VI SA/Wa 501/07
WyrokWSA w Warszawie2007-05-15
Skład orzekający: Olga Żurawska - Matusiak, Stanisław Gronowski, Małgorzata Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania może zostać uchylone, jeśli organ pierwszej instancji nie dopełnił obowiązku poinformowania strony o toczącym się postępowaniu administracyjnym, mimo posiadania takiej możliwości?Ratio decidendi
Postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania podlega uchyleniu, jeśli organ pierwszej instancji naruszył zasady postępowania administracyjnego, w szczególności obowiązek udzielania stronie informacji faktycznej i prawnej (art. 9 k.p.a.) oraz zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Organ ten, mając wiedzę o wykonywaniu przez stronę działalności gospodarczej i możliwości kontaktu za pośrednictwem podmiotu trzeciego, powinien podjąć próbę poinformowania strony o toczącym się postępowaniu, zwłaszcza w tak istotnej sprawie jak cofnięcie licencji.Stan faktyczny
Skarżący B. W. odwołał się od decyzji cofającej mu licencję na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, stwierdzając uchybienie terminu. Skarżący twierdził, że nie został poinformowany o postępowaniu, a o decyzji dowiedział się przypadkiem. Organ pierwszej instancji nie doręczył skarżącemu postanowienia o kontroli ani pisma o wszczęciu postępowania, a przesyłki pocztowe były zwracane. SKO uznało, że decyzja została doręczona w trybie art. 44 k.p.a. i odwołanie wniesiono po terminie.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. oraz stwierdzono, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Asesor WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Iwona Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2007 r. sprawy ze skargi B. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, iż uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu
B. W., zwanemu dalej "skarżącym", decyzją Prezydenta W., wydaną na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.), udzielono w dniu [...] lipca 2003 r. licencji Nr [...] na wykonywanie transportu drogowego taksówką, ważnej do dnia [...] lipca 2053 r.
Postanowieniem Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2006 r. postanowiono przeprowadzić kontrolę skarżącego w zakresie spełniania przez niego wymogów będących podstawą do wydania wspomnianej licencji. Postanowienie to nie zostało doręczone skarżącemu. Przesyłka pocztowa kierowana na adres skarżącego była zwracana z adnotacjami Poczty: "Mieszkanie zamknięte, awizowano dnia.." ,"Awizowano powtórnie", "Zwrot nie podjęto w terminie".
Pismem z dnia [...] sierpnia 2006 r., "również nie doręczonym skarżącemu", wszczęto przeciwko niemu postępowanie w sprawie cofnięcia wyżej wymienionej licencji.
Decyzją Prezydenta W. z dnia [...] października 2006 r. nr [...] cofnięto skarżącemu licencję na wykonywanie transportu drogowego. Materialnoprawną podstawę decyzji stanowił przepis art. 15 ust. 3 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, w myśl którego licencja może być cofnięta w razie gdy przedsiębiorca nie przedstawił w wyznaczonym terminie stosownych informacji i dokumentów. Przesyłka pocztowa zawierająca decyzję została uznana za doręczoną w trybie art. 44 k.p.a.
W dniu [...] grudnia 2006 r. wpłynęło do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] pismo skarżącego zawierające odwołanie od powyższej decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Według tego pisma o decyzji cofającej licencję na wykonywanie transportu drogowego taksówką skarżący został poinformowany przez kierownictwo M. w dniu [...] grudnia 2006 r. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania skarżący uzasadniał względami rodzinnymi. Z uwagi na nieporozumienia rodzinne skarżący był nieobecny w miejscu zameldowania i nie miał żadnych informacji o korespondencji kierowanej do niego. Natomiast, według skarżącego, urzędnicy Biura Działalności Gospodarczej i Zezwoleń Urzędu W. mogli zawiadomić go o toczącym się postępowaniu administracyjnym za pośrednictwem korporacji M., z którą wspomniane biuro utrzymuje ciągły kontakt.
Ostatecznym postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. odmówiono skarżącemu, z powołaniem na art. 59 § 2 k.p.a., przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Z powołaniem na art. 134 k.p.a. stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Według SKO decyzja organu I instancji została doręczona skarżącemu, w trybie art. 44 k.p.a., w dniu [...] listopada 2006 r. Zatem, odwołanie z dnia [...] grudnia 2006 r. zostało złożone po upływie ustawowego terminu, który upłynął z dniem [...] listopada 2006 r. W ocenie SKO podniesione przez skarżącego względy rodzinne nie stanowią podstawy dla przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia odwołania.
W skardze na powyższe postanowienie, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący zarzuca w szczególności przedwczesność podjętego rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania do czasu rozpatrzenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. W odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania zarzuca naruszenie przepisu art. 59 § 2 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wchodzi więc tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami
procesowymi. Ponadto w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kontrolując zaskarżoną decyzję pod kątem powyższych kryteriów skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Skarżący, jak już wyżej wskazano, zarzuca przedwczesność podjętego rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania do czasu rozpatrzenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Z tym zarzutem nie można się zgodzić. Wprawdzie zasadą jest, na co wskazuje piśmiennictwo (por. B. Adamiak /J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 8 wydanie, str. 596-597), jak i orzecznictwo (por. wyrok NSA z 31 maja 2000 r. SA/Sz 565/00; LEX nr 41620), że w omawianej sytuacji w pierwszej kolejności należy rozpatrzyć wniosek o przywrócenie uchybionego terminu, na które to rozstrzygnięcie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, podobnie zresztą jak i na postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Jak podkreśla się w orzecznictwie i piśmiennictwie postanowienie przywracające termin wyłącza możliwość wydania postanowienia o uchybieniu terminu odwołania. Tym niemniej, zdaniem Sądu, nie ma przeszkód, aby rozstrzygnięcie przez organ odwoławczy powyższych dwóch kwestii procesowych nastąpiło w tym samym postanowieniu, jeżeli oczywiście organ odwoławczy odmówi uwzględnienia wniosku strony o przywrócenie uchybionego terminu. W szczególności brak jest publikowanego orzecznictwa, jak i poglądów doktryny, które zakwestionowały by wspomnianą praktykę.
Sąd uznał jednakże zasadność odwołania, które zarzuca naruszenie przez zaskarżone postanowienie przepisu art. 59 § 2 k.p.a. Okoliczności sprawy wskazują bowiem, że do powyższego stanu rzeczy przyczynił się także organ I instancji. Nie wyjaśnił on bowiem istotnej dla sprawy kwestii, co było powodem braku uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym skarżącego, w tak żywotnej dla niego sprawie, jaką jest cofnięcie koncesji na wykonywanie transportu drogowego taksówką, co wiąże się z pozbawieniem go dotychczasowego źródła zarobkowania. Z uwagi na charakter sprawy organ I instancji mógł i powinien z góry założyć nieświadomość skarżącego o toczącym się przeciwko niemu postępowaniu administracyjnym. Organ I instancji miał wiedzę o wykonywaniu przez skarżącego działalności gospodarczej w ramach M., któremu dostarczono odpis decyzji cofającej skarżącemu koncesję. Skoro żadne z wezwań kierowanych do skarżącego nie zostało mu osobiście doręczone organ mógł, a z uwagi na charakter sprawy, powinien podjąć próbę poinformowania skarżącego o toczącym się przeciwko niemu postępowaniu administracyjnym za pośrednictwem M. W zachowaniu organu, nie podejmującego wspomnianych działań, niewątpliwie leżących w zasięgu jego możliwości faktycznych, można dopatrzyć się naruszenia zasady ogólnej pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, o której mowa w art. 8 k.p.a.
Ponadto w postępowaniu administracyjnym naruszono zasadę ogólną dotyczącą obowiązku organów udzielania stronie informacji faktycznej i prawnej (art. 9 k.p.a.). I tak, aby organ mógł zastosować sankcję w stosunku do strony, która nie poinformowała go o zmianie swego adresu, powinien uprzednio poinformować ją o prowadzonym postępowaniu administracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 23 września 2005 r. I OSK 43/05; Lex nr 194724). Taka procedura, w myśl której skarżący faktycznie mógł powziąć informację o toczącym się postępowaniu, nie została w sprawie zastosowana.
Skoro zatem naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mogło mieć wpływ na wynik sprawy, zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło