I SA/Wa 1465/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Katarzyna Bednarska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta P. reprezentującego Skarb Państwa na postanowienie Ministra Budownictwa z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji uwłaszczeniowej. oddala skargę. Minister Budownictwa postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu zażalenia Prezydenta Miasta P. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] dotyczące wyjaśnienia treści decyzji utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu przedstawiono następujący stan sprawy: Wojewoda [...] działając na podstawie art. 202 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r., Nr 46, poz. 543 ze zm.) decyzją z dnia [...] października 2004 r., nr [...] stwierdził nabycie z dniem 15 października 1992 r. przez Muzeum [...] w P. prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w P. w obrębie ulic: [...], [...] i [...], oznaczonego jako działki [...] o powierzchni [...] ha i nr [...] o powierzchni [...] ha, zapisanych w księdze wieczystej KW nr [...] oraz nieodpłatne nabycie prawa własności budynków, innych urządzeń i lokali położonych na tym gruncie, a także określił opłatę roczną z tytułu użytkowania wieczystego gruntu. Na wniosek Prezydenta Miasta P. Wojewoda [...] na podstawie art. 113 § 2 kpa, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] wyjaśnił treść decyzji wskazując, iż ustalona w decyzji z dnia [...] października 2004 r. opłata z tytułu użytkowania wieczystego obowiązuje od dnia 1 stycznia 2005 r. Na powyższe postanowienie Prezydent Miasta P. złożył zażalenie. Rozpatrując zażalenie i mając na uwadze, że obecnie organem właściwym w tym zakresie jest Minister Budownictwa, co wynika z rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 5 maja 2006 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Budownictwa (Dz. U. Nr 76, poz. 537) stwierdzono, że zgodnie z art. 71 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. opłaty roczne wnosi się przez cały okres użytkowania wieczystego, w terminie do 31 marca każdego roku, z góry za dany rok. Opłaty rocznej nie pobiera się za rok, w którym zostało ustanowione prawo użytkowa wieczystego. Skoro stwierdzenie prawa użytkowania wieczystego zostało dokonane w 2004 r., to opłaty rocznej nie pobiera się za ten rok, a więc obowiązek ten powstaje z dniem 1 stycznia 2005 r. Przepisy prawa nie przewidują ustalenia opłaty rocznej z mocą wsteczną. Prezydent Miasta P. reprezentujący Skarb Państwa - właściciela gruntu, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia zarzucając naruszenie art. 238 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny oraz art. 71 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) polegające na błędnym ustaleniu początkowego terminu obowiązywania opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, to jest na przyjęciu, że opłata ta obciąża użytkownika wieczystego dopiero od następnego roku po wydaniu decyzji potwierdzającej nabycie prawa. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że powołany przez organy art. 71 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami odnosi się wyłącznie do ustanowienia prawa użytkowania wieczystego w trybie umowy. W sprawie niniejszej natomiast prawo to powstało ex lege 15 października 1992 r., decyzja uwłaszczeniowa ma charakter deklaratoryjny. Zgodnie z art. 238 kodeksu cywilnego w związku z art. 71 ust. 1 powołanej ustawy użytkownik wieczysty jest zobowiązany do uiszczania opłat rocznych przez cały czas trwania tego prawa, dlatego Muzeum [...] winno uiszczać opłatę roczną od 15 października 1992 r. Minister Budownictwa w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu. Dokonana zaskarżonym postanowieniem wykładnia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2004 r., nr [...] nie narusza przepisów prawa materialnego ani procesowego w sposób, o jakim mowa w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a tylko w takim przypadku możliwe byłoby uwzględnienie skargi. Wskazaną wyżej decyzją z dnia [...] października 2004 r. Wojewoda [...] na podstawie art. 202 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami stwierdził, że grunt Skarbu Państwa opisany w pkt 1 decyzji stał się z dniem 15 października 1992 r. przedmiotem użytkowania wieczystego Muzeum [...] w P. Określając w pkt 8 opłatę z tytułu użytkowania wieczystego tego gruntu organ stwierdził, że kwota ta płatna jest do dnia 31 marca każdego roku. Wyjaśniając wątpliwości co do początkowego terminu obowiązywania opłaty rocznej organ prawidłowo podał, iż w sprawie niniejszej opłata ta obowiązuje od dnia 1 stycznia 2006 r. Słusznie wskazano, że z art. 71 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wynika obowiązek wnoszenia opłaty w terminie do dnia 31 marca każdego roku z góry za dany rok. W ustępie tym postanowiono, że opłaty nie pobiera się za rok, w którym zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego. Jak podniesiono w skardze regulacja ta odnosi się wyłącznie do ustanowienia prawa użytkowania wieczystego w trybie ustawowym, należy jednak zauważyć stosownie do treści art. 202 ust. 1 zd. ostatnie ustawy o gospodarce nieruchomościami do nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego stosuje się odpowiednio przepisy art. 200 tej ustawy. Zgodnie zaś z art. 200 ust. 1 pkt 4 ustawy przy nabyciu użytkowania wieczystego nie pobiera się pierwszej opłaty. Skoro opłaty te są wnoszone z góry, to wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji uznać należy za prawidłowe. Dodatkowo zaznaczyć należy - za wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 kwietnia 2003 r., sygn. akt II SA/Łd 736/02, ONSA 2004/1/38 - że deklaratoryjny charakter decyzji w sprawie stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego gruntu dotyczy wyłącznie kwestii powstania prawa użytkowania wieczystego i związanej z nim własności budynków, innych urządzeń i lokali, natomiast co do warunków powstałego z mocy prawa użytkowania wieczystego oraz nabycia własności budynków, innych urządzeń i lokali decyzja o uwłaszczeniu ma charakter konstytutywny. Wprawdzie powołany wyrok dotyczył uwłaszczenia z dniem 5 grudnia 1990 r. na podstawie art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami, to zauważyć trzeba, że przepis ten ma odpowiednie zastosowanie przy uwłaszczeniu w oparciu art. 202 ustawy. W tej sytuacji pierwszą opłatą z tytułu nabycia użytkowania wieczystego byłaby opłata za 2005 r., którą jednak objęło zwolnienie przewidziane w art. 200 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 202 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Przepis art. 238 kodeksu cywilnego stanowi, że użytkownik wieczysty uiszcza przez czas trwania swego prawa opłatę roczną, szczegółowe kwestie dotyczące uiszczania tej opłaty uregulowane zostały w przepisach mającej zastosowanie w sprawie niniejszej ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zaskarżone postanowienie zgodne jest z przepisami tej ustawy. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalono skargę.