IV SA/Po 16/06

WyrokWSA w Poznaniu2007-01-17

Skład orzekający: Ewa Makosz-Frymus, Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Ewa Kręcichwost-Durchowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo rozpoznały żądanie strony o spłatę zaległych świadczeń pielęgnacyjnych od sierpnia 2004 r., uwzględniając prawomocny wyrok sądu powszechnego ustalający niepełnosprawność dziecka od 2 roku życia?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej naruszyły przepisy postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 k.p.a.) oraz prawo materialne, nie wyjaśniając wyczerpująco stanu faktycznego i nie odnosząc się do żądania strony o spłatę zaległych świadczeń pielęgnacyjnych od sierpnia 2004 r. Prawomocny wyrok sądu powszechnego ustalający niepełnosprawność dziecka od 2 roku życia powinien skutkować rozpoznaniem wniosku o wypłatę świadczenia od sierpnia 2004 r., z uwzględnieniem przepisów dotyczących kontynuacji świadczeń.
Stan faktyczny
Skarżąca R.C. wniosła o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na syna M.C. oraz o spłatę zaległych świadczeń od sierpnia 2004 r. Organy administracji przyznały świadczenie na okresy od sierpnia 2005 r. do sierpnia 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje organu I instancji, przekazując kwestię spłaty zaległych świadczeń do rozpoznania organowi I instancji. Skarżąca podniosła w skardze, że wnioski o świadczenie były składane od sierpnia 2004 r. i domaga się spłaty od tego okresu. Sąd administracyjny uznał, że organy nie rozpoznały żądania spłaty zaległych świadczeń.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] z [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. z dnia [...] nr [...], a także stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu. Sąd oddalił skargę w części dotyczącej zaskarżenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] z [...].

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus(spr.) Sędziowie WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant sekr.sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 17 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi R.C. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] i nr [...] w przedmiocie świadczeń pielęgnacyjnych I. oddala skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] II. uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. z dnia [...] nr [...], III. określa, że decyzja wymieniona w pkt II nie podlega wykonaniu. /-/ E. Kręcichwost- Durchowska /-/ E. Makosz- Frymus /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak Wnioskami z [...] sierpnia 2005r. i [...] sierpnia 2005r. R.C. zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O., o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na syna M.C. Do wniosków dołączyła między innymi prawomocny wyrok Sądu Rejonowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z [...] sygn. akt [...] zmieniający orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] nr [...]. Sąd powszechny ustalił, że małoletni M.C. ze względu na schorzenia wymaga zapewnienia mu całkowitej opieki lub pomocy w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych w sposób przewyższający wsparcie potrzebne osobie w danym wieku. W wyroku wskazano nadto, że niepełnosprawność małoletniego M.C. istnieje od 2 roku życia, do dnia 5 maja 2007r. (k. 9 akt administracyjnych). W aktach administracyjnych dotyczących wniosku z [...] sierpnia 2005r. znajduje się także pismo skarżącej, w którym domaga się ona zaległych świadczeń, "gdyż sprawa toczy się od 2004r."(k. 12 akt administracyjnych). Decyzją z [...] nr [...] Prezydent Miasta O. przyznał R.C. świadczenie pielęgnacyjne na M.C. na okres od 1 sierpnia 2005r., do 31 sierpnia 2005r. W uzasadnieniu organ wskazał, że uwzględniono wniosek skarżącej z dn. 25 sierpnia 2005r. i zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, prawo do świadczeń rodzinnych ustalono począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Po rozpatrzeniu wniosku z 28 sierpnia 2005r., decyzją z [...] nr [...] Prezydent Miasta O. przyznał R.C. świadczenie pielęgnacyjne na M.C. na okres od 1 września 2005r. – 31 sierpnia 2006r. na podstawie art. 107§4 k.p.a. odstępując od sporządzenia uzasadnienia. Skarżąca wniosła odwołanie od obu decyzji zwracając się o spłatę zaległych świadczeń pielęgnacyjnych przynajmniej od dnia złożenia wniosku o pogorszeniu się stanu zdrowia dziecka, tj. od sierpnia 2004r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją nr [...] z [...] utrzymało w mocy decyzję [...], uznając że organ I instancji nie naruszył przepisów prawa. Natomiast decyzją nr [...] z [...] utrzymano w mocy rozstrzygnięcie [...], wskazując, że kwestia zapłaty zaległych świadczeń, tj. od roku 2004r. nie była przedmiotem rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji. W związku z tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowiło przekazać sprawę w tym zakresie do rozpoznaniu organowi I instancji. W skardze z [...] grudnia 2005r. skarżąca podniosła, że wnioski o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego składne były w sierpniu 2004r. i stąd strona wnosi o spłatę zaległego świadczenia od sierpnia 2004r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, wskazując, że skarga odnosi się do spłaty zaległego świadczenia podczas gdy przedmiotem postępowań administracyjnych w niniejszej sprawie były wnioski strony z 2005r. i że kwestia spłaty przekazana jest do rozpoznania organowi I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga jest zasadna jedynie w części dotyczącej zaskarżenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] z [...]. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269, dalej: u.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art.1 §1 u.s.a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 u.s.a. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Z odpowiedzi udzielonej przez zastępcę Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O., na pismo Sadu z dnia [...] stycznia 2007r., wynika jedynie, że decyzją [...] z [...] września 2005r. przyznano zasiłek pielęgnacyjny na M.C. na okres od 01 września 2005r. do 31 maja 2007r. W ocenie Sądu organ I instancji, oraz organ odwoławczy – wydając decyzję utrzymującą w mocy poprzedzające rozstrzygnięcie – nie wyjaśniły w sposób wyczerpujący stanu faktycznego. Skoro do wniosku z [...] sierpnia 2005r. skarżąca dołączyła pismo, z treści którego wynika, że domaga się spłaty zaległych świadczeń pielęgnacyjnych od sierpnia 2004r., to organy administracji publicznej zobowiązane były odnieść się do tego żądania. Natomiast na podstawie zgromadzonych w aktach administracyjnych I i II instancji dokumentów, należy stwierdzić, że wniosku skarżącej o spłatę zaległych świadczeń pielęgnacyjnych od sierpnia 2004r., nie rozpoznano. W szczególności ani z decyzji MOPS [...] z [...], ani z rozstrzygnięcia [...] z [...] nie wynika, jakie stanowisko wobec roszczenia skarżącej zajęły organy administracji. Sąd uznał, że tak przeprowadzone postępowanie narusza przepisy art. 7 i 77 k.p.a., albowiem organy nie podjęły wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w oparciu o wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Nadto wskazać należy, na art. 104 § 2 k.p.a. który stanowi, że decyzje administracyjne rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części. Nie sposób przyjąć, że istotą niniejszej sprawy nie było także żądanie o zapłatę świadczenia od sierpnia 2004r. Z akt sprawy wynika, że syn skarżącej – M.C. został orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w O. z dnia [...] zaliczony do osób niepełnosprawnych, które nie wymagają stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby. Następnie Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności orzeczeniem z [...] utrzymał w mocy orzeczenie z [...], którym odmówiono wydania orzeczenia ustalającego niepełnosprawność. Wskutek zaskarżenia powyższych rozstrzygnięć Sąd Rejonowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. wyrokiem z [...] sygn. akt [...] ustalił, że niepełnosprawność syna skarżącej istnieje od 2 roku życia, na okres do 5 maja 2007r. Należy przyjąć, że wyrok ten wywołuje skutki "ex tunc" co powinno skutkować rozpoznaniem wniosku skarżącej o wypłatę świadczenia pielęgnacyjnego od sierpnia 2004r. W dacie wydania decyzji przez organy I i II instancji, obowiązywała znowelizowana ustawa o świadczeniach rodzinnych z dnia 28 listopada 2003 r. (Dz.U. z 2003r, nr 228, poz. 2255 ze zm.), z dodanym już art. 24 ust. 3a. Wskazany przepis przewiduje kontynuację świadczeń i ich wypłatę za okres, w którym strona nie posiadała jeszcze nowego orzeczenia o niepełnosprawności. W niniejszej sprawie organy administracji publicznej nie wyjaśniły, czy skarżąca korzystała z zasiłku stałego wskazanego w art. 27 ustawy z 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 1998r. nr 64, poz. 414 ze zm.). W szczególności Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wskazując że w "pozostałym zakresie" sprawa przekazana została organowi I instancji nie ustaliło, czy istotnie rozpatrywano ewentualną okoliczność pobierania przez skarżącą zasiłku stałego przed wejściem w życie ustawy z 28 listopada 2003r. Ustalenie powyższej okoliczności jest istotne dla wyniku sprawy, albowiem kwestia pobierania zasiłku pod rządami ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990r. jest podstawą kontynuacji tego świadczenia w obecnym stanie prawnym. Powyższe wywody, zdaniem Sądu, są uzasadnione tym, że w niniejszej sprawie stopień niepełnosprawności, uprawniający do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego, ustalono prawomocnym wyrokiem na okres od 2 roku życia do dnia 5 maja 2007r. Stąd też podstawy do przyznania przedmiotowego świadczenia, za okres wnioskowany przez skarżącą, istniały od czerwca 2001r. – to jest od kiedy M.C. ukończył 2 rok życia. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznając, że zarówno decyzja MOPS [...] z [...], jak i [...] z [...] wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, orzekł jak w punkcie II wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w zw. z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). O wykonaniu decyzji [...] z [...] października 2005 r orzeczono jak w punkcie III wyroku na podstawie art. 152 p.p.s.a. /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/E. Makosz-Frymus /-/D. Rzyminiak-Owczarczak AT

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło