II GSK 181/07

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-10-24

Skład orzekający: Edward Kierejczyk, Jan Grabowski, Jan Kacprzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za przestępstwo z art. 178a § 1 Kodeksu karnego, popełnione umyślnie, stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia, niezależnie od tego, czy przestępstwo to było skierowane przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu?
Ratio decidendi
Prawomocne skazanie za przestępstwo umyślne, w tym za czyn z art. 178a § 1 Kodeksu karnego, stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. Ustawa o ochronie osób i mienia nie wymaga, aby przestępstwo umyślne było skierowane przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, a jedynie aby sprawca został skazany za takie przestępstwo. Organ administracyjny nie ma w takiej sytuacji możliwości zastosowania uznania administracyjnego.
Stan faktyczny
L. F. posiadał licencję pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. Komendant Wojewódzki Policji cofnął mu tę licencję z uwagi na prawomocne skazanie wyrokiem Sądu Rejonowego za przestępstwo z art. 178a § 1 Kodeksu karnego. Skarżący kwestionował umyślny charakter czynu i jego związek z mieniem lub zdrowiem. Kolegialne organy administracji utrzymały decyzję w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną L. F.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Zasądzono od skarżącego L. F. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Edward Kierejczyk Sędziowie NSA Jan Grabowski Jan Kacprzak (spr.) Protokolant Anna Tomaka-Magdoń po rozpoznaniu w dniu 24 października 2007 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej L. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 28 listopada 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 1246/06 w sprawie ze skargi L. F. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 19 maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji pracownika ochrony 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od skarżącego L. F. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 120 zł (słownie: sto dwadzieścia) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 28 listopada 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1246/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę L. F. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekał w następującym stanie sprawy: Decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...], [...] Komendant Wojewódzki Policji w P., w oparciu o przepisy art. 30 ust 1 w zw. z art. 26 i 30 ust 3 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz. U Nr 114, poz. 740 zew zm.) – zwanej dalej ustawą o ochronie - oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego wydał L. F. licencję pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. Decyzją z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] [...] Komendant Wojewódzki Policji w P. w oparciu o przepisy art. 30 ust 1 w zw. z art. 31 ust 2 ustawy o ochronie osób i mienia, cofnął L. F. licencję pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu [...] lutego 2006 r. wszczęte zostało z urzędu postępowanie administracyjne o cofniecie licencji pracownika ochrony pierwszego stopnia z uwagi na skazanie L. F. wyrokiem z dnia [...] września 2003 r. sygn. akt [...], przez Sąd Rejonowy w P. za przestępstwo z art. 178 a § 1 Kodeksu karnego na karę grzywny i zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 2 lat, który to wyrok uprawomocnił się w dniu [...] października 2003 r. Wobec powyższego organ uznał, iż L. F. przestał spełniać warunek określony w art. 26 ust 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia. W odwołaniu z dnia [...] kwietnia 2006 r. L. F. zaskarżył w całości powyższą decyzje zarzucając jej błędy w ustaleniach faktycznych oraz naruszenie prawa materialnego poprzez uznanie, że czyn, za który został skazany stanowi przestępstwo przeciwko mieniu i zdrowiu oraz by został popełniony z winy umyślnej. W uzasadnieniu L. F. wskazał, że bezspornym w jego ocenie jest, iż Sąd Rejonowy w P. skazał go za występek określony w art. 178 a § 1 Kodeksu karnego, jednakże ocena tego czynu wskazywała, że czyn ten popełniony został z winy nieumyślnej. Zdaniem skarżącego występek ten nie był również czynem skierowanym przeciwko mieniu, życiu bądź innym chronionym prawom określonym w ustawie o ochronie osób i mienia, zaś nie każdy wyrok skazujący skutkuje cofnięciem licencji pracownika ochrony. Decyzją z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 31 ust 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, Komendant Wojewódzki Policji cofa licencję pracownika ochrony jeżeli ten przestanie spełniać między innymi warunek określony w art. 26 ust 2 pkt 5, tj. warunek niekaralności pracownika ochrony za przestępstwo umyślne. Wobec skazania L. F. za czyn z art. 178 a § 1 Kodeksu karnego, a więc za przestępstwo umyślne, przestał on spełniać powyższą przesłankę. Nie nastąpiło również zatarcie skazania, o którym mowa w art. 107 § 4 Kodeksu karanego, co uniemożliwia skarżącemu ponowne ubieganie się o wydanie licencji pracownika ochrony. W odniesieniu do argumentu skarżącego o nieumyślności popełnionego czyny organ wyjaśnił, że każde przestępstwo stypizowane w art. 178 a § 1 Kodeksu karnego może być popełnione tylko umyślnie a odpowiedzialności na podstawie tego przepisu podlega się gdy sprawca ma świadomość, że znajduje się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, a także gdy przewiduje, że w wyniku upływu czasu alkohol nie uległ jeszcze wydaleniu z organizmu i się na to godzi. Organ podkreślił również, że nie dokonuje on weryfikacji ustaleń i rozstrzygnięcia postępowania karnego, nie rozstrzyga on również o winie lub niewinności strony i nie bada okoliczności zdarzenia oraz kwalifikacji prawnej zarzucanego czynu. Rozstrzygnięcie w sprawie cofnięcia licencji organ podejmuje wyłącznie w oparciu o fakt skazania strony prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego, bez względu na jego rodzaj. Przepis art. 26 ust 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia nie zawiera bowiem żadnego katalogu przestępstw umyślnych, których popełnienie, potwierdzone prawomocnym wyrokiem skazującym, skutkuje cofnięciem licencji, a zatem każde przestępstwo umyślne, za które skazanie nie uległo zatarciu, stanowi spełnienie obligatoryjnej przesłanki cofnięcia pracownikowi ochrony posiadanej przez niego licencji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego L. F. zaskarżył w całości powyższą decyzję zarzucając jej błędy w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzekania, a które miały istotny wpływ na jego treść, a przejawiające się w uznaniu, że popełniony czyn, za który zapadł wyrok skazujący miał charakter umyślny. Zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 26 ust 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia przez sformułowanie niesłusznego poglądu, że czyn z art. 178 a § 1 Kodeksu karnego jest czynem skierowanym przeciwko mieniu i zdrowiu – określonym w ustawie za podstawę wycofania licencji. Zarzucił również pominięcie istotnych dowodów w sprawie, a w tym akt Sądu Rejonowego w P. w sprawie [...], z których wynika, że czyn nie został popełniony z winy umyślnej. Jednocześnie skarżący wniósł na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 K.p.a. o wstrzymanie wykonania decyzji. W odpowiedzi na powyższą skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Postanowieniem z dnia 27 września 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1246/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za bezsporny fakt skazania L. F. wyrokiem za popełnienie przestępstwa z art. 178 a § 1 Kodeksu karnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielił przekonania skarżącego co do naruszenia prawa zaskarżoną decyzją jak również nie zgodził się z zaprezentowaną przez skarżącego argumentacją. Wojewódzki Sąd podkreślił, iż przestępstwo jakim jest kierowanie samochodu w stanie nietrzeźwości ma charakter umyślny zaś okoliczność ta oraz fakt prawomocnego skazania za to przestępstwo ma zasadnicze znaczenie w sprawie, bowiem organ w przypadku powzięcia informacji o takim fakcie zobowiązany jest zastosować sankcję z art. 31 ust 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia i cofnąć osobie, która została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne posiadaną licencję pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu bez znaczenia pozostaje argument skargi, iż przestępstwo, o którym mowa w art. 178 a § 1 Kodeksu karnego nie jest przestępstwem przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albowiem przepis art. 26 ust 2 pkt 5 ustawy o ochronie wymaga od kandydata na pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia wyłącznie nieskazania za przestępstwo umyślne. Prawomocne skazanie za takie przestępstwo jest samodzielną przesłanką cofnięcia licencji. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego stwierdzony przez organ fakt skazania skarżącego prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne stanowi wypełnienie przesłanki wskazanej w art. 31 ust 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia i zobowiązywał właściwy organ policji do cofnięcia skarżącemu licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż zarówno decyzja organu pierwszej jak i drugiej instancji nie naruszały prawa. Skargą kasacyjną L. F. zaskarżył powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie oraz o przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Na podstawie art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – wnoszący skargę kasacyjną zarzucił wyrokowi: - naruszenie prawa materialnego poprzez błędna jego wykładnię, tj. art. 7 K.p.a. polegająca na odmowie realizacji prawa do wykonywania zawodu oraz przedłożenia interesu społecznego ponad słuszny interes obywatela, - naruszenie przepisów postępowania poprzez przekroczenie zakresu swobodnej oceny dowodów i wyciagnięciu błędnych wniosków ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz brak kontroli nad prawidłowością przebiegu postępowania administracyjnego prowadzonego przez organy policji i brak ustosunkowania się w uzasadnieniu wyroku do wszystkich zarzutów zawartych w skardze. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Mając na uwadze zarzuty skargi kasacyjnej oraz treść jej uzasadnienia, należy na wstępie odnieść się do kwestii charakteru popełnionego przez skarżącego czynu z art. 178 a § 1 Kodeksu karnego, za który został on skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] września 2003 r. w sprawie o sygn. akt [...]. Zarówno w skardze kasacyjnej jak tez w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarżący podniósł, iż czyn przez niego popełniony, a polegający na prowadzeniu pojazdu w ruchu lądowym w stanie nietrzeźwości został popełniony z winy nieumyślnej i nie był on skierowany przeciwko życiu i zdrowiu oraz mieniu. Z takim stanowiskiem nie sposób się zgodzić, bowiem z art. 178 a § 1 Kodeksu karnego w zw. z art. 7 § 3 i art. 8 zdanie drugie tego Kodeksu jednoznacznie wynika, że to przestępstwo ma wyłącznie charakter umyślny, w rozumieniu art. 9 § 1 Kodeksu karnego. W okolicznościach niniejszej sprawy, fakt popełnienia przez skarżącego występku umyślnego stwierdzony został prawomocnym wyrokiem skazującym sądu karnego. Dla potrzeb postępowania administracyjnego o cofnięcie licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia jak i postępowania sądowoadministracyjnego bez znaczenia pozostają motywy sądu karnego, jakimi kierował się ten sąd wydając wyrok skazujący, gdyż w sprawie przed organem administracji decydującym był sam fakt prawomocnego skazania L. F. za przestępstwo umyślne, o którym mowa powyżej. Jak bowiem wynika z treści art. 31 ust 1 pkt 1 ustawy o ochronie, komendant wojewódzki policji cofa licencję jeżeli pracownik ochrony przestał spełniać warunki, o których mowa w art. 26 ust 2 pkt 1, 4 i 5 tej ustawy, tj. między innymi nie był skazany prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne (pkt 5 powyższego przepisu). Podkreślić przy tym należy, iż brak jest tutaj przesłanki stanowiącej, iż przestępstwo popełnione przez pracownika ochrony powinno być skierowane przeciwko życiu, zdrowiu bądź mieniu. Przesłanka taka nakłada na organ obligatoryjny obowiązek zawieszenia prawa z licencji w przypadku powzięcia informacji o toczącym się przeciwko pracownikowi ochrony postępowaniu karnym o czyn tego rodzaju – art. 32 ust 1. Skoro zatem bezspornym jest, iż skarżący został prawomocnie skazany za występek z art. 178 a § 1 kodeksu karnego, który jak wskazano powyżej jest przestępstwem umyślnym, a tym samym przestał on spełniać wymóg niekaralności, o którym mowa w art. 26 ust 2 pkt 5 ustawy o ochronie, to Komendant Wojewódzki Policji w P. zobligowany był w oparciu o art. 31 ust 2 pkt 1 tej ustawy do cofnięcia skarżącemu licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż kontrola decyzji Komendanta Głównego Policji utrzymującej w mocy decyzję cofającą licencje pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia skarżącemu, jakiej dokonał Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie zgodności decyzji z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] z przepisami ustawy o ochronie jest prawidłowa i nie narusza przepisów postępowania. Niezasadny jest zarzut skargi kasacyjnej o przekroczeniu zakresu swobodnej kontroli materiału dowodowego i wyciagnięciu błędnych wniosków ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, bowiem jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny oparł swoje ustalenia na dowodach zgromadzonych w sprawie, które stanowiły podstawę zaskarżonego orzeczenia zaś wnioski wyciągnięte w sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, z uwagi na powyższy wywód, były prawidłowe. Niezasadny jest zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 7 K.p.a. polegającego, w ocenie skarżącego, na przedłożeniu interesu społecznego ponad interes indywidualny. Ustawa o ochronie osób i mienia nakłada na pracownika ochrony obowiązek spełniania szczegółowych przesłanek stanowiących gwarancję prawidłowego wykonywania czynności przewidzianych tą ustawą, a w przypadku ich niespełnienia przewiduje obligatoryjne sankcje w postaci odmowy wydania, zawieszenia praw lub cofnięcia licencji. Sama ustawa wyłącza po stronie organu możliwość stosowania uznania administracyjnego, o jakim mowa w art. 7 K.p.a.. Zatem skoro pracownik ochrony fizycznej nie spełnia lub przestał spełniać którąkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 26 ust 2 lub 27 ust 3 ustawy o ochronie, organ wydający licencję nie ma możliwości innego rozstrzygnięcia sprawy, jak wydanie orzeczenia zgodnego z treścią przepisów art. 30, 31 lub 32 ustawy o ochronie. W przedmiotowej sprawie, w sytuacji niespełnienia przez skarżącego wymogu niekaralności, potwierdzonego prawomocnym orzeczeniem skazującym za popełnienie przestępstwa umyślnego, a więc sytuacji kiedy nie daje on gwarancji prawidłowego wykonywania zawodu oraz obowiązku przewidzianego przepisami ustawy o ochronie, po stronie organu cofającego licencję nie może być mowy o przedłożeniu przez ten organ interesu społecznego nad interes indywidualny z uwagi na związanie tego organu przepisami powołanej ustawy. Zarzut ten jest zatem niezasadny również w stosunku do zaskarżonego orzeczenia, a to z uwagi na fakt, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonuje kontroli rozstrzygnięć organów administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust 2 pkt 2 a) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat i czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (DZ. U. 2002 Nr 163, poz. 1349 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło