III SA/Wa 3609/06

WyrokWSA w Warszawie2007-03-12

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Jerzy Płusa, Maciej Kurasz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w trybie skargi na czynność egzekucyjną (art. 54 § 1 u.o.p.e.a.) można podnosić zarzuty dotyczące przedawnienia egzekwowanego obowiązku lub nieistnienia obowiązku?
Ratio decidendi
W trybie skargi na czynność egzekucyjną nie można podnosić zarzutów, które mogą być przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu, takich jak kwestie przedawnienia zaległości podatkowych czy nieistnienia obowiązku. Takie zarzuty powinny być podnoszone w ramach zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej (art. 33 u.o.p.e.a.). Skarga na czynność egzekucyjną dotyczy jedynie działań organu egzekucyjnego zmierzających do zastosowania lub realizacji środka egzekucyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu ruchomości. Zarzucili m.in. przedawnienie zobowiązania podatkowego oraz nierozpatrzenie żądania uzupełnienia decyzji podatkowej. Organ egzekucyjny, Dyrektor Izby Skarbowej oraz Minister Finansów kolejno oddalali skargę i utrzymywali w mocy swoje postanowienia, uznając, że zarzuty dotyczące przedawnienia nie mogą być badane w trybie skargi na czynność egzekucyjną. Skarżący podtrzymali swoje stanowisko w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Płusa, Asesor WSA Maciej Kurasz (spr.), Protokolant Monika Kawa-Ogorzałek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2007 r. sprawy ze skargi E. W. i A. W. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r. Nr [...] Minister Finansów, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – powoływanej dalej jako "Kpa") oraz art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm. – dalej jako "u.o.p.e.a"), po rozpatrzeniu zażalenia Państwa E. i A.W. – określanych dalej jako "Skarżący" z dnia [...] lutego 2006 r. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we G. z dnia [...] lutego 2006 r. Nr [...] oddalające skargę na czynność egzekucyjną; utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przedstawiono stan faktyczny sprawy, z którego wynika, iż organ egzekucyjny — Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanych - na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] grudnia 2004 r., wystawionego przez wierzyciela Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G., obejmującego zaległość podatkową z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1997. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny dokonał w dniu [...] stycznia 2006 r. zajęcia ruchomości — wózka widłowego marki T., rok produkcji 1996. Pismem z dnia 10 stycznia 2006 r. skarżący wnieśli skargę na ww. czynność egzekucyjną, żądając jej uchylenia oraz zaprzestania dalszego prowadzenia egzekucji. Zobowiązani zarzucili, że w przedmiotowej sprawie naruszony został przepis art. 60 u.o.p.e.a. oraz wskazali, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. decyzją z dnia [...]marca 2003 r. określił wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1997 i decyzja ta została częściowo uchylona przez Dyrektora Izby Skarbowej w G. decyzją z dnia [...] października 2003 r. nr [...]. W ocenie Skarżących zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu, gdyż nie otrzymali oni odpowiedzi na złożone żądanie uzupełnienia ww. decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G. co do rozstrzygnięcia. Dyrektor Izby Skarbowej w G. postanowieniem z dnia [...]lutego 2006 r. Nr [...] oddalił skargę na zakwestionowaną czynność egzekucyjną jako nieuzasadnioną. Na powyższe postanowienie Skarżący pismem z dnia 10 marca 2006 r. wnieśli zażalenie, wnosząc o uchylenie postanowienia organu pierwszej instancji w całości, a także o uchylenie czynności egzekucyjnej Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G.. Powołanemu postanowieniu zobowiązani zarzucili naruszenie przepisów: art. 60 u.o.p.e.a., ze względu na to, iż postępowanie egzekucyjne powinno zostać umorzone oraz naruszenie art. 77 § 1 Kpa, ponieważ w ich ocenie organ nadzoru w sposób wyczerpujący nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego. W uzasadnieniu zażalenia z dnia 10 marca 2006 r. Skarżący przedstawili przebieg postępowania podatkowego i postępowania egzekucyjnego, a także ponowili zarzuty zgłaszane w skardze na czynność egzekucyjną dokonaną przez organ egzekucyjny. Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, nie znajdując podstaw do jego zmiany lub uchylenia. W skardze na ostateczne rozstrzygnięcie Ministra Finansów, Skarżący podnieśli zarzut wydania przez Naczelnika [...]Urzędu Skarbowego w G. decyzji w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997 r. po 45 miesiącach od wszczęcia kontroli i 4 miesiącach po wszczęciu postępowania podatkowego oraz zarzut nierozpatrzenia przez Dyrektora Izby Skarbowej w G. żądania uzupełnienia jego decyzji pomimo upływu 28 miesięcy, wskutek czego w ocenie Skarżących zostali oni pozbawieni prawa wniesienia skargi, zaś samo zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu. Skarżący zarzucili nieuwzględnienie przez organ odwoławczy tych twierdzeń poprzez uznanie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie mogą być one badane oraz podnieśli argument, iż postanowienie w przedmiocie uzupełnienia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G. nie zostało im doręczone. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem, z uwzględnieniem stanu prawnego, który miał zastosowanie w chwili orzekania w sprawie. W związku z tym, zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że poza przypadkiem wymienionym pod literą b), warunkiem sine qua non uchylenia zaskarżonego postanowienia jest stwierdzenie, że naruszenie prawa, którego dopuścił się organ administracji, miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku opisanym pod literą c) wymaga się ponadto, aby wpływ ten był istotny. Jedynie w razie stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) możliwe jest uchylenie zaskarżonego aktu administracyjnego niezależnie od tego, czy naruszenie mogło, czy też nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe normy prawne, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielając stanowisko zaprezentowane w rozpoznawanej sprawie przez Ministra Finansów uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego, w stopniu dającym podstawę do jego uchylenia, jak również przepisów proceduralnych w stopniu mającym istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. Sąd nie dopatrzył się też w przedmiotowym postępowaniu naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia. Na wstępie należy podkreślić, iż przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest zasadność skargi zobowiązanych na zakwestionowaną czynność egzekucyjną zajęcia ruchomości wniesionej na podstawie art. 54 § 1 u.o.p.e.a. Zgodnie z dyspozycją powyższego przepisu zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Przepisy art. 1a pkt 2 u.o.p.e.a. w związku z art. 54 § 1 u.o.p.e.a. wskazują, jak rozumieć pojęcie "czynności egzekucyjnych". W świetle tych unormowań są to wszelkie działania podejmowane przez organ egzekucyjny i egzekutora, zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Owe działania, jak podkreśla się w doktrynie, to czynności faktyczne (a nie akty prawne). Stosownie do ugruntowanego orzecznictwa sądów oraz piśmiennictwa w skardze na czynności egzekucyjne nie można podnosić okoliczności, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia m.in. zarzutów, czy też wniosku o umorzenia postępowania egzekucyjnego (por. wyrok NSA z dnia 14 czerwca 1996 r., sygn. akt SA/Kr 206/96, LEX 29274). W związku z powyższym Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, iż w trybie skargi uregulowanej w art. 54 § 1 u.o.p.e.a. nie mogą być badane okoliczności związane z nieistnieniem obowiązku skutkujące umorzeniem postępowania egzekucyjnego, czy też kwestie przedawnienia zaległości podatkowych lub uzupełnienia decyzji wymiarowej. W trybie skargi na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego nie można podnosić zarzutów mogących być przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu. Z tych względów podnoszona przez Skarżących kwestia przedawnienia egzekwowanego obowiązku nie mogła być badana w postępowaniu zakończonym zaskarżonym postanowieniem. Zastrzeżenia podnoszone przez zobowiązanych mogły stać się przedmiotem zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, opartego na podstawie art. 33 pkt 1 u.o.p.e.a. w administracji. Zgodnie bowiem z tym przepisem podstawą zarzutu może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Sąd nadmienia, iż z akt sprawy wynika, iż Skarżący zgłaszali w postępowaniu egzekucyjnym zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego dotyczące nieistnienia obowiązku objętego tytułami wykonawczymi. Z informacji przekazanej przez Ministra Finansów wynika, iż Skarżący pismem z dnia 17 stycznia 2005 r. zgłosili do organu egzekucyjnego zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Przedmiotem zarzutów było niespełnienie przez wystawiony w dniu [...] grudnia 2004 r. tytuł wykonawczy Nr [...] wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 u.o.p.e.a. jak również nieistnienie obowiązku w znacznej części w rozumieniu art. 33 pkt 1 u.o.p.e.a. Z akt sprawy wynika, iż Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...] działając jako wierzyciel wyraził swoje stanowisko co do zgłoszonych przez Skarżących zarzutów stwierdzając, iż nie zasługują na uwzględnienie. Ostateczne postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. w sprawie stanowiska wierzyciela zostało przez Skarżących zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Sąd administracyjny postanowieniem z dnia 10 października 2005 r. Sygn. akt I SA/Gd 516/05 odrzucił skargę w sprawie stanowiska wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów. Postanowienie WSA uprawomocniło się z dniem 26 listopada 2005 r. Na marginesie należy podkreślić, iż nie uwzględnienie przez tut. Sąd zarzutów skargi w przedmiocie zakwestionowanej czynności egzekucyjnej nie powoduje braku możliwości złożenia przez Skarżących na podstawie art. 59 § 1 § 3 i § 4 u.o.p.e.a. wniosku o wydanie przez organ egzekucyjny postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zgodnie bowiem z dyspozycją przepisu art. 59 § 1 pkt 2 u.o.p.e.a. postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał. W takim przypadku organ egzekucyjny na żądanie zobowiązanego lub wierzyciela albo z urzędu wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Sąd uznając, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło