II OZ 1287/07
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2007-12-13
Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi wyznaczonemu z urzędu w miejsce innego adwokata z urzędu, który już podjął czynności w sprawie (w tym sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej), przysługuje wynagrodzenie za te czynności, jeśli sprawa została już zakończona przez pierwszego pełnomocnika?Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wyznaczenie przez Okręgową Radę Adwokacką kolejnego pełnomocnika z urzędu w miejsce poprzedniego, który już podjął czynności w sprawie (w tym sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej), nie uzasadnia przyznania mu kosztów zastępstwa procesowego. Koszty pomocy prawnej świadczonej z urzędu obciążają Skarb Państwa, a przyznawanie wynagrodzenia dwóm pełnomocnikom za te same czynności stanowiłoby nieuzasadnione obciążenie środków publicznych.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przyznania wynagrodzenia adwokatowi D. L. za pomoc prawną świadczoną z urzędu. Adwokat D. L. został wyznaczony w miejsce adwokata A. M., który wcześniej sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i otrzymał wynagrodzenie. Adwokat D. L. również sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i wniósł o przyznanie kosztów. Adwokat D. L. wniósł zażalenie na postanowienie WSA, zarzucając naruszenie przepisów PPSA poprzez odmowę przyznania mu kosztów zastępstwa procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia adwokata D. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 1915/06 odmawiające przyznania adwokatowi D. L. wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej świadczonej z urzędu w sprawie ze skargi J. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wybudowania zbiornika ściekowego postanawia oddalić zażalenie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 października 2007 r. odmówił przyznania adwokatowi D. L. wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej świadczonej z urzędu.
W uzasadnieniu w/w postanowienia Sąd wskazał, że w związku z przyznaniem skarżącemu prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu Okręgowa Izba Adwokacka w W. pismem z dnia [...] powiadomiła o wyznaczeniu adw. A. M. pełnomocnikiem skarżącego. Działając w imieniu skarżącego w/w pełnomocnik złożył w dniu 9 lipca 2007 r. opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 18 lipca 2007 r. przyznał adw. A. M. koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
W dniu [...] Okręgowa Rada Adwokacka w W. poinformowała Sąd o zmianie pełnomocnika z urzędu i wyznaczyła w miejsce adw. A. M., adw. D. L.
W dniu 7 września 2007 r. adw. D. L. złożył pełnomocnictwo i przejrzał akta, a następnie sporządził opinię o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej i złożył ją wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
W ocenie Sądu wyznaczenie przez Okręgową Radę Adwokacką pełnomocnika z urzędu i podjęcie przez niego czynności stanowiło wykonanie wydanego w tej sprawie postanowienia w zakresie pomocy prawnej świadczonej z urzędu, a tym samym nie można skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu.
Sąd wskazał również, że Okręgowa Rada Adwokacka w W. poinformowała o zmianie pełnomocnika w piśmie datowanym na dzień 13 sierpnia 2007 r., a więc już po podjęciu i wykonaniu wszelkich czynności przez wyznaczonego wcześniej adwokata. Ponadto, wyznaczony w drodze tej zmiany adwokat przeglądając akta w dniu 7 września 2007 r. musiał mieć pełną świadomość faktu, że sprawa ta jest już zakończona i nie toczy się już w niej postępowanie sądowoadministracyjne.
Dokonanie więc tej samej czynności w ramach pomocy prawnej świadczonej z urzędu, którą wykonał już pierwotnie wyznaczony pełnomocnik jest niedopuszczalne, zważywszy, że pełnomocnicy z urzędu są opłacani ze środków publicznych świadczonych przez wszystkich podatników.
Pełnomocnik skarżącego adw. D. L. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając mu naruszenie art. 250 i 253 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez odmowę przyznania pełnomocnikowi kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu wskazał, że czynności jakie podjął w przedmiotowej sprawie zajęły mu 6 godzin pracy. Zdaniem pełnomocnika był on związany orzeczeniem Okręgowej Rady Adwokackiej, która, w myśl art. 253 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest organem uprawnionym do decydowania w jaki sposób ma być realizowane prawo pomocy w zakresie wyznaczenia pełnomocnika.
Skarżący stwierdził również, że podobna do niniejszej sytuacja zachodziłaby, gdyby w przypadku wypowiedzenia przez klienta pełnomocnictwa adwokatowi z urzędu, Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła w to miejsce jego następcę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach. Stosownie do art. 253 powołanej ustawy o wyznaczenie adwokata sąd zwraca się do właściwej okręgowej rady adwokackiej.
W przedmiotowej sprawie Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła dla skarżącego pełnomocnikiem z urzędu adw. A. M., któremu postanowieniem z dnia 18 lipca 2007 r. przyznano koszty pomocy prawnej.
Należy podzielić pogląd Sądu I instancji, że podjęcie przez tego pełnomocnika czynności w sprawie, w szczególności sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, stanowi wykonanie wydanego w tej sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Brak było tym samym podstaw do przyznania na podstawie postanowienia z dnia 14 maja 2007 r. kolejnego pełnomocnika.
Natomiast wyznaczenie w tej sprawie przez Okręgową Radę Adwokacką następnego pełnomocnika z urzędu, który wydał tożsame stanowisko o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej nie uzasadnia przyznania mu kosztów z tytułu zastępstwa procesowego. Podkreślenia bowiem wymaga, że w przypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu koszty związane z jego wynagrodzeniem obciążają Skarb Państwa. Nieusprawiedliwione jest zatem w okolicznościach w/w sprawy przyznawanie ze środków publicznych wynagrodzenia dwóm pełnomocnikom ustanowionym z urzędu, którzy podejmowali w sprawie te same działania, w tym sporządzili dwie podobne w treści opinie o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. W istocie oznaczałoby to bowiem nieuzasadnione i nadmierne obciążenie Skarbu Państwa.
W świetle powyższego postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmawiające przyznania adw. D. L. wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej świadczonej z urzędu, należy uznać za prawidłowe.
Z tego względu na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło