I SA/Bd 658/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Asesor sądowy Urszula Wiśniewska Protokolant Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Jana P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2004 r. postanawia: 1. odrzucić skargę 2. zwrócić skarżącemu z urzędu uiszczony wpis w kwocie 235 (dwieście trzydzieści pięć) zł Decyzją z dnia [...] 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta T. z dnia [...] 2006 r. w przedmiocie ustalenia Janowi P. PPUH "P." oraz Marzenie P. podatku od nieruchomości za rok 2004 od nieruchomości położonej w T. przy ul. [...] w kwocie 5.851 zł. Na decyzję organu II instancji Jan P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Wnosząc o uchylenie decyzji, postawił zarzut naruszenia art.7 i art.217 Konstytucji, art.7 ust.2 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a także art.120, art.122, art.187 i art.200 Ordynacji podatkowej. Jednocześnie podkreślił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze przesłało mu jedynie nieuwierzytelnioną kserokopię decyzji, na której brak jest jakiegokolwiek uwierzytelnienia podpisu, co zdaniem skarżącego stanowi rażące naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze odnosząc się do zarzutu doręczenia stronie kopii decyzji bez jej uwierzytelnienia, stwierdziło, że gdyby zgodzić się ze skarżącym, iż doręczenie nie było skuteczne, to w konsekwencji należałoby przyjąć, że decyzja w ogóle nie zaczęła obowiązywać w obrocie prawnym, a to oznacza, że skarga powinna być odrzucona. Organ odwoławczy uznał jednak, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego i przepisów postępowania podatkowego w sposób uzasadniający jej uchylenie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało decyzję, która zawiera elementy wymienione w art. 210 §1 Ordynacji podatkowej, w tym została podpisana przez wszystkich orzekających członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżącemu doręczono jednak nieuwierzytelnioną kserokopię decyzji. Zgodnie z art.211 Ordynacji podatkowej decyzję doręcza się stronie na piśmie. W piśmiennictwie przyjmuje się, iż strona powinna otrzymać: - oryginał pisma zawierającego decyzję, a nie kserograficzną odbitkę lub wydruk komputerowy. W oryginale tym powinny zostać zawarte wszystkie obligatoryjne elementy, zwłaszcza oryginalny, własnoręczny podpis osoby wydającej decyzję (J.Zimmermann, Ordynacja podatkowa. Komentarz. Postępowanie podatkowe, Toruń 1998, s.229); - oryginał pisma zawierającego decyzję, odpowiadającą wymaganiom, określonym w art.210 Ordynacji podatkowej. Doręczenie, np. kopii decyzji lub wydruku komputerowego nie będzie spełnieniem obowiązku wynikającego z art.211 (S.Babiarz, B.Dauter, R.Hauser, A.Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2004, s.577-578); - oryginał odpowiadający wymaganiom art.210, nie może to być ani kopia, ani też uwierzytelniony odpis (B. Adamiak, J.Borkowski, R.Mastalski, J.Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2006, s.786). Podobne stanowisko, jak w piśmiennictwie, jest prezentowane w orzecznictwie sądowym. Na tle art.109 §1 k.p.a. (identycznie brzmiącego jak art.211 Ordynacji podatkowej) NSA w uchwale pięciu sędziów z dnia 13 października 1997 r., FPK 13/97 orzekł, że nie można stwierdzić, by doręczenie wydruku komputerowego czyniło zadość obowiązkowi organu wynikającemu z powyższego przepisu. Strona jest uprawniona do otrzymania dokumentu z własnoręcznym podpisem osoby reprezentującej organ. Z kolei w postanowieniu z dnia 27 października 1998 r., II SA/Gd 1618/96 NSA uznał, iż przepis art. 109 § 1 k.p.a. nakazuje organowi doręczyć stronie (stronom) decyzję, przez co należy rozumieć, że doręcza się oryginał. Każda "kopia" decyzji, która zostaje doręczona stronom, musi być podpisana przez osobę (osoby) upoważnioną do wydania decyzji, przez co każdy egzemplarz jest decyzją na prawach oryginału. W przepisach postępowania administracyjnego nie ma podstaw do uznania, że w aktach sprawy można pozostawić oryginał wydanej decyzji, a stronie (stronom) doręczyć li tylko wypis bądź odpis decyzji (por. też postanowienie NSA z dnia 7 kwietnia 1998 r., II SA/Gd 1248/96, postanowienie NSA z dnia 30 października 1996 r., SA/Gd 2262/95). Odmienny pogląd wyraził Sąd Najwyższy. W wyroku z dnia 12 grudnia 2003 r., III RN 135/03 stwierdził, że w wykonaniu obowiązku, o którym mowa w art. 109 § 1 k.p.a., właściwy organ administracji publicznej obowiązany jest do doręczenia stronie (lub stronom postępowania) "z urzędu" (a nie na jej wniosek) nie "oryginału decyzji", lecz jednego uwierzytelnionego (czyli potwierdzonego co do zgodności z oryginałem przez upoważnioną do tego osobę reprezentującą ten organ) odpisu "oryginału decyzji" (mającego walor jej duplikatu). Sąd w niniejszym składzie tego poglądu nie podziela, przychylając się do pierwszego z przedstawionych poglądów. Należy zauważyć, że przepis art.211 Ordynacji podatkowej ( czy art. 109 § 1 k.p.a.) stanowi expressis verbis o doręczeniu stronie "decyzji", a zatem jej oryginału, a nie odpisu czy kopii. Gdyby ustawodawcy chodziło o doręczenie jedynie "odpisu" decyzji, przesądziłby o tym w wyraźny sposób w treści art. 211. Skoro nie czyni tego w sposób nie budzący wątpliwości, to zamiaru takiego przypisać mu nie można. Warto w tym miejscu zauważyć, że ustawodawca w niektórych przepisach szczególnych wyraźnie zezwala na doręczanie jedynie odpisu decyzji, określając jednocześnie krąg adresatów, którym odpis decyzji może zostać doręczony, np. art.35, art.45 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie prowadzenia działalności gospodarczej. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że doręczenie stronie nieuwierzytelnionej kserokopii decyzji nie spełnia wymagań wynikających z art.211 Ordynacji podatkowej. Stronie powinna być doręczona decyzja odpowiadająca warunkom określonym w art.210 §1 Ordynacji, z własnoręcznym podpisem osób upoważnionych do wydania decyzji. W przedmiotowej sprawie stronie nie została w ogóle doręczona decyzja. Nie ma zaś podstaw do tego by Sąd mógł stwierdzić nieważność doręczonego stronie dokumentu, bowiem Sąd kontroluje decyzje, a nie jej nieuwierzytelnione kserokopie. Polskie prawo administracyjne z doręczeniem wiąże określone skutki prawne, w tym choćby możliwość wniesienia odwołania lub zaskarżenia do sądu. Kwestia ta ma w niniejszej sprawie podstawowe znaczenie. Organ odwoławczy będzie bowiem zobowiązany doręczyć stronie decyzję, która spełniła wymogi wynikające z art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej i dopiero od dnia jej doręczenia będzie się liczył termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Reasumując powyższe należy stwierdzić, że skarga jest przedwczesna, bowiem nie została jeszcze stronie doręczona decyzja organu odwoławczego, czyli nie został wyczerpany administracyjny tok instancji (art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). Na marginesie Sąd zauważa, że organ odwoławczy powinien wyjaśnić czy Marzena P. powinna być stroną postępowania podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości za 2004 r. Należy zauważyć, że decyzja Prezydenta Miasta T. z dnia [...] 2006 r. została skierowana i doręczona również wyżej wymienionej, natomiast np. siedmiodniowy termin do zapoznania się z materiałem dowodowym wyznaczono jedynie Janowi P. (pismo z dnia 23 marca 2006 r., WPiW I 3110-317/05). Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2006 r. została doręczona również tylko pełnomocnikowi Jana P. – radcy prawnemu Kalinie G., nie doręczono jej natomiast Marzenie P. Powyższa kwestia ma istotne znaczenia dla oceny prawidłowości przebiegu postępowania podatkowego. Z tych względów na podstawie art. 58 §1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę odrzucił. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art.232 §1 pkt 1 lit. a) cyt. ustawy.