IV SA/Wa 1926/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Miron, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi S. T. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie przekazania skargi według właściwości 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. zasądza od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego S. T. kwotę 130 (sto trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r. Główny Inspektor Sanitarny, na podstawie art. 231 kpa w związku z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575, ze zm.) przekazał Państwowemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu w B. według właściwości do rozpoznania skargę S. T. na niewłaściwe działanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B.. W postanowieniu tym Główny Inspektor Sanitarny, powołując się na art. 12 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej stwierdził, iż jest niewłaściwy do rozpoznania skargi wniesionej w trybie działu VIII kpa, dotyczącej niewłaściwego działania Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B.. Pouczył jednocześnie skarżącego o możliwości wystąpienia do Głównego Inspektora Sanitarnego z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenie przedmiotowego postanowienia. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 utrzymał w mocy własne postanowienie. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Główny Inspektor Sanitarny wskazał, iż działając na podstawie art. 231 kpa przekazał skargę S. T. zgodnie z właściwością do rozstrzygnięcia przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B.. Zgodnie bowiem z art. 229 pkt 7 kpa właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej zadań lub działalności organu administracji rządowej jest organ wyższego stopnia lub organ sprawujący bezpośrednio nadzór. Uwzględniając zatem dyspozycję art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej zasadnym było zdaniem organu, przekazanie przedmiotowej skargi do rozpoznania organowi właściwemu, którym w niniejszej sprawie jest Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B.. Skargę na powyższe postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. T. domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia jako wydanego niezgodnie z prawem. Główny Inspektor Sanitarny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Na rozprawie w dniu 11 stycznia 2007 r. skarżący wyjaśnił, iż pismo nazwane skargą, adresowane do Głównego Inspektora Sanitarnego z datą wpływu [...] lipca 2006 r. stanowi jego skargę na działanie Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B., którego dotyczy zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i niezależnie od podniesionych w niej zarzutów dokonuje kontroli legalności zaskarżonych aktów. Dlatego też działając na podstawie powyższego przepisu Sąd, z przyczyn które zostaną przedstawione poniżej, doszedł do przekonania, że zaskarżone postanowienie zostało wydana bez podstawy prawnej i w związku z tym dotknięte jest wadą nieważności przewidzianą w art. 156§ 1 pkt 2 kpa. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 223 kpa adresaci skarg i wniosków ( w tym organy administracji) mają obowiązek przestrzegania swojej właściwości, która powinna być ustalona stosownie do przedmiotu skargi i wniosku. Jak wynika z treści art. 231 kpa jeżeli organ, który otrzymał skargę, nie jest właściwy do jej rozpatrzenia, obowiązany jest niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni, przekazać ją właściwemu organowi, zawiadamiając równocześnie o tym skarżącego, albo wskazać mu właściwy organ. Powyższy przepis nakłada zatem na organ obowiązek przestrzegania swojej właściwości i nadania skardze prawidłowego biegu. Główny Inspektor Sanitarny stwierdzając swą niewłaściwość do rozpoznania skargi S. T. na niewłaściwe działanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B., postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r., wydanym na podstawie art. 231 kpa, przekazał powyższą skargę do rozpoznania Państwowemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu w B. jako organowi właściwemu w sprawie. W postanowieniu tym organ zawarł pouczenie, iż strona może wystąpić do Głównego Inspektora Sanitarnego z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia powyższego postanowienia. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 utrzymał w mocy własne postanowienie. Mając na uwadze treść art. 231 należy wskazać, iż dyspozycja powyższego artykułu dopuszcza jako alternatywne dla siebie dwa działania organu niewłaściwego w sprawie, której skarga dotyczy: albo organ ten sam podejmuje czynności związane z przekazaniem skargi do organu właściwego, albo też zwraca skargę skarżącemu z pouczeniem, w którym wskazuje organ właściwy. Dyspozycja powyższego artykułu nie wskazuje natomiast w jakiej formie ową czynność związaną z przekazaniem skargi organ powinien podjąć oraz nie wskazuje na możliwość zakwestionowania przez stronę takiego rozstrzygnięcia. W tym miejscu należy wskazać, iż art. 6 kpa nakłada na organy administracji państwowej obowiązek działania na podstawie przepisów prawa. Oznacza to działanie w oparciu o obowiązującą normę prawną, prawidłowe ustalenie znaczenia tej normy, niewadliwe dokonanie subsumcji oraz prawidłowe ustalenie następstw prawnych. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż zastosowanie przez Głównego Inspektora Sanitarnego formy postanowienia na przekazanie skargi S. T., na podstawie art. 231 kpa, do organu właściwego w sprawie nie dawało Głównemu Inspektorowi Sanitarnemu uprawnienia do pouczenia skarżącego o możliwości odwołania się od powyższego rozstrzygnięcia w postaci złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Błędne pouczenie natomiast zawarte w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2006 r. co do prawa złożenia w terminie siedmiu dni wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia, ale też nie może dawać tej stronie specjalnych uprawnień naruszających ustalone prawem zasady postępowania. Rozpoznanie zatem przez Głównego Inspektora Sanitarnego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz wydanie w wyniku jego rozpoznania w dniu [...] sierpnia 2006 r. postanowienia utrzymującego postanowienie z dnia [...] sierpnia 2006r., nastąpiło bez podstawy prawnej. W literaturze i orzecznictwie przyjmuje się, że wydanie decyzji bez podstawy prawnej oznacza, że albo nie ma przepisu prawnego, który umocowuje administrację publiczną do działania, albo też nie spełnia wymagań podstawy prawnej działania organów tej administracji, polegającego na wydawaniu decyzji administracyjnych rozumianych jako indywidualne akty administracji zewnętrznej. Błędne pouczenie strony o możliwości złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w sytuacji, gdy od postanowienia wydanego na podstawie art. 231 kpa taki środek odwoławczy nie przysługiwał, stanowi wydanie zaskarżonego postanowienia bez podstawy prawnej. Mając na uwadze powyższe, uznać należy, iż zaskarżone postanowienie wydane zostało przez Głównego Inspektora Sanitarnego bez podstawy prawnej i w związku z tym dotknięte jest wadą nieważności przewidzianą w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.