IV SA/Wa 2462/06
WyrokWSA w Warszawie2007-05-04
Skład orzekający: Anna Szymańska, Grzegorz Czerwiński, Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, stwierdzając brak pełnomocnictwa do wniesienia odwołania w imieniu innych osób, powinien wezwać stronę do uzupełnienia tego braku formalnego, czy też może od razu umorzyć postępowanie odwoławcze?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, stwierdzając brak pełnomocnictwa do wniesienia odwołania w imieniu innych osób, ma obowiązek wezwać stronę do uzupełnienia tego braku formalnego w określonym terminie, z pouczeniem o skutkach niewykonania tego obowiązku. Dopiero po bezskutecznym upływie terminu organ może pozostawić pismo bez rozpoznania lub umorzyć postępowanie. Zastosowanie art. 64 § 2 k.p.a. jest obligatoryjne w przypadku braków formalnych, które można usunąć.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o warunkach zabudowy dla budynku mieszkalnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając, że A. S. nie była stroną postępowania, ponieważ nie przedstawiła pełnomocnictwa do działania w imieniu mieszkańców ulicy, dla których rzekomo wnosiła odwołanie. Skarżąca zarzuciła, że jest współwłaścicielem sąsiedniej nieruchomości i posiadała listę mieszkańców z podpisami, co miało świadczyć o jej umocowaniu. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia (...) kwietnia 2005 r. i przyznaje wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Szymańska, Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.),, asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 maja 2007r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia (...) kwietnia 2005 r. nr (...) w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego M. S. Kancelaria Radcy Prawnego ul. (...) w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Decyzją z dnia (...) lutego 2005 roku, Nr (...) Prezydent Miasta S. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego, wielorodzinnego, trzykondygnacyjnego z wbudowanymi garażami na działce o nr ew. (...)przy ulicy (...). w S.
Od powyższej decyzji odwołanie w imieniu mieszkańców ulicy (...) złożyła A. S.
Decyzją (...) kwietnia 2005 roku, (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. umorzyło postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że zgodnie z uchwałą składu pięciu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 1995 roku, IV SA 13/95 (ONSA 1995/4, poz. 154) stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że A. S. nie jest stroną postępowania. Podpisała ona odwołanie w imieniu mieszkańców ulicy (...) nie przedstawiając pełnomocnictwa do działania w ich imieniu co uniemożliwia Kolegium merytoryczne rozpoznanie tego odwołania i stanowi podstawę do umorzenia postępowania odwoławczego.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła A. S. podnosząc zarzut, iż jest współwłaścicielem nieruchomości położonej przy ul. (...) sąsiadującej bezpośrednio z działką nr (...). Odnośnie braku pełnomocnictwa skarżąca stwierdziła, że do pierwszego odwołania dołączona była lista wszystkich mieszkańców ulicy (...) wraz z ich własnoręcznymi podpisami oraz numerami dowodów osobistych. Oznacza to, że była i jest ona umocowana do wniesienia odwołania. Na kwestię pełnomocnictwa Kolegium zwróciło uwagę dopiero przy rozpoznawaniu obecnego odwołania. Wcześniej kwestia pełnomocnictwa nie była poruszana i Kolegium rozpoznawało wnoszone odwołania. Jeśli organ miał wątpliwości w kwestii pełnomocnictwa, to winien wezwać ją do uzupełnienia braków formalnych. Zdaniem skarżącej nawet gdyby nie była ona upoważniona do występowania w imieniu mieszkańców ulicy (...), to miała prawo występować w imieniu własnym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 64 § 2 kpa.
Brak pełnomocnictwa do dokonania czynności prawnej w postaci wniesienia odwołania jest brakiem formalnym pisma. Stwierdzenie przez organ odwoławczy tego rodzaju braku winno skutkować wezwaniem osoby wnoszącej odwołanie do usunięcia tego braku w terminie siedmiu dniu. Wezwanie winno zawierać pouczenie, że nieuzupełnienie braku we wskazanym terminie skutkować będzie pozostawieniem pisma bez rozpoznania. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W wyroku z dnia 5 grudnia 2001 roku, sygn. akt I SA 703/00 (LEX nr 81995) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "W przypadku podjęcia czynności bez umocowania na organie spoczywa obowiązek wezwania do usunięcia braku formalnego czynności ze wskazaniem terminu i pouczeniem o skutkach niewykonania wymaganej czynności. Dopiero po upływie terminu organ może odmówić skuteczności podjętej czynności". Z kolei w wyroku z dnia 1 października 2001 roku, sygn. akt II SA 2177/00 (LEX nr 157803) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że "Przepis art. 64 § 2 k.p.a. dotyczy wezwania do usunięcia braków możliwych do usunięcia w postępowaniu administracyjnym, które z łatwością mogą być usunięte, a do takich niewątpliwie należy brak pełnomocnictwa".
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno więc wezwać skarżącą do uzupełnienia braków odwołania poprzez wskazanie z imienia i nazwiska osób, .w imieniu których wnosi ona odwołanie oraz przedłożenia pełnomocnictwa tych osób upoważniającego ją do dokonania tej czynności. W wypadku nieuzupełnienia tych braków w terminie odwołanie wniesione przez skarżącą winno być pozostawione bez rozpoznania. Jeśli braki te zostaną uzupełnione wówczas Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno ocenić czy osobom, w imieniu których skarżąca złożyła odwołanie, przysługuje status strony postępowania czy też nie. Jeśli osobom tym przysługuje status strony organ odwoławczy rozpozna wniesione odwołanie. Jeśli natomiast osobom tym nie przysługuje status strony wówczas umorzy postępowanie odwoławcze.
Postępowanie odwoławcze może być również umorzone częściowo, jeśli tylko niektórym osobom przysługuje status strony.
Fakt udzielenia pełnomocnictwa winien być jednoznacznie udokumentowany. Lista mieszkańców zamieszkujących przy ulicy (...) nawet jeśli zawiera podpisy tych osób nie może być uznana za pełnomocnictwo do wniesienia odwołania. Nie ma również znaczenia okoliczność, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając wcześniejsze odwołania nie przywiązywało należytej wagi do kwestii posiadania przez skarżącą pełnomocnictwa do działania w imieniu innych osób. To, że na wcześniejszych etapach postępowania popełnione zostały pewne błędy nie oznacza, iż błędy te mogą być tolerowane w kolejnych etapach tego postępowania.
Nie ma również znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczność, iż skarżąca jest współwłaścicielką nieruchomości, sąsiadującej z nieruchomością, której dotyczy decyzja o warunkach zabudowy. Z treści pisma skarżącej jednoznacznie wynika, iż nie wnosiła ona odwołania w imieniu własnym. Stwierdzenie, iż odwołanie zostało wniesione w imieniu "mieszkańców ulicy (...)" oznacza, iż skarżąca wnosząc odwołanie działała w imieniu innych osób, a nie w imieniu własnym. Wprawdzie skarżąca również mieszka przy ulicy (...) jednakże nie oznacza to, iż złożyła odwołanie również w imieniu własnym. Gdyby dopuścić taką możliwość oznaczałoby to, że skarżąca działała jako pełnomocnik samej siebie co jest niemożliwe. Z natury pełnomocnictwa wynika, że można być pełnomocnikiem tylko innej osoby. Nie ma więc zdaniem Sądu postaw do przyjęcia, że skarżąca złożyła odwołanie również w imieniu własnym.
Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 250 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku Nr 153 poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło