II GSK 183/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-10-29
Skład orzekający: Jan Kacprzak, Małgorzata Korycińska, Andrzej Kuba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który zrzekł się prawa do wzoru przemysłowego, a tym samym jego prawo wygasło, nadal posiada interes prawny do żądania unieważnienia tego wzoru?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nawet po zrzeczeniu się prawa do wzoru przemysłowego i stwierdzeniu jego wygaśnięcia, wnioskodawca nadal posiada interes prawny do żądania jego unieważnienia. Interes ten wynika z faktu, że unieważnienie prawa skutkuje jego ustaniem od początku, podczas gdy wygaśnięcie działa od daty stwierdzenia. Ponadto, zrzeczenie się roszczeń za okres obowiązywania prawa podlega ocenie sądu powszechnego, a nie administracyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "D. l.". Wnioskodawca, producent lodów, domagał się unieważnienia, twierdząc, że wzór nie spełniał wymogów nowości i oryginalności. W trakcie postępowania uprawniony zrzekł się prawa do wzoru, co skutkowało jego wygaśnięciem. Urząd Patentowy RP unieważnił prawo, uznając interes prawny wnioskodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę uprawnionego, podzielając stanowisko Urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną uprawnionego, który zarzucał m.in. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów o interesie prawnym oraz naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Kacprzak Sędziowie Małgorzata Korycińska (spr.) NSA Andrzej Kuba Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 16 października 2007 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej G.M. - P.P.C. i P. R. - S. "A." w D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 28 listopada 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 1699/06 w sprawie ze skargi G.M. - P.P.C. i P. R. - S. "A." w D. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 23 maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego oddala skargę kasacyjną
I
Zaskarżonym skargą kasacyjną wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny
w W. oddalił skargę G. M. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2006 r. unieważniającą prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "D. l." nr [...] zgłoszonego w dniu [...] kwietnia 2004 r. za numerem [...] i zarejestrowanego na rzecz G. M. – P. P. C. i P. R.-S. "A." w D. W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że postępowanie sporne w rozpoznawanej sprawie zostało wszczęte na skutek wniosku P. P. L. K. – J. K. Spółka jawna z siedzibą w L. o unieważnienie w całości prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. Jako podstawę prawną wniosku spółka powołała przepisy art. 89 ust. 1 w związku z art. 117, art. 103 ust. 1, art. 104 oraz art. 106 ust. 1 w związku z art. 255 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (tj. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.), zwanej dalej p.w.p. Natomiast uzasadniając interes prawny podniesiono, że strony jako producenci lodów są wobec siebie konkurentami i powołano się na toczące się postępowanie o zakazanie czynów nieuczciwej konkurencji i zapłatę, z powództwa G. M., zawisłe przed Sądem Okręgowym - Wydział Gospodarczy w K. (sygn. akt. [...]). W toku postępowania spornego uprawniony kwestionując interes prawny wnioskodawcy w unieważnieniu wzoru powołał się na to, że zrzekł się prawa do spornego wzoru, w wyniku, czego stwierdzono jego wygaśnięcie z dniem [...] maja 2006 r.
Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] maja 2006 r., wydaną na podstawie art. 89 w związku z art. 117 ust. 1, art. 102 i art. 104 p.w.p. unieważnił prawo z rejestracji wzoru. Dokonując oceny zdolności rejestracyjnej wzoru organ stwierdził, że w dacie zgłoszenia sporny wzór przemysłowy nie był nowy oraz pozbawiony był oryginalnego, indywidualnego charakteru. Jednocześnie Urząd Patentowy przyznał, że wnioskodawca - jako producent lodów - ma interes prawny w domaganiu się unieważnienia tego prawa.
W skardze G. M. zarzucił decyzji Urzędu Patentowego RP naruszenie art. 89 p.w.p. w związku z art. 117 ust. 1 p.w.p. poprzez przyjęcie, że wnioskodawca posiada interes prawny upoważniający go do wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie wzoru przemysłowego. Zarzucił także naruszenie art. 7 k.p.a. przez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz art. 77 k.p.a. przez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
Oddalając skargę Sąd stwierdził, że ocenę zdolności rejestracyjnej wzoru przemysłowego, na który udzielono prawa z rejestracji, Urząd Patentowy zasadnie poprzedził ustaleniami, co do istnienia po stronie wnioskodawcy interesu prawnego, w rozumieniu przepisu art. 89 p.w.p. Za bezsporną Sąd uznał okoliczność, iż wnioskodawca produkuje i wprowadza do obrotu gospodarczego lody, które w jego ocenie mają cechy objęte spornym prawem z rejestracji. Sąd podkreślił, że sporne prawo z rejestracji prowadzi do ograniczenia swobody działalności gospodarczej wnioskodawcy w zakresie produkcji lodów i ich wprowadzania do obrotu, co decyduje o istnieniu interesu prawnego po stronie wnioskodawcy. Zdaniem Sądu, ustalenia faktyczne istotne dla dokonania oceny pod względem powyższej przesłanki materialnoprawnej są trafne i przez stronę niepodważane.
W ocenie Sądu I instancji istnienia tak rozumianego interesu prawnego nie podważa podnoszona przez skarżącego okoliczność zrzeczenia się spornego prawa. Wniosek o unieważnienie spornego prawa z rejestracji został, bowiem złożony w dniu [...] stycznia
2005 r., a skarżący zrzekł się prawa w toku postępowania spornego. Sąd podkreślił, że Urząd Patentowy stwierdził wygaśnięcie prawa z dniem [...] maja 2006 r. i podzielił stanowisko Urzędu Patentowego, że wygaśnięcie prawa wywołuje skutek od daty złożenia wniosku w tym przedmiocie, a unieważnienie prawa skutkuje jego ustaniem od początku tak, jakby prawo nigdy nie powstało. Wygaśnięcie prawa nie wywołuje zatem skutku bezprzedmiotowości postępowania w sprawie z wniosku o unieważnienie prawa. Podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż zrzekł się roszczeń wynikających z tego prawa za okres - od kiedy prawo zostało udzielone do czasu jego wygaśnięcia - nie jest okolicznością, która podlega badaniu i ocenie w postępowaniu w sprawie unieważnienia prawa. Kwestia skuteczności zrzeczenia się roszczeń podlega, bowiem ocenie sądu powszechnego. Zdaniem Sądu, przyjęcie, iż zrzeczenie roszczenia niweczy interes prawny i tym samym wyłącza możliwość unieważnienia prawa - rejestracji przeczyłoby celom ustawy prowadząc do sytuacji, iż w obrocie byłyby także wzory przemysłowe, które zdolności rejestrowej nie mają.
W konkluzji Sąd I instancji stwierdził, że postawa skarżącego w postępowaniu przed Sądem Okręgowym w K. nie podlega kontroli sądu administracyjnego, a Urząd Patentowy zasadnie wywiódł interes prawny z konstytucyjnie zagwarantowanej zasady wolności gospodarczej, która w odniesieniu do wnioskodawcy doznała ograniczenia. Sąd uznając za trafne i niepodważane przez skarżącego ustalenia Urzędu Patentowego, co do braku ustawowych przesłanek wymaganych do udzielenia prawa z rejestracji stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i oddalił skargę na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a.
II
W skardze kasacyjnej G. M. – P. P. C. i P. R.-S. "A." w D. domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w W. oraz zasądzenia kosztów postępowania. Wyrokowi zarzucił:
1) zgodnie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 89 w związku z art. 117 ust. 1 p.w.p. poprzez przyjęcie, że Spółka K. posiadała interes prawny upoważniający do wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie spornego wzoru mimo, że prawa do tego wzoru wygasły, a dotychczasowy uprawniony zrzekł się wszelkich roszczeń wobec Spółki K. za okres, gdy wzór ten był w mocy;
2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
- art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a. poprzez uwzględnienie, jako dowodu w sprawie fałszywego oświadczenia pełnomocnika Spółki K., który zapewnił Sąd, że jego mocodawca nie otrzymał oświadczenia skarżącego, w którym zrzekł się on wszelkich roszczeń, które przysługiwałyby mu w okresie obowiązywania wzoru przemysłowego wobec Spółki K.;
- art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że w toku postępowania przed sądem administracyjnym nie obowiązują reguły postępowania dowodowego wynikające z Kodeksu Postępowania Cywilnego, a także nie uwzględnienie oświadczenia skarżącego, w którym zrzekł się on wszelkich roszczeń wobec Spółki K., za okres, gdy prawo to pozostawało w mocy;
- art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wskazanie w uzasadnieniu wyroku na podstawy jego wydania, które nie znajdują uzasadnienia w obowiązującym porządku prawnym.
Uzasadniając poszczególne zarzuty skarżący podniósł wpierw, że Sąd pominął fakt, iż prawa do spornego wzoru wygasły (skarżący zrzekł się ich), oraz że nie przysługują mu roszczenia wobec Spółki K. za okres, gdy prawo z rejestracji wzoru było w mocy. Stwierdził, że zagwarantowana Spółce K. w Konstytucji RP wolność działalności gospodarczej nie została ograniczona, a Sąd wyrażając odmienny pogląd nie wyjaśnił, na czym ograniczenie praw Spółki K. miało polegać.
Uzasadniając zarzut naruszenia przepisów postępowania skarżący stwierdził, że oświadczenie złożone przez pełnomocnika Spółki K. na rozprawie w dniu 28 listopada 2006 r. jest sprzeczne z dokumentami zgromadzonymi w sprawie. Skarżący informował bowiem Sąd Okręgowy w K., iż zrzeka się w przyszłości roszczeń dotyczących spornego wzoru za okres, kiedy wzór ten był chroniony przez Urząd Patentowy. Zdaniem skarżącego, Urząd Patentowy, jak również Sąd I instancji zobowiązany był zbadać, czy doszło do naruszenia przez skarżącego praw uczestnika postępowania i ewentualnie na czym ono polegało, ponieważ okoliczność ta stanowiła materialnoprawną przesłankę wszczęcia postępowania w sprawie o unieważnienie wzoru przemysłowego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania P. P. L. K. – J. K. Sp. j. w L. wniosła o jej oddalenie, jako bezzasadnej. W uzasadnieniu ustosunkowała się do podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów.
III
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Jej zarzuty postawione w obrębie ustawowej podstawy, o której stanowi art. 174 pkt 2 p.p.s.a., opierają się w głównej mierze na błędnej wykładni art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a. dokonanej przez kasatora. Rozważania nad stosowaniem w postępowaniu sądowoadministracyjnym art. 106 § 3 p.p.s.a. należy poprzedzić wyjaśnieniem, iż sąd administracyjny orzeka w zasadzie na podstawie materiału faktycznego i dowodowego sprawy zgromadzonego w postępowaniu przed właściwymi organami. Ta zasada wynika z postanowień art. 133
§ 1 p.p.s.a ab initio, zgodnie z którym "sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy". W postępowaniu sądowoadministracyjnym nie dokonuje się, zatem ponownego ustalenia stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz jedynie ocenia, czy właściwe w sprawie organy administracji publicznej ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w postępowaniu administracyjnym, a następnie czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego odpowiadające poczynionym ustaleniom. Dla dalszych rozważań istotne są jeszcze i inne konsekwencje wynikające zarówno z treści przytoczonego fragmentu art. 133 § 1 p.p.s.a., jak i z zakresu i konstrukcji kompetencji wojewódzkiego sądu administracyjnego, a mianowicie to, że ocena o zgodności bądź niezgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem jest dokonywana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego istniejącego w czasie podejmowania kontrolowanego aktu lub dokonywania czynności. Reguła ta sprawia, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do rozpatrywania okoliczności, które powstały po wydaniu zaskarżonego aktu lub podjęciu zaskarżonej czynności.
Powracając do art. 106 § 3 p.p.s.a. podkreślić należy, że przepis ten pozwala na przeprowadzenie jedynie dowodu z dokumentu i to tylko wówczas, gdy zaistnieje konieczność wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a ich wyjaśnienie nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Stosownie do wcześniejszych uwag przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd administracyjny będzie dopuszczalne wówczas, gdy postulowany (bądź dopuszczony z urzędu) dowód będzie pozostawał w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu.
Z kolei art. 106 § 5 p.p.s.a. stanowi, że do postępowania dowodowego, o którym mowa w § 3, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. W świetle zacytowanej treści art. 106 § 5 p.p.s.a. nie może budzić wątpliwości to, że odesłanie do odpowiednich przepisów Kodeksu postępowania cywilnego odnosi się do uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu.
Dotychczasowe rozważania odnoszące się do art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a. prowadzą do uprawnionej tezy, że o naruszeniu wskazanych przepisów przez sąd administracyjny można mówić wtedy, gdy sąd dopuścił z urzędu lub na wniosek strony dowód z dokumentu, ale jego oceny dokonał z naruszeniem reguł obowiązujących w Kodeksie postępowania cywilnego. Oczywiście inna będzie sytuacja, gdy sąd oddalił wniosek strony o dopuszczenie dowodu, gdyż wówczas wystarczającym dla zakwestionowana takiego stanowiska będzie postawienie zarzutu naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a.
W rozpoznawanej skardze kasacyjnej w obrębie omawianej podstawy strona skarżąca w zarzutach opisanych w punkcie 2 i 3 petitum środka odwoławczego, zarzuciła Sądowi I instancji naruszenia art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a. Tak skonstruowane zarzuty sugerują, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym został dopuszczony dowód z dokumentu, który oceniono niezgodnie z odpowiednimi przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza w oparciu o akta postępowania sądowoadministracyjnego, w tym w szczególności na podstawie protokołu rozprawy z dnia 28 listopada 2006 r., że przed Sądem I instancji nie został zawnioskowany przez strony jakikolwiek dowód z dokumentu. Również Sąd I instancji z urzędu nie przeprowadził takiego dowodu. Te niesporne w sprawie okoliczności czynią zarzuty naruszenia art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a. nieusprawiedliwionymi.
Nie zmienia tej oceny to, że strona skarżąca błędnie wykładając omówione przepisy uważa, że dowodem w rozumieniu art. 106 § 3 p.p.s.a. było "uwzględnienie jako dowodu w sprawie fałszywego oświadczenia pełnomocnika P.P.L. K., który zapewnił Sąd, że jego mocodawca nie otrzymał oświadczenia skarżącego, w którym zrzekł się on wszelkich roszczeń, które przysługiwałyby mu w okresie obowiązywania wzoru przemysłowego wobec spółki K.". Wskazać bowiem należy, że po pierwsze stanowiska stron odnotowane w protokole z rozprawy odbytej przed Sądem I instancji nie są dowodami w sprawie. Po wtóre teza, jakoby to oświadczenie zostało uwzględnione i miało wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej jest błędna. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd podał wszak, że "podkreślona przez skarżącego na rozprawie jego koncyliacyjna postawa wyrażona zwłaszcza w postępowaniu toczącym się przed Sądem Okręgowym w K. w sprawie o sygn. akt [...] mogłaby być uwzględniona jedynie na zasadzie słuszności ale kontrola sądu takiego aspektu oceny nie obejmuje".
Strona skarżąca naruszenie art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a. upatruje także w bezpodstawnym przyjęciu, że w toku postępowania przed sądem administracyjnym nie obowiązują reguły postępowania dowodowego wynikającego z Kodeksu postępowania cywilnego, a także w nieuwzględnieniu oświadczenia skarżącego o zrzeczeniu się roszczeń wobec uczestnika postępowania za okres, gdy prawo z rejestracji pozostawało w mocy. W dotychczasowych wywodach Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił już zarówno to, że odpowiednie zastosowanie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego odnosi się do dowodu z dokumentu, przeprowadzonego w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a., jak i to , że oceniając legalność decyzji sąd administracyjny nie jest uprawniony do rozpatrzenia okoliczności, które powstały po wydaniu kontrolowanego aktu. Przedmiotem kontroli sądowej była decyzja Urzędu Patentowego z dnia [...] maja 2006 r., natomiast oświadczenie, na które powołuje się strona zostało złożone przed sądem powszechnym w dniu [...] października 2006 r.
Ostatni z zarzutów skargi kasacyjnej postawiony na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. odnosi się do przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. Przepis ten określa niezbędne elementy uzasadnienia orzeczenia. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że kontrolowane orzeczenie Sądu I instancji zawiera wszelkie elementy, o których stanowi ten przepis, dlatego i ten zarzut należy uznać za chybiony.
Naczelny Sąd Administracyjny zauważa przy tym, że wszystkie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania wiążą się z wiodącą tezą skargi kasacyjnej wyrażającą się w przekonaniu strony skarżącej, iż uczestnik postępowania nie był legitymowany do zainicjowania postępowania spornego o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. Tego też problemu dotyczy pierwszy z zarzutów skargi kasacyjnej, odnoszący się do naruszenia prawa materialnego – przepisu art. 89 w zw. z art. 117 p.w.p.
W myśl art. 117 ust. 1 p.w.p. do unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego przepisy art. 89 stosuje się odpowiednio. Przywołany w tym przepisie art. 89 p.w.p. stanowi w ustępie 1, że patent może być unieważniony w całości lub części, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu. Z zacytowanych regulacji prawnych wynika zatem, że z wnioskiem o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego może wystąpić każda osoba, która w dacie złożenia wniosku wykaże się interesem prawnym w domaganiu się unieważnienia tego prawa. Na osobie tej ustawodawca nałożył nadto obowiązek wykazania, że nie zostały spełnione ustawowe przesłanki wymagane do uzyskania prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. Ustalanie, czy zostały spełnione ustawowe przesłanki do uzyskania prawa z rejestracji wzoru przemysłowego następuje w postępowaniu spornym, które może być wszczęte jedynie na wniosek osoby, które w dacie jego wniesienia wykaże, że posiada interes prawny w żądaniu unieważnienia prawa. Słusznie, więc Sąd I instancji przyjął, że ocena zdolności rejestracyjnej wzoru przemysłowego musi być poprzedzona ustaleniami organu, co do istnienia po stronie wnioskodawcy interesu prawnego w rozumieniu art. 89 ust. 1 p.w.p. w zw. z art. 117 ust.1 p.w.p.
Kolejnym istotnym elementem mającym wpływ na ocenę zasadności postawionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 89 ust. 1 w zw. z art. 117 ust. 1 p.w.p. jest to, że kasator nie zakwestionował ustaleń faktycznych przyjętych przez Urząd Patentowy RP, a aprobowanych przez Sąd I instancji. Z ustaleń tych wynika, że uczestnik postępowania – spółka K. w 2003 r. i 2004 r. produkowała i wprowadziła do obrotu gospodarczego lody pod nazwą "t." mające, w jej ocenie, cechy objęte spornym prawem z rejestracji. Na marginesie należy jedynie dodać, że tę ocenę wnioskodawcy potwierdza przyjęta przez Urząd Patentowy, a nie kwestionowana przez skarżącego cecha braku nowości w dacie zgłoszenia wzoru przemysłowego "d. l." nr [...].
Bezsporne więc jest, że w dacie wniesienia wniosku o unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "d. l.", zarejestrowanego w dziewięciu odmianach posiadających kształt przypominający walec zakończony w górnej części półkulą, posypką ciemną lub jasną wiórkową, wnioskujący o unieważnienie tego prawa oferował na rynku lody "t." w postaci przypominającej walec zakończony w górnej części półkulą z posypką ciemną lub jasną.
Te ustalenia, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przesądzają o tym, że w dacie złożenia wniosku wnioskodawca miał interes prawny w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. Trafnie wywiódł Sąd I instancji, że ten interes prawny wynikał z art. 20 i art. 22 Konstytucji RP, gdyż sporne prawo z rejestracji prowadziło do ograniczenia swobody działalności gospodarczej wnioskodawcy w zakresie produkcji lodów i ich wprowadzenia do obrotu. Nie ma przy tym znaczenia, czy uprawniony korzystał z przysługującego mu prawa z rejestracji wzoru. Sam fakt uzyskania prawa z rejestracji wzoru przemysłowego w sytuacji, gdy inny producent wprowadził wcześniej na rynek produkt o cechach podobnych do zarejestrowanego wzoru przemysłowego, stanowi wystarczającą przesłankę do uznania istnienia po stronie tego producenta interesu prawnego w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji wzoru.
Strona skarżąca twierdzi, że przy ocenie interesu prawnego Sąd nie wziął pod uwagę tego, że uprawniony zrzekł się prawa z rejestracji, co skutkowało jego wygaśnięciem, a nadto zrzekł się wszelkich roszczeń za okres, gdy "wzór ten był w mocy". Ta ostatnia okoliczność była już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, więc jedynie należy przypomnieć, że strona skarżąca powołuje się na fakt zaistniały po wydaniu kontrolowanej przez Sąd I instancji decyzji.
Natomiast odniesienie się do kwestii związanych z zrzeczeniem się prawa z rejestracji przez uprawnionego wymaga uprzedniego omówienia regulacji prawnych związanych z wygaśnięciem prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. W myśl art. 90 ust. 1 pkt 2 p.w.p. w zw. z art. 118 ust. 1 tej ustawy prawo z rejestracji wzoru przemysłowego wygasa na skutek zrzeczenia się prawa przez uprawnionego. Stosownie z kolei do art. 90 ust. 2 w zw. z art. 118 ust. 1 p.w.p. w sprawach, o których mowa w ust. 1 pkt 2-4 Urząd Patentowy wydaje decyzję stwierdzającą wygaśnięcie prawa. Zgodnie więc z zacytowanymi przepisami, wygaśnięcie prawa z rejestracji z powodu jego zrzeczenia się przez uprawnionego następuje poprzez wydanie decyzji administracyjnej przez uprawniony organ. Od decyzji tej, zgodnie z art. 244 ust. 1 p.w.p., stronie służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w terminie określonym w ust. 4 tego przepisu (2 miesiące od dnia doręczenia decyzji). Zgodnie zaś z treścią art. 244
ust. 5 p.w.p. przed upływem terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzja nie podlega wykonaniu. Ta niewykonalność decyzji, o której mowa w przytoczonym przepisie oznacza m.in. to, że do czasu upływu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie można przyjąć, że prawo z rejestracji wygasło. Oczywiście w decyzji o wygaśnięciu prawa z rejestracji jest oznaczona data, z jaką prawo to wygasło, ale to nie znosi skutków, o których mowa w art. 244 ust. 5 p.w.p.
W rozpoznawanej sprawie decyzją z dnia [...] maja 2006 r. Urząd Patentowy RP stwierdził wygaśnięcie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego z dniem [...] maja 2006 r. pouczając o treści art. 244 ust. 1 i 4 p.w.p. O unieważnieniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego organ orzekł decyzją z dnia [...] maja 2006 r., a zatem w dacie, kiedy decyzja o wygaśnięciu prawa z rejestracji nie podlegała wykonaniu. Ta okoliczność uszła uwadze kasatora przy konstruowaniu tezy o utracie interesu prawnego w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji.
Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i oddalił ją na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło