VII SA/Wa 1419/06
WyrokWSA w Warszawie2006-11-08
Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Mariola Kowalska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej za nielegalne użytkowanie obiektu budowlanego przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie jest zasadne, gdy inwestorzy faktycznie zamieszkują w częściowo niewykończonym budynku?Ratio decidendi
Organy administracji miały ustawowy obowiązek nałożyć karę pieniężną za nielegalne użytkowanie obiektu budowlanego, gdy stwierdzono jego użytkowanie przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie, nawet jeśli roboty budowlane nie zostały w pełni zakończone. Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego ani procesowego przez organy obu instancji, uznając tym samym skargę za bezzasadną.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na J. i A.D. karę 10.000 zł za nielegalne użytkowanie częściowo niewykończonego budynku mieszkalnego. Organy ustaliły, że parter budynku był użytkowany pomimo braku pozwolenia na użytkowanie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący wnieśli skargę do WSA, argumentując konieczność zamieszkiwania w budynku z powodów rodzinnych i ochrony przed kradzieżą, a także wskazując na niepełne wykończenie obiektu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA, Halina Kuśmirek, , Sędzia WSA Mariola Kowalska(spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Protokolant Mariusz Gąsiński-Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2006 r. sprawy ze skargi A. i J.D. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania budynku. skargę oddala
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2005 roku nr [...], działając na podstawie art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jedn. z 2003 roku Dz.U. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) nałożył na J. i A.D. karę w wysokości 10.000 zł z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego, stanowiącego ich własność, położonego przy ulicy J. w P.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż na wniosek J. i A. D. wszczęte zostało postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych. Na podstawie przeprowadzonych w dniu 6 maja 2005 roku oględzin obiektu organ ustalił, iż parter przedmiotowego obiektu jest użytkowany, czego dowodem jest załączona do akt sprawy dokumentacja fotograficzna. Skarżący (inwestorzy) przystąpili do użytkowania nie w pełni wykończonego budynku przed uzyskaniem stosownego pozwolenia w tym zakresie, co narusza art. 55 Prawa budowlanego. Organ wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia samowolnego przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, właściwy organ wymierza karę z tytułu jego nielegalnego użytkowania.
Na postanowienie powyższe zażalenie złożyli J. i A. D. Wskazali, iż muszą przebywać w przedmiotowym budynku z powodów rodzinnych oraz z konieczności ochrony budynku przed kradzieżą.
Po rozpatrzeniu zażalenia inwestorów [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 roku nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Organ wojewódzki podzielił stanowisko organu I instancji. Podkreślił, iż zgromadzony materiał dowodowy wskazuje na stałe zamieszkiwanie skarżących w budynku, co potwierdzają oni w swoim zażaleniu. Organ nie znalazł zatem podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie organu II instancji złożyli J. i A. D., wnosząc o odstąpienie od kary grzywny.
Wskazali, iż budynek nie jest do końca wykończony i nie nadaje się do zamieszkiwania, zaś karę grzywny nałożono na nich mimo ich wyjaśnień, że jedynie przewożą mienie ruchome z poprzedniego miejsca zamieszkania.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w uzasadnieniu swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpatrzeniu sprawy zważył co następuje:
Sąd administracyjny, stosownie do przysługujących mu kompetencji określonych w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 z późn. zm.) kontroluje zaskarżone akty administracyjne wyłącznie w aspekcie ich zgodności z prawem i może taki akt uchylić lub stwierdzić jego nieważność tylko wówczas, gdy narusza on prawo materialne lub procesowe w stopniu, mającym wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.).
Stosownie do powyższego, wobec stwierdzenia przez sąd braku naruszenia prawa, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z dyspozycją art. 54 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane (tekst jedn. z 2003 roku - Dz.U. Nr 207 poz. 2016 z późn. zm.) do użytkowania obiektu, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten w przeciągu 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. Wyjątek od tej ogólnej zasady został określony w art. 55 Prawa budowlanego, z którego wynika, iż w sytuacji, gdy przystąpienie do użytkowania obiektu ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych należy uprzednio uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie tego obiektu.
Zgodnie z przepisem art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisu art. 54 i 55 Prawa budowlanego, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania. Do tego rodzaju rozstrzygnięcia organ administracji publicznej jest zobligowany ustawowo.
W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy i dokonały właściwej wykładni obowiązującego w tym zakresie prawa.
Z akt sprawy wynika, iż kontrola przeprowadzona w dniu 6 maja 2005 roku przez organ nadzoru budowlanego jednoznacznie wykazała, iż pomimo, że roboty budowlane nie zostały zakończone, parter budynku był użytkowany. W zażaleniu na postanowienie skarżący przyznają, że faktycznie zamieszkują w niewykończonym jeszcze budynku.
J. i A. D. chcąc przystąpić do użytkowania obiektu budowlanego przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych winni wystąpić o uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu. Pozwolenie takiego, przed przystąpieniem do użytkowania, nie otrzymali, czego skutkiem było nałożenie kary pieniężnej za nielegalne użytkowanie.
Do kary takiej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, zawarte w art. 59f ust. 1 Prawa budowlanego, z tym, że stawka opłaty ulega dziesięciokrotnemu podwyższeniu (art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego). Organ prawidłowo obliczył kwotę kary. Stosownie do brzmienia art. 59f Prawa budowlanego kara taka stanowi iloczyn stawki opłaty, współczynnika kategorii obiektu budowlanego i współczynnika wielkości obiektu budowlanego, przy czym stawka opłaty wynosi 500 zł, kategoria obiektu 2, a współczynnik wielkości 1, co daje kwotę 1000 zł a po podwyższeniu dziesięciokrotnym 10.000 zł.
Podnoszony w skardze zarzut "domniemania zamieszkiwania" wydaje się być chybiony wobec dokumentacji zgromadzonej przez organy nadzoru.
W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, a zatem stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako bezzasadną, oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło