I OSK 356/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Izabella Kulig – Maciszewska Sędziowie: sędzia NSA Jan Paweł Tarno sędzia del. WSA Arkadiusz Despot – Mładanowicz (spr.) Protokolant Magdalena Cieślak po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 listopada 2006 r. sygn. akt III SA/Gd 442/06 w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie rejestracji pojazdu postanawia: odrzucić skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 16 listopada 2006 r. sygn. akt III SA/Gd 442/06 oddalił skargę B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] wydaną po wznowieniu postępowania w sprawie rejestracji samochodu. Przedstawiając stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji wskazał, że Starosta C. działając z urzędu, w oparciu o informację przekazaną z Prokuratury Rejonowej w C. w dniu [...] stycznia 2003 r., wznowił postępowanie w przedmiocie rejestracji samochodu marki [...] nr nadwozia [...], nr silnika [...], rok produkcji [...], zarejestrowanego na nazwisko B. K., a następnie decyzją z dnia [...] uchylił swoją pierwotną decyzję o rejestracji wymienionego pojazdu i odmówił jego rejestracji. Decyzja Starosty został utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., które w decyzji z dnia [...] stwierdziło, że Prokuratura Rejonowa w C. ustaliła, iż w samochodzie nastąpiło przerobienie numerów identyfikacyjnych nadwozia. Biegły z zakresu kryminalistyki orzekł, że numer fabryczny nadwozia to [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 3 marca 2005 r. w sprawie o sygn. akt 3 II SA/Gd 1081/03 uchylił wyżej wymienione decyzje wskazując, na naruszenie art. 10 k.p.a. Sąd podkreślił, że żadna z okoliczności, na którą powoływano się w decyzji organu pierwszej instancji, nie mogła zostać uznana za udowodnioną z uwagi na treść art. 81 k.p.a. W dniu 2 czerwca 2005 r. B. K., powołując się na art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wystąpił do Starosty C. o wznowienie postępowania administracyjnego w przedmiocie rejestracji przedmiotowego samochodu. W tym samym piśmie wniósł o nadanie pojazdowi cech indentyfikacyjnych na podstawie art. 66 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.), o ustalenie rzeczywistego roku produkcji pojazdu i faktycznej pojemności skokowej silnika, a także o zakończenie postępowania wznowieniowego decyzją o zarejestrowaniu pojazdu pod właściwymi cechami identyfikacyjnymi. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2005 r. Starosta C. wznowił postępowanie w sprawie. Strona wniosła w dniu 14 lipca 2005 r. o zawieszenie wznowionego postępowania. Starosta C. postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. odmówił zawieszenia postępowania wskazując, że prowadziłoby to do nieuzasadnionego utrzymania w obrocie wadliwej decyzji o rejestracji pojazdu. Takie rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy przez organ odwoławczy. Jednocześnie decyzją z dnia [...] Starosta, powołując się na art. 149 § 3 w zw. z art. 148 § 1 k.p.a., umorzył postępowanie wznowione postanowieniem z dnia [...] czerwca 2005 r. Organ zauważył, że B. K. uchybił terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, jako że od daty powzięcia przez niego wiadomości o wydaniu przez Sąd Rejonowy w C. postanowienia o nabyciu przez zasiedzenie prawa własności przedmiotowego samochodu osobowego do dnia złożenia wniosku o wznowienie postępowania upłynęło prawie 2 lata, podczas gdy termin na złożenie takiego wniosku wynosi miesiąc. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. po rozpatrzeniu odwołania strony uchyliło tą decyzję nakazując Staroście kontynuować postępowanie i prowadzić je z uwzględnieniem wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 3 marca 2005 r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta C. decyzją z dnia [...] powołując się na art. 151 § 1 pkt 2, art. 145 § 1, art. 149 ust. 3 k.p.a. uchylił własną decyzję z dnia 23 maja 2001 r. o zarejestrowaniu przedmiotowego samochodu na rzecz B. K.; odmówił rejestracji pojazdu oraz odmówił wznowienia postępowania z wniosku strony z dnia 2 czerwca 2005 r. W uzasadnieniu organ stwierdził, że zmiana nadwozia nastąpiła przed rejestracją pojazdu, tj. przed wydaniem decyzji o jego rejestracji. Decyzja o rejestracji dotyczyła innego pojazdu o nr nadwozia [...], natomiast do rejestracji przedstawiono pojazd o nr nadwozia [...]. Organ podniósł, że żądanie wznowienia postępowania nie może być rozpatrzone pozytywnie, gdyż postępowanie w sprawie trwa, nie zostało zakończone decyzją ostateczną. Nadanie właściwych numerów i rejestracja pojazdu będzie możliwe po zakończeniu prowadzonego odrębnie postępowania zwyczajnego. W odwołaniu B. K. zarzucił, że Starosta w jednym czasie prowadził dwa tożsame wznowienia tego samego postępowania administracyjnego. Ponadto podniósł, że nie istnieje w prawie administracyjnym instytucja odmowy wszczęcia już formalnie i faktycznie wszczętego postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] na podstawie art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., uchyliło punkt trzeci zaskarżonej decyzji i umorzyło postępowanie pierwszej instancji prowadzone na podstawie wniosku strony z dnia 2 czerwca 2005 r., w pozostałym zaś zakresie utrzymało decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż w świetle przeprowadzonego postępowania dowodowego nie ulega wątpliwości, że przedstawiony przez stronę do rejestracji samochód nie posiadał fabrycznych numerów identyfikacyjnych nadwozia, zostały one w nieustalonych okolicznościach przerobione. W ocenie organu strona miała możliwość czynnego uczestniczenia w postępowaniu i ustosunkowania się do przeprowadzonych dowodów, jednak nie przedstawiła żadnych dowodów, które miałyby wpływ na ustalenia poczynione przez Prokuraturę. Organ pierwszej instancji trafnie przyjął, że dowód rejestracyjny przedstawiony przy rejestracji nie może być uznany za wiarygodny, zawierający prawdziwe dane. Istniała zatem podstawa do wznowienia postępowania w sprawie rejestracji, a po przeprowadzeniu postępowania do wydania decyzji uchylającej pierwotną decyzję o rejestracji i o odmowie rejestracji pojazdu. Ponadto, skoro wniosek strony o wznowienie postępowania z dnia 2 czerwca 2005 r. został rozstrzygnięty postanowieniem z dnia [...] czerwca 2005 r. o wznowieniu postępowaniu, to tym samym brak było podstaw do orzekania o odmowie wznowienia postępowania. Dlatego też trzeba było umorzyć postępowanie. Organ zauważył, że strona, która nabyła przez zasiedzenie prawo własności samochodu może wystąpić do Starosty o nadanie pojazdowi nowych numerów identyfikacyjnych i po przedstawieniu dowodu pozytywnych badań technicznych pojazdu – zwrócić się o jego zarejestrowanie. W skardze do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Gdańsku B. K. powtórzył, że organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] czerwca 2005 r. wznowił na żądanie strony postępowanie, wcześniej wszczęte już z urzędu. Jego zdaniem zaskarżona decyzja tylko pozornie usuwa naruszenie prawa, bowiem również rozstrzyga w sprawie dwóch odrębnych wznowień; rozstrzygnięcie tego wszczętego z urzędu utrzymuje w mocy, zaś wszczęte na żądanie strony umarza i to w zupełnym oderwaniu od postanowień art. 105 k.p.a. Rozważając sprawę Sąd pierwszej instancji wskazał, że wznowienie postępowania jest szczególnym trybem weryfikacji decyzji ostatecznych, który polega na ponownym badaniu sprawy według stanu faktycznego istniejącego w dacie wydania decyzji ostatecznej z punktu widzenia przesłanek określonych w przepisach art. 145 k.p.a. Wyjątkiem są tu przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 7 i 8 oraz art. 145a k.p.a. Bezzasadne zatem jest oczekiwanie strony skarżącej by w toku postępowania, brane były pod uwagę takie fakty jak przedłożone orzeczenie sądu cywilnego o stwierdzeniu zasiedzenia samochodu – wydanego po jego zarejestrowaniu czy też nadanie samochodowi nowych numerów identyfikacyjnych (co zresztą jeszcze nie nastąpiło). Zdaniem Sądu, jeśli w sprawie dotyczącej określonego przedmiotu toczy się już wszczęte wcześniej postępowanie administracyjne to za bezprzedmiotowe - w rozumieniu art. 105 k.p.a. - uznać należy postępowanie w tym samym przedmiocie wszczęte później. Przedmiot postępowania zastaje bowiem objęty w całości postępowaniem wszczętym jako pierwsze i to właśnie postępowanie powinno doprowadzić do załatwienia sprawy w drodze decyzji administracyjnej. W ocenie Sądu słuszne było rozstrzygnięcie organu odwoławczego, który uchylił decyzję organu pierwszej instancji, w części dotyczącej odmowy wznowienia postępowania i umorzył postępowania pierwszej instancji prowadzone z wniosku strony. Okoliczność występowania w samochodzie skarżącego nieautentycznych numerów identyfikacyjnych nie była przez niego kwestionowana. Sąd wskazał, że nie stanowi numeru identyfikacyjnego oznaczenie pojazdu dokonane przez osobę nie działającą w imieniu producenta pojazdu lub uprawnionego organu administracji. Numer identyfikacyjny służy w szczególności indywidualizacji określonego pojazdu i umożliwia stwierdzenie, czy dokumenty potwierdzające nabycie prawa własności pojazdu dotyczą właśnie jego. Dokumentów zawierających nieautentyczne oznaczenie pojazdu nie można traktować jako dowodu własności pojazdu. Wobec niespełnienia przesłanki z art. 72 ust. 1 pakt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym w sprawie uzasadniona była, dokonana po wznowieniu postępowania, odmowa rejestracji samochodu,. W podstawie prawnej wyroku Sąd powołał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – w skrócie p.p.s.a. B. K. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną sporządzoną przez radcę prawnego J. C.. Skarżący domagał się uchylenia wyżej opisanego wyroku i rozpoznania skargi, "jako, że /.../ nie powołuje jakichkolwiek ułomności postępowania przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku", alternatywnie domagał się uchylenia wyroku i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że wcześniejsze postępowanie o wznowieniu postępowania z urzędu, dotknięte jest rażącą wadliwością procesową, gdyż wydano je na podstawie przesłanki kodeksowej, regulującej stany faktyczne odmienne. Zdaniem skarżącego zaskarżony wyrok pozostawił w obrocie prawnym rażąco wadliwe postanowienie Starosty C. o wznowieniu postępowania z urzędu. Wadliwość ta wynika z treści wcześniejszego wyroku WSA w Gdańsku z dnia 3 marca 2005 r. 3 II SA/Gd 1081/03. Skarżący zauważył, że Sąd pierwszej instancji w ogóle nie odniósł się do zarzutu w przedmiocie uchybienia przez organ odwoławczy rygorom przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., który pozwala na umorzenie postępowania jedynie po wcześniejszym uchyleniu w całości decyzji organu pierwszej instancji, kończącej to umarzane postępowanie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeśli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak) to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej i wyłącznie w granicach wyżej określonych może rozpatrywać wniesioną skargę kasacyjną. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga więc nie tylko ich prawidłowego określenia w samej skardze, ale stosownie do art. 176 p.p.s.a. w ogóle ich przytoczenia. Przytoczenie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu, czy strona skarżąca zarzuca naruszenie prawa materialnego, czy naruszenie przepisów postępowania, czy też oba te naruszenia łącznie. Konieczne jest przy tym wskazanie konkretnych przepisów naruszonych zdaniem skarżącego kasacyjnie przez Sąd, z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu oraz innych jednostek redakcyjnych (por. uzasadnienie postanowienia SN z dnia 7 kwietnia 1997 r., III CKN 29/97, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 96, postanowienia NSA z dnia 8 marca 2004 r., FSK 41/04, ONSA WSA 2004, nr 1, poz. 9). Warunek przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody, zmuszające Sąd kasacyjny do domyślania się, który przepis prawa autor kasacji miał na uwadze, podnosząc zarzut nieokreślonego naruszenia prawa materialnego, czy też zarzut naruszenia nie wskazanych przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie może domyślać się intencji skarżącego i formułować za niego zarzutów pod adresem zaskarżonego wyroku (por. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 22 lipca 2004 r., GSK 356/04, ONSA WSA 2004, nr 3, poz. 72, s. 142). Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna nie przytacza żadnej z podstaw kasacyjnych wymienionych w art. 174 p.p.s.a., co więcej nie wskazuje żadnego przepisu prawa materialnego czy prawa procesowego naruszonych zdaniem skarżącego kasacyjnie przez Sąd pierwszej instancji. Kwestionowanie w sposób ogólny rozstrzygnięcia Sądu w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie czyni zadość wymogom formalnym tego środka zaskarżenia. Zatem brak przytoczenia we wniesionej skardze kasacyjnej podstaw stanowi niespełnienie wymagań przepisanych dla skargi kasacyjnej, a przewidzianych w art. 176 p.p.s.a. i nie podlega sanacji. Z uwagi na to, że wymagania te są elementami konstrukcyjnymi, których brak uniemożliwia rozpoznanie sprawy, wobec tego skarga kasacyjna jako sporządzona z naruszeniem art. 176 p.p.s.a., na podstawie art. 178 p.p.s.a. podlega odrzuceniu. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia.