I SA/Gd 213/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Szumacher, Sędziowie Asesor WSA Danuta Oleś (spr.), Sędzia NSA Alicja Stępień, Protokolant Sekretarz Sądowy Monika Szymańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 listopada 2006 r. sprawy ze skargi E.C.K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego oddala skargę. I SA/Gd 213/06 UZASADNIENIE Naczelnik Urzędu Skarbowego działając jako organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanej E.C.K., zamieszkałej w [...]. Podstawę prowadzonego postępowania stanowiły tytuły wykonawcze z dnia [...] o numerach [...] oraz [...], obejmujące zaległości w podatku od środków transportowych za lata 1998-2000, a wystawione przez Urząd Gminy. Organ egzekucyjny, zawiadomieniem o zajęciu z dnia [...], zajął wynagrodzenie za pracę u dłużnika zajętej wierzytelności B.K., a odpis zawiadomienia o zajęciu wraz z odpisami wyżej wymienionych tytułów wykonawczych doręczył zobowiązanej E.C.K. w dniu 30 kwietnia 2004 r. W tym samym dniu zawiadomienie o zajęciu doręczono dłużnikowi zajętej wierzytelności. Pismem z dnia 6 maja 2004 r. E.C.K. zgłosiła zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku. W uzasadnieniu wskazała, że nie uznaje tej należności, bowiem wraz z wyrejestrowaniem działalności gospodarczej w miesiącu grudniu 1997 r. sprzedała samochód i nie jest już jego właścicielem W związku z tym, organ egzekucyjny mając na względzie treść art. 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz.968 ze zm.), pismem z dnia 26 maja 2004 r., zwrócił się do wierzyciela o zajęcie stanowiska w zakresie zgłoszonego przez zobowiązaną zarzutu. Burmistrz Gminy postanowieniem z dnia [...] w sprawie stanowiska wierzyciela nie uznał zgłoszonego zarzutu. Na skutek zażalenia E.C.K. wniesionego na to postanowienie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] uchyliło w całości orzeczenie wierzyciela z dnia [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, postanowieniem z dnia [...] wierzyciel, wyrażając swoje stanowisko powtórnie nie uznał zgłoszonego zarzutu. W uzasadnieniu organ ten powołał art. 9 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r. nr 9, poz. 84 ze zm.), zgodnie z którym obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych ciąży na właścicielach od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym pojazd został zarejestrowany - nabyty i ciąży na podatniku do końca miesiąca, w którym pojazd został wyrejestrowany lub nastąpiło przeniesienie własności. Organ wyjaśnił, że z danych otrzymanych z Wydziału Komunikacji wynika, iż pojazd został zarejestrowany na E.C.K. w dniu [...] i wpis ten jest nadal aktualny. Również od tego postanowienia wniesione zostało zażalenie, jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] pozostawiło zażalenie bez rozpoznania, z uwagi na brak opłaty skarbowej. W związku z tym, iż rozstrzygnięcie wierzyciela zawierające wiążącą dla organu egzekucyjnego wypowiedź w zakresie zgłoszonego zarzutu stało się ostateczne, Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] uznał za nieuzasadniony zgłoszony przez E.C.K. zarzut nieistnienia obowiązku. Na powyższe postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, E.C.K. złożyła pismem z dnia 29 listopada 2005 r. zażalenie, w którym podniosła, iż postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] jest niezasadne, albowiem opłata skarbowa została uiszczona w terminie. Wskazała też, że wniosła skargę na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wobec czego postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie zgłoszonego przez nią zarzutu jest przedwczesne. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego. Organ odwoławczy stwierdził, iż postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela, co do zarzutu nieistnienia obowiązku jest ostateczne, a sąd administracyjny nie jest trzecią instancją postępowania administracyjnego. Nadto podkreślił, iż zarzut nieistnienia obowiązku nie może być interpretowany w oderwaniu od art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z którego wynika, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Pismem z dnia 26 stycznia 2006 r. E.C.K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, wnosząc o jego uchylenie. Skarżąca stwierdziła, że jej zdaniem niniejsze postanowienie jest niesłuszne, dlatego nie zgadza się z jego rozstrzygnięciem. Udzielając odpowiedzi na skargę w piśmie z dnia 11 lutego 2006 r. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, gdyż ponownie oceniając zebrany materiał dowodowy nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi. Po wyznaczeniu terminu rozprawy skarżąca wraz z pismem procesowym z dnia 2 listopada 2006 r. przesłała postanowienie Burmistrza Gminy z dnia [...], w którym wierzyciel uznał jej zarzuty zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących zaległości w podatku od środków transportowych oraz decyzję Burmistrza Gminy z tej samej daty, którą umorzył on postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od środków transportowych za okres od 2002 do 2005 roku. W odpowiedzi na powyższe pismo procesowe, Dyrektor Izby Skarbowej poinformował, iż uwzględniając stanowisko Burmistrza Gminy wyrażone w postanowieniu z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał postanowienie z dnia [...], w którym umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] o numerach [...] i [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie stwierdzić należy, iż zarzuty podniesione w skardze są bardzo ogólnikowe i trudno odnieść je do prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Organy prowadząc postępowanie stwierdziły, iż skarżąca powołuje się na wynikający z art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku i w związku z tym wystąpiły do wierzyciela, którym był Burmistrz Gminy z prośbą o zajęcie stanowiska odnośnie zasadności tego zarzutu. Przystępując do rozpoznania niniejszej sprawy przede wszystkim należy podkreślić wiążący dla organu egzekucyjnego charakter wypowiedzi wierzyciela w zakresie zgłoszonego przez skarżącą zarzutu nieistnienia egzekwowanego obowiązku, gdyż zgodnie z art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wypowiedź wierzyciela w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1 - 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (w tym zarzutu nieistnienia obowiązku), jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Konsekwencją tego zapisu jest to, iż organ egzekucyjny nie jest uprawniony do prowadzenia odrębnego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie podstaw do uwzględnienia zarzutów i do podważenia w tym trybie stanowiska wierzyciela. Słusznie zatem, Naczelnik Urzędu Skarbowego przekazał wierzycielowi zgłoszony przez E.C.K. pismem z dnia 6 maja 2004 r. zarzut co do nieistnienia obowiązku w podatku od środków transportowych, celem uzyskania jego stanowiska w sprawie. Skoro postanowieniem z dnia [...] wierzyciel nie uznał zgłoszonego zarzutu, to organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela wydał postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów (art. 34 § 4 cytowanej ustawy). Ponieważ w postępowaniu egzekucyjnym skarżąca kwestionowała zasadność obciążenia jej podatkiem od środków transportowych i powoływała się na fakt wcześniejszego zbycia pojazdu, od posiadania którego miałaby podatek zapłacić, Sąd pragnie wskazać na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który zapadł w zbliżonym stanie faktycznym. Z wyroku tego wynika, iż "Materia podnoszona przez skarżącego nie mogła być przedmiotem zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący kwestionuje prawidłowość obciążenia go podatkiem od nieruchomości z uwagi na jej zbycie. Kwestia powyższa może być wyłącznie przedmiotem postępowania przed organem podatkowym, którym dla podatków i opłat lokalnych jest organ samorządowy. Organ egzekucyjny nie był uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym - art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji" (wyrok z dnia 7 grudnia 2000 r., sygn. akt III SA 1902/99 – publ. Lex nr 47235). Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę podziela pogląd, iż skoro organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Dz. U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161 ze zm.), to oparcie zarzutów zobowiązanego na twierdzeniu, że obowiązek nie istnieje, wywoła zamierzony skutek jedynie w razie przyznania tego faktu przez wierzyciela w trybie art. 34 § 1 tej ustawy (tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2000 r., sygn. akt III SA 2571/99 – publ. ONSA 2002/1/27). Wskazać co prawda należy, iż skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie wierzyciela zawierające stanowisko w sprawie zarzutu nieistnienia obowiązku, jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając jako organ odwoławczy, postanowieniem z dnia [...], pozostawił środek zaskarżenia bez rozpoznania, a zatem stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego przez zobowiązaną zarzutu nieistnienia obowiązku, zawarte w postanowieniu z dnia [...], stało się ostateczne. Nie jest zdaniem Sądu zasadny zarzut skarżącej zawarty w zażaleniu z dnia 29 listopada 2005 r., że skoro zaskarżyła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, to stanowisko wierzyciela w przedmiocie zgłoszonego zarzutu nie stało się ostateczne i w związku z tym postanowienie organu egzekucyjnego jest przedwczesne. Rację ma też Dyrektor Izby Skarbowej twierdząc, że sąd administracyjny nie jest trzecią instancją i fakt złożenia skargi do sądu administracyjnego nie powoduje, że stanowisko wierzyciela nie jest ostateczne. Kontrola zaskarżonego orzeczenia dokonywana przez sąd administracyjny polega na badaniu jego legalności tj. zgodności z prawem w momencie kiedy orzeczenie to zostało wydane. Późniejsza zmiana sytuacji faktycznej czy stanu prawnego nie może mieć wpływu na wynik tej kontroli. Zatem biorąc pod uwagę wynikające z art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela należy uznać, iż rozstrzygnięcia organów obu instancji wydane w niniejszej sprawie były prawidłowe i odpowiadały prawu. Późniejsza zmiana stanowiska wierzyciela - Burmistrza Gminy wyrażona w postanowieniu z dnia [...] prawidłowo została uwzględniona przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, który wydał postanowienie z dnia [...] o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] o numerach [...] i [...]. Okoliczność ta nie mogła jednak stanowić podstawy do uwzględnienia skargi i uchylenia przez Sąd zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, nie stwierdzając przy wydaniu zaskarżonej decyzji naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.