VII SA/Wa 1540/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Zarządu Dróg Miejskich w C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Zarządu Dróg Miejskich w C. kwotę 455 zł (czterysta pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].05.2006r., działając na podstawie art. 157 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – zwany dalej kpa/, po rozpatrzeniu wniosków Zarządu Dróg Miejskich w C. oraz Cechu Rzemiosł Różnych w C. – odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w C. z dnia [...].04.1993r. udzielającej W. S. pozwolenia na użytkowanie samowolnie wzniesionego sklepu przy ul. K. [...]/ F. [...] w C., dobudowanego do budynku mieszkalnego. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż prowadząc postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wzniesionego sklepu /garażu/, zakończone legalizacją samowoli budowlanej, organ prawidłowo stwierdzi brak przesłanek do wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu, wynikających z art. 37 ustawy z dnia 24.10.1974r. Prawo budowlane. Obiekt nie naruszał bowiem ani przepisów techniczno – budowlanych ani ustaleń obowiązującego wówczas planu zagospodarowania przestrzennego. Na wyrysie z miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego i rewaloryzacji "Centrum" w C., obowiązującego w dacie wydania kwestionowanej decyzji, brak jest oznaczenia ul. R.j. Wprawdzie ulica ta uzyskała status drogi lokalnej miejskiej na podstawie uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w C. nr [...] z dnia [...].11.1985 r., jednak fakt ten nie został uwzględniony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Z tych względów zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego brak jest podstaw do przyjęcia, iż kontrolowana decyzja z dnia [...].04.1993r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].06.2006 r. znak: [...], działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania Zarządu Dróg Miejskich w C. – uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż postępowanie w trybie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się w nowej sprawie, co wiąże się z obowiązkiem ustalenia kręgu stron postępowania, a więc podmiotów, które wykażą swój interes prawny wynikający z możliwości zastosowania wobec nich normy prawa administracyjnego, materialnego. W odniesieniu do postępowania w trybie stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie wszczętego po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 27.03.2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw, normą prawa materialnego, z którego można wywodzić swój interes prawny, jest w ocenie organu przepis art. 59 ust 7 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane. Z powyższego organ wywodzi, iż jeżeli podmiot nie będący inwestorem żąda po 11.07.2003 r. wszczęcia postępowania w jednym z trybów nadzwyczajnych w sprawie zakończonej decyzją ostateczną przed dniem 11.07.2003 r., to wówczas należy odmówić takiemu podmiotowi wszczęcia postępowania, a gdy organ wszczął postępowanie na wniosek takiego podmiotu, należy je umorzyć. Zdaniem organu II instancji zarówno Zarząd Dróg Miejskich w C., jak i Cech Rzemiosł Różnych w C. nie byli inwestorami obiektu zlokalizowanego przy ul. K. [...] / F. [...], a co za tym idzie należało uchylić decyzję organu nadzoru budowlanego stopnia wojewódzkiego i umorzyć prowadzone przez ten organ postępowanie jako bezprzedmiotowe. Skargę na powyższą decyzję wniósł Zarząd Dróg Miejskich w C. domagając się jej uchylenia, zarzucił organowi: - naruszenie przepisów art. 42 ust 3, art. 48 ust 1,2, art. 54 i art. 59 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane poprzez błędne usankcjonowanie samowoli budowlanej i bezpodstawne udzielenie pozwolenia na użytkowanie wbrew ustaleniom ówczesnego planu zagospodarowania przestrzennego; - błędne przyjęcie, iż skarżący nie jest stroną postępowania; - nie rozpatrzenie stawianych w odwołaniu zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm./ Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem i trafności jego wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 7 i 77 kpa w związku z art. 138 § 1 pkt 2 kpa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja o charakterze formalnym, u podstaw której legło stwierdzenie organu, iż wszczynający postępowanie nadzorcze Zarząd Dróg Miejskich w C. i Cech Rzemiosł Różnych w C. nie posiadając przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie. Zgodnie z brzmieniem art. 28 kpa stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy, kto żądając czynności organu ze względu na swój interes prawny domaga się wydania określonego aktu. Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej może być wszczęte na żądanie strony lub z urzędu /art. 157 § 2 kpa/. Podstawowe znaczenie ma więc określenie stron tego postępowania, zwłaszcza wszczynanego na żądanie strony, bowiem na wstępie powstaje kwestia, czy osoba żądająca wszczęcia takiego postępowania jest stroną legitymowaną do wystąpienia z takim żądaniem. Krąg podmiotów, które mogą być stroną w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji ulega rozszerzeniu i należą do niego strony postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji oraz każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji. Przyjęty przez organ odwoławczy automatyzm ustalenia stron postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie w oparciu o art. 59 ust 7 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym po 11.07.2003r. nie zasługuje na aprobatę i wynika z braku rzetelnego ustalenia stanu faktycznego. Organ II instancji zdając się nie zauważyć, iż decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w C. w dnia [...].04.1993 r. wydana została na podstawie art. 42 ustawy z dnia 24.10.1974 r. Prawo budowlane i finalizowała procedurę legalizacyjną wobec obiektu budowlanego ponad wszelką wątpliwość wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej. Analiza akt postępowania administracyjnego potwierdza przeprowadzenie legalizacji także poprzez wydanie decyzji z dnia [...].06.1992 r., która na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z dnia 24.10.1974 r. miała na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Postępowanie powyższe toczyło się przy czynnym udziale Cechu Rzemiosł Różnych w C. i nie zmienia tego okoliczność, iż podmiot ten faktycznie nie otrzymał decyzji z dnia 15.04.1993 r., pomimo, iż widniał w rozdzielniku powyższej decyzji. Pozwolenie na użytkowanie udzielone na podstawie art. 42 Prawa budowlanego z 1974 r. jest formą legalizacji w sytuacji, gdy obiekt spełnia wszystkie wymogi prawa budowlanego z jednoczesnym stwierdzeniem jego zdatności do użytkowania. W tej sytuacji nie można w ocenie Sądu zaaprobować twierdzenia organu odwoławczego, iż jedynie inwestor ma przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na użytkowanie wydanej na podstawie art. 42 Prawa budowlanego z 1974 r. Rzeczą organu będzie więc rzetelna ocena interesu prawnego zarówno Cechu Rzemiosł Różnych w C., jak i Zarządu Dróg Miejskich w C. w zainicjowaniu niniejszego postępowania nadzorczego w świetle przedstawionych we wniosku o stwierdzenie nieważności argumentów. Z tych wszystkich względów należało uznać, iż decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 kpa zapadła przedwcześnie i z naruszeniem zasad opisanym w art., 7 i 77 kpa w związku z art. 28 kpa. Wobec faktu, iż zaskarżona decyzja miała charakter formalny nie istnieje potrzeba ustosunkowania się na tym etapie postępowania do zarzutów sformułowanych w skardze. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm./. Rozstrzygnięcie w pkt II i II wyroku znajduje oparcie w art. 152 i art. 200 cytowanej ustawy.