I SA/Wa 469/07

WyrokWSA w Warszawie2007-05-08

Skład orzekający: Joanna Banasiewicz, Monika Nowicka, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zwrot wydatków na już zakupiony towar może stanowić podstawę do przyznania zasiłku celowego w ramach uznania administracyjnego?
Ratio decidendi
Zwrot wydatków na już zakupiony towar nie mieści się w zakresie przyznania specjalnego zasiłku celowego, gdyż przepis ten stanowi instrument doraźnej pomocy, a nie służy do refundowania uprzednio poniesionych wydatków. Przyznanie świadczeń z pomocy społecznej w ramach uznania administracyjnego nie może być dowolne i powinno uwzględniać rodzaj potrzeb oraz możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej.
Stan faktyczny
Skarżąca T. G. wniosła o przyznanie dopłaty do zakupu przedmiotu, który już zakupiła, argumentując swoją trudną sytuacją życiową i chorobą. Organy pomocy społecznej odmówiły przyznania zasiłku celowego, uznając, że żądanie zwrotu wydatku na już zakupiony towar nie spełnia przesłanek do przyznania takiego świadczenia. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie Sędzia WSA Monika Nowicka Asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Michał Samoraj po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2007 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu odwołania T. G. od decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego w miesiącu [...] 2006 r. na dopłatę do zakupu [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało, że decyzją organu pierwszej instancji odmówiono przyznania T. G. świadczenia w formie zasiłku celowego w [...] 2006 r. na dopłatę do zakupu [...] w wysokości [...]-[...] zł. Rozpoznając odwołanie T. G. organ drugiej instancji stwierdził, iż zaistnienie przesłanek do udzielenia pomocy w trudnej sytuacji życiowej nie jest równoznaczne z koniecznością udzielenia pomocy w oczekiwanym przez stronę zakresie, a ocena każdej zgłoszonej przez stronę potrzeby bytowej pozostawiona jest uznaniu organu pomocy społecznej – zgodnie z treścią art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], należy zgodzić się ze stanowiskiem organu pomocy społecznej, iż brak jest podstaw do uwzględnienia żądania udzielenia pomocy na dopłatę do zakupu [...], który został już zakupiony. Tego rodzaju żądanie stanowi bowiem zwrot wydatku, a nie służy zaspokajaniu niezbędnych potrzeb życiowych. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła T. G. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W skardze skarżąca wskazała, iż organ pominął jej rzeczywistą sytuację rodzinną i nie wziął pod uwagę, że skarżąca jest [...] chora. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumenty wskazane w zaskarżonej decyzji. Ponadto organ - powołując się na stanowisko zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 1995 r., sygn. akt SA 1116/95 - podkreślił, iż zwrot wydatków na zakupiony towar nie spełnia przesłanki uzasadniającej przyznanie zasiłku celowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, iż sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji publicznej orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie skarga jest bezzasadna, ponieważ sądowa kontrola zaskarżonej decyzji nie wykazała naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy. Na wstępie podkreślić należy, że rodzaje świadczeń z pomocy społecznej oraz zasady i tryb ich udzielania reguluje ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżąca przekracza wysokość kryterium dochodowego określonego w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy r. o pomocy społecznej, tj. 351 zł na osobę w rodzinie. W sytuacji przekroczenia kryterium dochodowego na osobę w rodzinie ustawodawca, w art. 41 powołanej ustawy o pomocy społecznej, przewidział przyznanie, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe: 1) specjalnego zasiłku celowego w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi; 2) zasiłku okresowego, zasiłku celowego lub pomocy rzeczowej, pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową. Z treści powołanego art. 41 ustawy o pomocy społecznej wynika, że świadczenia na podstawie tego przepisu przyznawane są w ramach uznania administracyjnego (władzy dyskrecjonalnej). Wprawdzie nie są to świadczenia obowiązkowe, ale też przyznanie tych świadczeń nie może być dowolne. Przenosząc te rozważania na okoliczności przedmiotowej sprawy, wskazać należy, że skarżąca otrzymała w [...] 2006 r. zasiłek celowy w wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...] maja 2006 r.) na zakup [...], lecz w związku z tym, iż zakupiła droższy model [...] wniosła o dopłatę różnicy pomiędzy przyznanym zasiłkiem a jego ceną. Należy jednak podkreślić, że zwrot wydatków na już zakupiony towar, zdaniem Sądu, w ogóle nie mieści się w zakresie przyznania specjalnego zasiłku celowego. Przepis art. 41 pkt 1 powołanej ustawy o pomocy społecznej, mówiąc o szczególnie uzasadnionych przypadkach czyni ze specjalnego zasiłku celowego instrument, który nie może ze swej istoty służyć do zwrotu wydatków uprzednio poniesionych przez wnioskodawcę. Ponadto przepis ten wyraźnie mówi, iż forma pomocy społecznej nie jest przewidziana na pokrywanie pełnych kosztów utrzymania osoby objętej pomocą i refundowania w całości dokonanych przez nią zakupów, lecz ma charakter szczególnej pomocy doraźnej. Dodatkowo w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji o odmowie przyznania zasiłku celowego wskazał, iż przy rozstrzyganiu sprawy wzięto pod uwagę zakres przyznanej już pomocy oraz potrzeby wnioskodawczyni, jak również możliwości finansowe Ośrodka Pomocy Społecznej. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż nie można postawić organom orzekającym zarzutu dowolności w kwestii podjętego w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcia. W przedmiotowej sprawie decyzje zostały wydane w oparciu o obowiązujące przepisy, a o odmowie przyznania świadczenia decydowały nie tylko sytuacja życiowa wnioskodawczyni, ale przede wszystkim rodzaj potrzeb, które w pierwszej kolejności zabezpieczał Ośrodek Pomocy Społecznej, jak również możliwości finansowe tego ośrodka. W związku z powyższym organy obu instancji dokonały ustaleń wszystkich okoliczności, od jakich w świetle ustawy o pomocy społecznej uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego i oceny tej dokonały prawidłowo. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło