I SA/Kr 1658/05

WyrokWSA w Krakowie2007-05-15

Skład orzekający: Ewa Michna, Anna Znamiec, Beata Cieloch

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zaliczeniu nadpłaty na poczet zaległości podatkowych może zostać wydane po upływie trzymiesięcznego terminu do zwrotu nadpłaty, a także w sytuacji, gdy nie zostało zakończone wcześniejsze postępowanie w sprawie zaliczenia wpłaty na poczet tych samych zobowiązań?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie postanowienia o zaliczeniu nadpłaty na poczet zaległości podatkowych po upływie trzymiesięcznego terminu do zwrotu nadpłaty nie stanowi przeszkody, jeśli samo zaliczenie zostało dokonane prawidłowo z dniem powstania nadpłaty. Ponadto, sąd stwierdził, że postępowanie w sprawie zaliczenia wpłaty i postępowanie w sprawie zaliczenia nadpłaty są odrębnymi sprawami, a brak jest przepisów nakazujących kończenie ich w określonej kolejności. Organ podatkowy był uprawniony do sukcesywnego rozliczania brakującej części zaległości.
Stan faktyczny
Skarżący G. A. był członkiem zarządu spółki "E." Sp. z o.o., za której zaległości podatkowe z tytułu niepobranego podatku dochodowego od osób fizycznych został obciążony. Skarżący wykazał nadpłatę w zeznaniu rocznym PIT-36 za 2004 rok. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem zaliczył tę nadpłatę na poczet zaległości podatkowych. Skarżący wniósł zażalenie, podnosząc, że sprawa zaliczenia wcześniejszej wpłaty na poczet tych samych zobowiązań nie została zakończona, a termin do zwrotu nadpłaty został przekroczony. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/Kr 1658/05 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 maja 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna (spr), Sędziowie: WSA Anna Znamiec, Asesor WSA Beata Cieloch, Protokolant: Dominika Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2007r., sprawy ze skargi G. A., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 20 października 2005r Nr [...], w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok, - s k a r g ę o d d a l a - Decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego orzekł o odpowiedzialności podatkowej G. A. zwanego dalej Skarżącym za zaległości podatkowe "E." Sp. z o.o. (Skarżący był członkiem zarządu spółki) z tytułu niepobranego przez nią jako płatnika, podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń za okres od października do grudnia 1999r. oraz od lipca do grudnia 2000r. w łącznej kwocie [...] zł. Dodatkowo, w ww. decyzji obciążono Skarżącego kosztami egzekucyjnymi w wysokości [...] zł. Decyzja ta nie została zaskarżona i stała się prawomocna. W tej sytuacji, Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem nr [...] z dnia [...] lipca 2005r. działając w oparciu o art. 76 i 76a§1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zmianami) zaliczył wykazaną przez Skarżącego nadpłatę w zeznaniu rocznym PIT -36 za 2004r. (złożonym wspólnie z żoną E. A.) w wysokości [...] zł. na poczet zaległości podatkowej za październik 1999r. Kwotę nadpłaty zaliczono następująco: [...] zł. na poczet należności głównej, a [...] zł. na poczet odsetek. W uzasadnieniu postanowienia organ podatkowy wskazał, m.in., że zobowiązanie podatkowe, które obciążyło Skarżącego nie wygasło na skutek przedawnienia, gdyż bieg przedawnienia został przerwany przez zastosowanie środka egzekucyjnego wobec płatnika "E." Sp. z o.o. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, podnosząc przede wszystkim, że sprawa zaliczenia dokonanej przez niego wpłaty w wysokości [...] zł. nie została zakończona, gdyż wydane uprzednio w tej sprawie postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego zostało uchylone przez Dyrektora Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] marca 2005r. nr [...], a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia. W związku z powyższym, zdaniem Skarżącego, nieprawidłowym działaniem było zaliczanie wykazanej nadpłaty na poczet zaległości podatkowych, tym bardziej, że od dnia złożenia zeznania PIT -36 tj. od dnia [...] kwietnia 2005r. do dnia [...] lipca 2005r. tj. daty otrzymania zaskarżonego postanowienia, upłynęło ponad trzy miesiące tj. przekroczony został maksymalny termin na dokonanie zwrotu wykazanej nadpłaty. Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu zażalenia postanowieniem z dnia 20 października 2005r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ drugiej instancji wskazał, że zaliczenie wpłaty w wysokości [...]zł. dokonanej [...] listopada 2004r. oraz zaliczenie nadpłaty z dnia [...] kwietnia 2005r. to dwie odrębne sprawy, pomimo iż zaliczenie dokonane zostało na poczet tych samych rodzajowo zaległości podatkowych powstałych w "E." Sp. z o.o. Odnosząc się natomiast do zarzutu przekroczenia 3- miesięcznego terminu w sprawie zwrotu nadpłaty, organ podatkowy wskazał, że samo postanowienie w sprawie zaliczenia nadpłaty zostało wydane [...] lipca 2005r., czego potwierdzenie stanowi dowód nadania pocztowego - brak jest więc w tym zakresie przewlekłości postępowania. W wniesionej skardze Skarżący ponownie zarzucił organom podatkowym: naruszenie trzymiesięcznego terminu do zwrotu zadeklarowanej w PIT-36 nadpłaty , który to termin upływał w dniu [...] lipca 2007r. , wskazując przy tym, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego zostało wydane [...] lipca 2005r., podczas gdy postanowienie to zostało wydane [...] lipca 2005r. rozstrzyganie w sprawie zaliczenia wykazanej przez niego nadpłaty w sytuacji gdy nie została zakończona sprawa zaliczenia dokonanej przez niego wpłaty na poczet tych samych zobowiązań. Dodatkowo Skarżący wskazywał, że kwota należnej mu nadpłaty pozwoli mu na kontynuacje leczenia, gdyż został poddany operacji w Klinice Chirurgii Serca. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał swoje stanowisko w sprawie argumentując jak dotychczas, a nadto wyjaśniając, że data [...] lipca 2005r. jest datą wysłania postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego, co nie wyklucza, że samo postanowienie zostało sporządzone 5 lipca 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem sporu jest możliwość wydania postanowienia (przy czym Skarżący uznaje za istotną dla sprawy datę doręczenia postanowienia) w sprawie zaliczenia nadpłaty wykazanej w zeznaniu rocznym po upływie trzymiesięcznego terminu przewidzianego przez ustawę do zwrotu nadpłaty, a nadto wydanie przedmiotowego postanowienia w sytuacji, gdy rozpoczęte wcześniej postępowanie w sprawie zaliczenia wpłaty na poczet tych samych należności podatkowych, nie zostało zakończone. Z akt sprawy wynika, że [...] listopada 2004r. Skarżący wpłacił kwotę [...] zł na poczet zaległości płatnika "E." Sp. z o.o., przy czym wydane w tej sprawie postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego zostało uchylone, a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia i na dzień wydania postanowienia w sprawie zaliczenia nadpłaty z PIT -36 - sprawa wcześniej uchylonego postanowienia w sprawie zaliczenia wpłaty nie została zakończona. Zdaniem Sądu, który podzielił w tym zakresie poglądy organów podatkowych, sprawa zaliczenia ww. wpłaty, a sprawa zaliczenia wykazanej w PIT-36 nadpłaty to dwie odrębne sprawy, a fakt, że obie dotyczą zaległości "E." Sp. z o.o. z tytułu niepobranego podatku od wynagrodzeń nie ma znaczenia. Istniejący związek pomiędzy sprawami mógłby mieć znaczenie, gdyby zaliczenie nadpłaty nastąpiło po skutecznym wydaniu postanowienia w sprawie zaliczenia wpłaty na poczet tej samej zaległości, co spowodowałoby powtórne zaliczenie należnych Skarżącemu kwot (z tytułu nadpłaty) na poczet tych samych zaległości. W rozpatrywanej sprawie poza sporem jest, że do daty wydania postanowienia w sprawie zaliczenia nadpłaty, nie została zakończona sprawa zaliczenia wpłaty. Nie powstał więc efekt podwójnego zaliczania różnych kwot (wpłaty i nadpłaty) na poczet tej samej zaległości podatkowej (nieodprowadzony przez płatnika podatek od wypłaconych wynagrodzeń za październik 1999r.). Wbrew sugestiom skargi wypływającym z przekonania Skarżącego, że w pierwszym rzędzie powinno zostać zakończone postępowanie w sprawie zaliczenia wpłaty, a następnie dopiero Naczelnik Urzędu Skarbowego mógłby rozliczać wykazaną przez Skarżącego nadpłatę - w obowiązujących przepisach brak jest tego typu regulacji, które nakazywałyby kończyć postępowania w sprawie zaliczania różnych kwot (wpłaty, nadpłaty) na poczet tych samych rodzajowo zaległości w kolejności odpowiadającej dacie rozpoczęcia tych postępowań. W pierwszym rzędzie należy zauważyć, że zaległość podatkowa ciążąca na Skarżącym wynosiła co najmniej [...] zł. (kwota wynikająca z prawomocnej decyzji o odpowiedzialności za zaległości "E." Sp. z o.o.). Dokonana wpłata w wysokości [...] zł. mogła więc pokryć tylko część tej kwoty. Organ podatkowy uprawniony był więc, zdaniem Sądu, do sukcesywnego rozliczania brakującej części kwoty zaległości w związku z wykazaną przez Skarżącego nadpłatą. Co więcej, z uwagi na fakt, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie zaliczenia nadpłaty było wydawane jako pierwsze (w takim rozumieniu, że poprzednio wydane postanowienia w sprawie zaliczenia wpłaty zostały uchylone) to zgodnym z art. 62§1 oraz art. 55§2 w zw. z art. 76a cyt. ustawy - Ordynacja podatkowa było działanie organów podatkowych. Powołany wyżej art. 76a cyt. ustawy - Ordynacja podatkowa stanowi m.in., że w przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § 1 (tj. przepisy dotyczące zaliczania wpłat na poczet zaległości podatkowych) tejże ustawy stosuje się odpowiednio, przy czym zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowych następuje z dniem powstania nadpłaty, tj. w sytuacjach gdy nadpłata wynika ze złożonego zeznania podatkowego (art. 73 §2 cyt. ustawy - Ordynacja podatkowa), z dniem jego złożenia. Z kolei przepis art. 62§1 cyt. ustawy - Ordynacja podatkowa stanowi, że jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania z różnych tytułów (a tak było w rozpatrywanym przypadku, gdzie Skarżący obciążony został odpowiedzialnością za zaległości podatkowe począwszy od października do grudnia 1999r. i od lipca do grudnia 2000r.), to dokonaną wpłatę (czyli w rozpatrywanej sprawie: nadpłatę) zalicza się na poczet podatku, począwszy od zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności, chyba że podatnik wskaże, na poczet którego zobowiązania dokonuje wpłaty (tj. chyba, że podatnik wykazując nadpłatę złoży stosowny wniosek o zaliczenie nadpłaty). Ponadto, zgodnie z ww. art.55 §2 jeżeli dokonana wpłata (czyli wykazana nadpłata) nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę (czyli nadpłatę) zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty (tj. w dniu powstawania nadpłaty), pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę. Z akt sprawy, co jest niesporne, wynika, że Skarżący złożył zeznanie roczne dnia [...] kwietnia 2005r. Wykazana kwota nadpłaty wynosiła [...] zł. Skarżący nie złożył żadnego wniosku co do rozliczenia nadpłaty. Najwcześniejszy termin płatności zaległości obciążającej Skarżącego dotyczył podatku dochodowego od osób fizycznych za październik 1999r. Kwota zaległości za październik 1999r. (wynikająca z prawomocnej decyzji o odpowiedzialności Skarżącego jako członka zarządu) wynosiła [...] zł., co przekraczało kwotę zaliczanej nadpłaty. Postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w sposób prawidłowy wskazało jakie stopy procentowe odsetek za zwłokę przyjęto do wyliczeń i w jaki sposób je wyliczono, przyjmując jako dzień rozliczenia nadpłaty, dzień [...] kwietnia 2005r. tj. dzień złożenia zeznania rocznego. W oparciu o powyższe okoliczności sprawy Sąd uznał, że nie stanowi przeszkody doręczenie postanowienia w sprawie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości po upływie trzech miesięcy od daty powstania nadpłaty (tj. po upływie ustawowego terminu do zwrotu nadpłaty), w sytuacji gdy samo zaliczenie nadpłaty zostało dokonane prawidłowo tj. z dniem [...] kwietnia 2005r. czyli dniem powstania nadpłaty. W przepisach procesowych brak jest uregulowań uniemożliwiających doręczanie podatnikom postanowień w sprawie zaliczenia nadpłaty po dacie ustawowego terminu do zwrotu nadpłaty. Należy zauważyć, że postanowienie w sprawie zaliczenia nadpłaty zostało wydane w terminie dotyczącym zwrotu nadpłaty, a co najważniejsze w sprawie koniec biegu odsetek ustalono na znacznie wcześniejszy dzień tj. [...] kwietnia 2005r. - czyli z dniem złożenia zeznania co było zgodne z ww. art. 76a w zw. art. 73 §2 cyt. ustawy - Ordynacja podatkowa. Odnosząc się natomiast do treści uzasadnienia skargi w części dotyczącej opisu ponoszonych kosztów leczenia, należy zdaniem Sądu, zauważyć, że kwestie te mogą być rozpatrywane w toku postępowania w sprawie umorzenia zaległości lub rozłożenia na raty - a nie w sprawie objętej rozpatrywaną skargą. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpatrując skargę na wymienione powyżej postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej i badając sprawę zgodnie z art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmianami) tj. w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie stwierdziwszy naruszeń prawa materialnego i procesowego, orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 151 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło