VII SA/Wa 2185/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2007 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia P. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] września 2006 r. znak [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Ministra Środowiska na rzecz skarżącego Stowarzyszenia P. Istot kwotę 100 zł (sto zlotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] września 2006 r. [...] Minister Środowiska, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia [...] czerwca 2006 r. w przedmiocie odmowy dopuszczenia Stowarzyszenia P. do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie wydania zezwolenia Ministra Środowiska na odstępstwo od zakazu rozbudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych Kolei Linowej [...] w [...] Paku Narodowym. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy stwierdził, że jakkolwiek przedmiot sprawy mieści się w celach statutowych P., to jednak interes społeczny wykazany przez wnioskującą P. został w pełni zabezpieczony w decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] czerwca 2006 r. poprzez nałożenie obowiązku przeprowadzenia szeregu działań kompensujących utratę wartości przyrodniczych obciążając jej kosztami inwestora oraz zapisem w uzasadnieniu, że "zgoda na zwiększoną przepustowość w okresie zimowym jest uwarunkowana niepogorszeniem stanu środowiska przyrodniczego określonego na podstawie przeprowadzonej inwentaryzacji przyrodniczej na obszarze ewentualnego wystąpienia negatywnego oddziaływania zwiększonej liczby wwożonych osób". W takiej sytuacji oceniając istnienie interesu społecznego P., organ odwoławczy wskazując obowiązki nałożone na inwestora rozbudowy obiektów i urządzeń kolei linowej stwierdził, że interes społeczny powoływany przez P. został w pełni zabezpieczony a tym samym żądanie dopuszczenia do udziału w sprawie zezwolenia na odstępstwo od zakazu rozbudowy jest nieuzasadnione. Skargę na powyższe postanowienie złożyło Stowarzyszenie "P.", zarzucając naruszenie art. 31 § 1 pkt 2 kpa i domagając się uchylenia przedmiotowego postanowienia. Skarżący podniósł, że nie mógł brać udziału w postępowaniu o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, bowiem Burmistrz Z. wydał postanowienie o braku obowiązku sporządzenia raportu o ocenie oddziaływania na środowisko. Obecnie Minister wadliwie zidentyfikował interes społeczny, bowiem skarżący ma interes ochrony przyrody oraz przestrzegania prawa i jest to interes pierwszoplanowy dla organu ochrony środowiska. Tak określony interes społeczny nie jest w konflikcie z interesem społecznym przemawiającym za realizacją przedsięwzięcia modernizacji kolei linowej, zaś organ administracji winien określić w możliwie pełny sposób na czym polega interes społeczny w danej sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało uwzględnić z uwagi na uchybienia proceduralne organu administracji. Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez Sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które strona podnosiła w skardze. W przedmiotowej sprawie stanowisko organu administracji zostało oparte na treści art. 31 § 1 i § 2 kpa, który stanowi, iż organizacja społeczna może występować z żądaniem dopuszczenia do udziału w postępowaniu dotyczącym innej osoby, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny, przy czym zasadność tego żądania podlega ocenie organu administracji. Zgodnie więc z powyższym zapisem jest to uznanie administracyjne, któremu stawia się szczególne wymagania, bowiem nie może ono nosić cech dowolności. Granice swobody z jakiej może korzystać organ w ramach uznania administracyjnego zakreśla art. 7 kpa. Przepis ten stanowi o obowiązku uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Pojęcie interesu społecznego nie jest ustawowo zdefiniowane a więc jest pojęciem nieokreślonym, któremu treść nadaje organ orzekający, który stosownie do treści art. 107 § 3 kpa obowiązany jest szczegółowo uzasadnić swoje stanowisko, wskazując podstawę prawną rozstrzygnięcia i przytaczając przepisy prawa. W przedmiotowej sprawie z uwagi na brak definicji "interesu społecznego" przytoczonego jako istotny element rozstrzygnięcia, organ administracji powinien w konkretnych okolicznościach rozpatrywanej sprawy, w możliwie pełny sposób, określić na czym ten interes polega, zdefiniować go w tym konkretnym przypadku i wykazać, że wnioskujący taki interes społeczny w danej sprawie posiada bądź nie. Zdefiniowanie tego pojęcia przez organ w odniesieniu do konkretnego przypadku i argumentacja odnosząca interes społeczny do ochrony przyrody miała w przedmiotowej sprawie istotne znaczenie. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia powyższych elementów nie zawiera, wskazując tylko rozstrzygnięcie uznaniowe w oparciu o stwierdzenie zabezpieczenia interesu społecznego poprzez nałożenie obowiązku kompensacji utraconych wartości przyrodniczych przez inwestora. Jak już wielokrotnie podkreślono w orzecznictwie sądowym, z art. 7 i 77 § 1 kpa wynika, "że obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału sprawy ciąży na organie prowadzącym postępowanie". Nie przesądzając kwestii dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym strony skarżącej stwierdzić należy, że postępowanie mające na celu rozpoznanie wniosku Stowarzyszenia przeprowadzone zostało z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa oraz art. 107 §3 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia, i co w świetle art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowiło podstawę uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji. Przy orzekaniu zastosowano art. 152 i 200 cytowanej ustawy.