane były kary pieniężne za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem przepisów dotyczących uiszczania opłat za przejazd po drogach krajowych. Pierwszy przypadek to wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych (art. 92 ust. 1 i ust. 4 oraz lp. 1.4.1. załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 z późn. zm.), sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 3000 zł. Drugi zaś przypadek dotyczy wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty drogowej (art. 92 ust. 1 i ust. 4 oraz lp. 1.4.4. załącznika do ustawy o transporcie drogowym) skutkujące nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 500 zł., przy czym cyt. wyżej przepisy ustawy o transporcie drogowym, a także przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2001 r., Nr 150, poz. 1684) nie podają, kiedy nieprawidłowe wypełnienie karty drogowej skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 500 zł. a kiedy nieprawidłowe wypełnienie karty drogowej jest tego rodzaju, że należy dany przejazd uznać za wykonany bez uiszczenia opłaty i wtedy należy wymierzyć karę pieniężną w wysokości 3000 zł. Według oceny Sądu decydującym kryterium powinno być to, czy na podstawie nieprawidłowo wypełnionej karty da się na podstawie dowodów zebranych w sprawie ustalić, że dotyczy danego przejazdu w ściśle określonym czasie i ściśle określonym samochodem, czy też takiej możliwości nie ma. W niniejszej sprawie, zgodnie w wyjaśnieniami skarżącego, na co są dowody w sprawie, kierowca samochodu, którym wykonywany był transport drogowy, okazał kontrolującym kartę opłaty siedmiodniowej. W karcie wpisany został numer rejestracyjny pojazdu a więc nie ma wątpliwości, że karta ta dotyczyła ściśle określonego samochodu. Karta opiewała na okres od 3.06.2005 r. do 9.06.2005 r. Stwierdzono brak wpisu w pierwszej rubryce dotyczącej dnia oraz nie wypełnione zostały rubryki dotyczące godzin i minut. Jednakże braki te nie powodują niemożności ustalenia, czy dany przejazd wykonywany był w ściśle określonym przedziale czasowym, albowiem jak słusznie wskazywał skarżący na karcie opłaty figuruje data zakupu "28.05.2005 r." i skoro jest to karta siedmiodniowa to wypełnia ją przedsiębiorca w terminie 14 dni od daty nabycia (§ 5 ust. 2 pkt 2 cyt. Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych). Tak więc, aby karta była ważna powinna być wypełniona do dnia 11 maja 2005 r., więc nie można byłoby jej wykorzystać poprzez dopisanie w pierwszych rubrykach na następny tydzień, poza tym kierowca miał zakupioną nową kartę, także tygodniową z dniem zakupu "4.06.2005", którą okazał w trakcie kontroli. Okoliczności tych organ nie rozważył należycie i nie odniósł się do nich w uzasadnieniach decyzji obu instancji, mimo, że skarżący wskazywał na nie w piśmie z dnia [...] czerwca 2005 r. a następnie w odwołaniu od decyzji I-instancyjnej. Nierozważnie powyższych okoliczności skutkowało przyjęciem stanowiska, iż transport drogowy wykonywany był bez uiszczenia należnej opłaty, podczas gdy istniały podstawy do przyjęcia, że transport wykonywany był z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty drogowej, co skutkowałoby nałożeniem kary w znacznie niższej wysokości, tj. w wysokości 500 zł. Wykazane wyżej uchybienia spowodowały uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji I-instancyjnej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a) i c) p.p.s.a. Rozstrzygnięcie w pkt 2 wyroku Sąd oparł na art. 152 p.p.s.a.