I SA/Gd 108/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Orska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 lutego 2007 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. W dniu 14 kwietnia 2005 roku oraz w dniach 18 – 29 kwietnia 2005 roku pracownicy Urzędu Skarbowego przeprowadzili kontrolę podatkową u M.K. w zakresie prawidłowości wykazanej straty z tytułu prowadzenia indywidualnej działalności gospodarczej w 2003 roku i rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych. Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w stosunku do skarżącego w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2003 w związku z przeprowadzoną kontrolą podatkową. W oparciu o wynik postępowania kontrolnego organ podatkowy I instancji decyzją z dnia [...] Nr [...] określił skarżącemu wysokość straty za 2003 rok z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w kwocie 23.991,38 złotych. Przedmiotowa decyzja została doręczona M.K. w dniu 10 października 2005 roku. Przesyłkę odebrała jego matka H.K.. Pismem z dnia 25 października 2005 roku skarżący złożył bezpośrednio w siedzibie Urzędu Skarbowego odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odwołanie podatnika zostało wniesione z uchybieniem terminu, który upłynął z dniem 24 października 2005 roku. Wskazane postanowienie zostało doręczone na adres zamieszkania strony w dniu 1 grudnia 2005 roku. Pismem z dnia 8 grudnia 2005 roku skarżący zwrócił się z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej odmówił M.K. przywrócenia terminu do złożenia odwołania od ww. decyzji. Pismem z dnia 31 grudnia 2005 roku podatnik złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stwierdzające, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Skarżący podtrzymał argumentację zawartą w piśmie z dnia 8 grudnia 2005 roku, w którym wskazywał, że nie miał świadomości uchybienia terminu, bowiem przesyłkę zawierającą decyzję z dnia [...] odebrała jego starsza, schorowana matka, wg jej twierdzeń w dniu 11 października 2005 roku. A zatem, jak podniósł M.K., zgodnie z jego obliczeniami dzień 25 października 2005 roku był ostatnim dniem terminu do wniesienia odwołania. W konkluzji skargi M.K. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji i postanowień z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., określanej dalej jako p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności do tylko zarzutów i wniosków skargi. Tak rozumiejąc swoją rolę Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym skarga M.K. nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem rozstrzygnięcia i zarazem skargi w niniejszej sprawie jest stwierdzenie przez organ podatkowy na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. uchybienia terminu do wniesienia odwołania, co wymaga w praktyce zbadania prawidłowości dwóch dat: doręczenia decyzji i wniesienia odwołania. Zgodnie z art. 148 § 1 i art. 149 O.p. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. W przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Zawiadomienie o doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy domu umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata lub w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Podnieść należy, że w niniejszej sprawie decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] Nr [...] została wysłana skarżącemu na adres jego zamieszkania. Przesyłka została odebrana w dniu 10 października 2005 roku przez dorosłego domownika skarżącego tj. przez matkę M.K. Zatem doręczenie tej decyzji odbyło się w sposób prawidłowy. Stosownie do art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W niniejszej sprawie wątpliwości nie ulega, że termin do wniesienia odwołania minął bezskutecznie z końcem dnia 24 października 2005 roku. Skoro więc skarżący wniósł odwołanie w dniu 25 października 2005 roku, dokonał tego z uchybieniem wymienionym przepisom Ordynacji podatkowej. Skutkiem zaś uchybienia termin do wniesienia odwołania jest stwierdzenie tego faktu w formie postanowienia - art. 228 § 1 pkt 2 O.p. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Kategoryczne brzmienie ww. przepisu nasuwa wniosek, że stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne, przekroczenie tego terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2003 roku, SA/Bk 271/2003). Tak też uczynił Dyrektor Izby Skarbowej w sprawie niniejszej. Podnieść przy tym należy, że nie mogą mieć znaczenia twierdzenia skarżącego, że nie miał świadomości upływu terminu, bowiem jego schorowana matka przekazała mu przesyłkę zbyt późno. Przytoczona regulacja nakłada na organ odwoławczy obowiązek stwierdzenia uchybienia terminu, niezależnie od okoliczności, w jakich uchybienie nastąpiło. Przyczyny uchybienia terminu mogą natomiast mieć znaczenie przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, a to nie jest przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 20 września 2000 roku, I SA/Wr 1504/99). Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, nie stwierdzając przy wydaniu zaskarżonego postanowienia naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 151 ustawy p.p.s.a., skargę oddalił.